Η Κόστα Ρίκα κατάφερε να γίνει η Σίλικον Βάλεϊ της Λατινικής Αμερικής

Οι εργαζόμενοι στο στούντιο κινουμένων σχεδίων Estudio Flex, που βρίσκεται σε μια εργατική συνοικία της πόλης του Σαν Χοσέ, δεν τρέφουν αυταπάτες αλλά δεν κρύβουν και τις φιλοδοξίες τους. «Δεν είμαστε γίγαντες σαν την Pixar ή την Dreamworks. Οχι ακόμη…», σημειώνει ο Οσβάλντο Σεκέιρα που δουλεύει στο δημιουργικό της επιχείρησης. Διότι γνωρίζει ότι η ποιότητα σε ό,τι αφορά το τεχνικό μέρος και η δημιουργικότητα του ατελιέ δεν έχουν να ζηλέψουν τίποτε από τους μεγαλύτερους δημιουργικούς οίκους παγκοσμίως. Γι’ αυτό και μπορεί να βρει κανείς τα κινούμενα σχέδια του Estudio Flex στις μεγαλύτερες αγορές του πλανήτη. Το συγκεκριμένο στούντιο αποτελεί ενδεικτικό παράδειγμα του δυναμισμού με τον οποίο αναπτύσσεται η υψηλή τεχνολογία στην Κόστα Ρίκα. Μιλάμε για μια χώρα που ήδη είναι κορυφαία σε στις εξαγωγές στον κλάδο της υψηλής τεχνολογίας στη Λατινική Αμερική. Ολα ξεκίνησαν το 1997, όταν η αμερικανική εταιρεία μικροεπεξεργαστών Intel άνοιξε ένα εργοστάσιο στο Μπελέν, κοντά στην πρωτεύουσα Σαν Χοσέ. Την ακολούθησαν περισσότερες από 250 εταιρείες, μεταξύ των οποίων η Dell, η Hewlett Packard και η Cisco. «Περί τις 43 τεχνολογικές επιχειρήσεις εγκαταστάθηκαν το 2013 στη χώρα μας, στην οποία εισρέουν ξένες επενδύσεις ύψους 583 εκατ. δολαρίων (425,6 εκατ. ευρώ) ετησίως στον κλάδο», σημειώνει ο Ιρβινγκ Σότο, επικεφαλής της Κοσταρικανικής Συμμαχίας Αναπτυξιακών Πρωτοβουλιών.

Οσο για τις εξαγωγές προϊόντων υψηλής τεχνολογίας (ξεκινούν από κάθε είδους λογισμικά και φθάνουν μέχρι τα ηλεκτρονικά συστήματα για αεροσκάφη) έφθασαν σε αξία από 1,6 δισ. δολάρια που ήταν το 1999 σε 5,9 δισ. δολάρια το 2013. Πρόκειται για ένα ποσοστό 41% των συνολικών βιομηχανικών εξαγωγών της Κόστα Ρίκα, η οποία βρίσκεται στην 4η θέση της παγκόσμιας κατάταξης των μεγαλύτερων εξαγωγικών οικονομιών στην υψηλή τεχνολογία. «Είναι το αποτέλεσμα της πολιτικής που θεμελιώσαμε τη δεκαετία του 1990, όταν σωστά διαβλέψαμε τον τομέα που θα προσέδιδε προστιθέμενη αξία στην παραγωγή μας και στην οικονομία μας», εξηγεί ο Ιρβινγκ Σότο.

Βεβαίως οι κυβερνήσεις του Σαν Χοσέ φρόντισαν ώστε να καταστήσουν ελκυστικό το επενδυτικό κλίμα της Κόστα Ρίκα. Δημιούργησαν ζώνες ελεύθερου εμπορίου καταργώντας ουσιαστικά τα τελωνεία και θεσπίζοντας γενναία φορολογικά κίνητρα για τις εξαγωγικές επιχειρήσεις. Σε αντίθεση με ό,τι θα ανέμενε κανείς, πάντως, η προστιθέμενη αξία της υψηλής τεχνολογίας δεν έχει επεκταθεί δυναμικά και δεν φαίνεται στην ευρύτερη κοινωνία. Σύμφωνα με το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός, το επίπεδο εκπαίδευσης στην Κόστα Ρίκα είναι το υψηλότερο όλων των χωρών της Λατινικής Αμερικής. Ομως πολλά απομένουν ακόμη να γίνουν. Διότι λίγοι Κοσταρικανοί εκμεταλλεύονται την ανθούσα τεχνολογική βιομηχανία της χώρας τους. Ολες οι τεχνολογικές ζώνες δεν έχουν δημιουργήσει παρά 65.000 άμεσες και 120.000 έμμεσες θέσεις εργασίας συνολικά, ενώ το ποσοστό ανεργίας στη χώρα των 4,5 εκατ. κατοίκων φθάνει στο 10,4%.