Τουρκία: Ο πασάς έγινε… σουλτάνος

Παρά τις κατηγορίες για διαφθορά και τις καταγγελίες για αυταρχική διακυβέρνηση, οι τοπικές εκλογές στην Τουρκία έδωσαν στον πρωθυπουργό Ταγίπ Ερντογάν τη δυναμική να διεκδικήσει να γίνει το καλοκαίρι ο πρώτος άμεσα εκλεγμένος πρόεδρος της χώρας.

Το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης συγκέντρωσε 45,5% και κράτησε τις δύο σημαντικές πόλεις την Κωνσταντινούπολη και την Αγκυρα, παρότι στην πρωτεύουσα της Τουρκίας υπάρχουν καταγγελίες για παρατυπίες και γι’ αυτό πιθανόν η αντιπολίτευση να ζητήσει ανακαταμέτρηση. Πάντως, οι αναλυτές μεταφράζουν το αποτέλεσμα ως λαϊκή ψήφο εμπιστοσύνης προς τον Ερντογάν που θα τον ενθαρρύνει να λάβει μέρος στις προεδρικές εκλογές του Αυγούστου, όταν θα πρέπει να κερδίσει 50% των ψήφων.

Οι σχολιαστές όμως προσπαθούν να εξηγήσουν το φαινόμενο Ερντογάν, καθώς πέτυχε την Κυριακή την έκτη σερί εκλογική νίκη του από το 2002, αυξάνοντας μάλιστα διαρκώς τη δύναμή του. Στις γενικές εκλογές του 2002 το κυβερνών ΑΚΡ είχε πάρει 34%, 47% το 2007 και σχεδόν 50% το 2011, ενώ ανάλογη ήταν η πορεία και στις δημοτικές. Ο Ερντογάν και το νεοϊσλαμικό κόμμα του έχουν έναν εντυπωσιακά ισχυρό μηχανισμό συλλογής ψήφων με βασική στρατηγική τη μεγάλη συμμετοχή, που έφθασε την Κυριακή το 90%, ποσοστό τεράστιο για τοπικές εκλογές. Ο Χουσεΐν Τσελίκ, αντιπρόεδρος του ΑΚΡ, λέει ότι το κόμμα έχει 9 εκατ. εγγεγραμμένα μέλη και 2,5 εκατ. από αυτά παίρνουν ενεργά μέρος στις εκλογές – ένας σχεδόν ανίκητος στρατός εθελοντών. Ο Ερντογάν έδωσε μέχρι τέλους μάχη με τους οπαδούς του μετριοπαθούς ιμάμη Γκιουλέμ που τους κατηγόρησε ως «προδότες» σε δεκάδες συγκεντρώσεις σε όλη την Τουρκία, στις οποίες παραβρέθηκε.

ΟΙ ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ. Η νίκη του 60χρονου Ερντογάν πιθανώς θα χειροτερέψει τις ήδη ψυχρές σχέσεις μεταξύ Αγκυρας και Βρυξελλών. Εχει επενδυθεί πολύς χρόνος στη διαδικασία των συνομιλιών για την ένταξη από το 1999, θεωρείται όμως απίθανο η ΕΕ να προωθήσει τις ελπίδες της Αγκυρας για ένταξη όσο ο Ερντογάν συνεχίζει να επιτίθεται κατά των ελευθεριών των πολιτών και κατά του κράτους δικαίου. «Μετά τις τελευταίες ανησυχητικές εξελίξεις η Τουρκία χρειάζεται επειγόντως να αρχίσει και πάλι μεταρρυθμίσεις σύμφωνες με τα ευρωπαϊκά στάνταρ», δήλωσε εκπρόσωπος της Κομισιόν.