Το πορτρέτο του δολοφόνου από μια τρίχα

Νέα εποχή στην επίλυση εγκλημάτων και την αποκάλυψη υπόπτων ανοίγει η μέθοδος με την οποία μπορούν πλέον οι ειδικοί να δημιουργήσουν τρισδιάστατη απεικόνιση του προσώπου με απλό δείγμα γενετικού υλικού (DNA), όπως μία τρίχα που συνελέγη από σκηνή εγκλήματος. Με τα γονίδια που έχει η τρίχα και με ένα ειδικό πρόγραμμα ηλεκτρονικού υπολογιστή μπορούν να προβλέψουν με αρκετή ακρίβεια το σχήμα του προσώπου, ενώ με απόλυτη ακρίβεια το χρώμα των ματιών, του δέρματος και των μαλλιών του υπόπτου.

Η μέθοδος που ανέπτυξαν αμερικανοί και βέλγοι επιστήμονες βασίζεται στον εντοπισμό γονιδίων που επηρεάζουν τον σχηματισμό των χαρακτηριστικών του προσώπου. Η δημιουργία της μεθόδου είχε δύο σκέλη. Το πρώτο ήταν να αναγνωριστούν οι 24 γονιδιακές μεταλλάξεις οι οποίες δίνουν στο πρόσωπο το σχήμα του. Το δεύτερο ήταν η δημιουργία, μέσω εξελιγμένων στατιστικών τεχνικών, μιας βάσης δεδομένων σε ηλεκτρονικό υπολογιστή, η οποία ανάλογα με τις γενετικές μεταλλάξεις που έχει ο καθένας θα εμφανίζει και το αντίστοιχο πρόσωπο που του μοιάζει. Ανέλυσαν δηλαδή τα γονίδια από έναν μεγάλο αριθμό ανθρώπων, είδαν τις μεταλλάξεις τους και πρόσθεσαν δίπλα σε αυτές το σχήμα προσώπου που αντιστοιχούσε.

ΜΕΤΑΛΛΑΞΗ. Για παράδειγμα, όποιος έχει τη μετάλλαξη POLR1Da, έχει συνήθως πρόσωπο ωοειδές, με μεγάλη απόσταση από τη φυσιολογική μεταξύ μύτης και πιγουνιού και μικρότερη από τα φρύδια μέχρι το τέλος του μετώπου. Με τα χρόνια και η βάση δεδομένων και οι αλγόριθμοι του προγράμματος θα εμπλουτίζονται. Ετσι, η νέα τεχνολογία θα δημιουργεί τρισδιάστατα πορτρέτα με μεγαλύτερη ακρίβεια από αυτά που δημιουργούν οι καλλιτέχνες των αστυνομικών, οι οποίοι βασίζονται απλώς σε μαρτυρίες.

«Σήμερα τα εγκληματολογικά γραφεία χρησιμοποιούν το DNA απλώς για να ταυτοποιήσουν κάποιον ύποπτο. Εφόσον όμως διαθέτουν εκ των προτέρων στα αρχεία τους δείγμα του γενετικού υλικού του για να συγκριθεί με αυτό που βρέθηκε στον τόπο του εγκλήματος. Σήμερα δεν μπορούμε από το DNA να γνωρίζουμε πώς περίπου μοιάζει ένα πρόσωπο, όμως αυτό είναι κάτι που θα μπορούσε να γίνει στο κοντινό μέλλον. Αν μη τι άλλο, η νέα τεχνική θα μπορούσε να προβλέπει έστω σε γενικές γραμμές το πρόσωπο ενός υπόπτου έτσι ώστε να στενεύει ο κύκλος των αναζητήσεων» αναφέρει ο καθηγητής του Πανεπιστήμιου της Πενσιλβάνια Μαρκ Σράιβερ στην επιστημονική επιθεώρηση «PLOS Genetics».