Κοινό μέτωπο φαίνεται να δημιουργούν φαρμακοποιοί και φαρμακευτικές εταιρείες λίγα 24ωρα μετά τη συμφωνία κυβέρνησης και τρόικας για τρίμηνη παράταση παραμονής των Μη Συνταγογραφούμενων Φαρμάκων (ΜΗΣΥΦΑ) στα φαρμακεία. Προϋπόθεση για να μην ανοίξει η αγορά μετά τη δοκιμαστική περίοδο είναι να πέσουν οι τιμές. Σε κάθε περίπτωση, οι φαρμακοποιοί επιμένουν ότι το περιθώριο μείωσης των λιανικών τιμών είναι ιδιαίτερα περιορισμένο και εκτιμούν ότι δεν θα ξεπεράσει το 3%. Απαντώντας χθες σε επίκαιρη ερώτηση ο υπουργός Υγείας Αδωνις Γεωργιάδης υποστήριξε ότι «εάν… αποδειχθεί ότι λειτουργεί η ελεύθερη αγορά εντός των φαρμακοποιών, η συζήτηση περί των μη συνταγογραφούμενων φαρμάκων και των σουπερμάρκετ έχει τελειώσει οριστικά». Προειδοποίησε ωστόσο ότι «η ύπαρξη καρτέλ είναι και παράνομη και ηθικά καταδικαστέα».
Οι εκπρόσωποι των ενδιαφερόμενων κλάδων υποστηρίζουν ότι η θέση των φαρμάκων είναι στα φαρμακεία και όχι στα σουπερμάρκετ. «Ο ασθενής νιώθει μεγαλύτερη ασφάλεια όταν προμηθεύεται φάρμακα από τον φαρμακοποιό του. Και αυτή είναι η επίσημη θέση του κλάδου» δηλώνει στα «ΝΕΑ» ο γενικός διευθυντής του Συνδέσμου Εταιρειών Φαρμάκων Ευρείας Χρήσης (ΕΦΕΧ). Μάλιστα συμπληρώνει ότι το 80% των πωλήσεων γίνεται από τα φαρμακεία, ακόμη και στις χώρες όπου έχει ανοίξει η αγορά.
Αυτό είναι άλλωστε και το πάγιο επιχείρημα των επιστημόνων, οι οποίοι επιμένουν ότι δεν υπάρχει «αθώο» φαρμακευτικό σκεύασμα. Η φαρμακοποιός Πένυ Κουρμπέλη εξηγεί για τα αποσυμφορητικά σπρέι ότι όταν «κάποιος κάνει χρήση πλέον των τεσσάρων ημερών, τότε θα εμφανίσει φαρμακευτική ρινίτιδα. Ο ασθενής εθίζεται και δεν μπορεί να ζήσει χωρίς αυτό. Ποιος όμως θα τον ενημερώσει για τις παρενέργειες αν τα προμηθευτεί από το ράφι των σουπερμάρκετ;» διερωτάται.
Παραθέτει ακόμη ένα παράδειγμα: τα χάπια κατά των συμπτωμάτων της γρίπης και του κρυώματος, όπως επισημαίνει, περιέχουν τη δραστική ουσία ψευδοεφεδρίνη, η οποία είναι επιβαρυντική σε ασθενείς που πάσχουν από υπέρταση και θυρεοειδή.
ΟΙ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ. Η ασφάλεια των πολιτών είναι ένα επιχείρημα που επικαλείται και ο κλάδος των φαρμακευτικών εταιρειών. Ωστόσο, στελέχη του χώρου επισημαίνουν ότι αυτή είναι μόνο η μισή αλήθεια και επιμένουν ότι τα περίπου 12.000 φαρμακεία που λειτουργούν πανελλαδικά αρκούν για τη διάθεση των προϊόντων τους. Τονίζουν μάλιστα ότι ο κλάδος των φαρμακοποιών ανήκει στην κατηγορία των καλοπληρωτών αφού έστω και με μικρές καθυστερήσεις εξοφλούν «μέσα στον μήνα» τις παραγγελίες. Αντίθετα, όπως συμπληρώνουν, οι ρυθμοί αποπληρωμής από τους ιδιοκτήτες σουπερμάρκετ είναι πολύ αργοί – οι πληρωμές των προμηθευτών εκτελούνται ακόμη και ύστερα από δέκα μήνες (με επιταγές). Επιπλέον, οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι το άνοιγμα της αγοράς πιθανόν να πλήξει τα ΜΗΣΥΦΑ, καθώς διαβλέπουν τον κίνδυνο η μεταφορά τους στα ράφια των σουπερμάρκετ να πλήξει το πρεστίζ τους.
Εκτιμούν ότι σε κάθε περίπτωση η απελευθέρωσή τους συνεπάγεται μεν μεγαλύτερη παραγωγή – άρα και αύξηση του συνολικού κόστους παραγωγής – όχι όμως απαραιτήτως και αύξηση της ζήτησης, επομένως και του τζίρου.
Αυτό ωστόσο δεν σημαίνει ότι ο κλάδος παρακολουθεί ανέτοιμος τις εξελίξεις. Οι ολοένα αυξανόμενες τηλεοπτικές διαφημίσεις των εν λόγω σκευασμάτων δείχνουν τον ζήλο των επιχειρήσεων να δηλώσουν προκαταβολικά το «παρών» σε μια αγορά που μπορεί να αποδειχθεί αναδυόμενη.
Πάντως, η επιχειρηματολογία φαρμακοποιών και φαρμακοβιομηχανίας συγκλίνει σε ακόμη ένα σημείο: οι εγχώριες τιμές των ΜΗΣΥΦΑ είναι ιδιαίτερα χαμηλές σε σύγκριση με τις αντίστοιχες του εξωτερικού. Για παράδειγμα, αναλγητική κρέμα με αντιφλεγμονώδη δράση πωλούνταν πέρυσι στην Ελλάδα προς 4,98 ευρώ, ενώ στην Ιταλία η τιμή είχε διαμορφωθεί στα 11,90 ευρώ και στην Αγγλία στα 12,84 ευρώ. Αντίστοιχα, ευρέως διαδεδομένο παυσίπονο στη χώρα μας διατίθενται προς 1,81 ευρώ, ενώ στην Ιταλία και στην Αγγλία πωλείται προς 4,80 ευρώ και 2,38 ευρώ αντίστοιχα. Παρά ταύτα, τα ΜΗΣΥΦΑ αποτελούν… χορταστικό μερίδιο για τη συρρικνωμένη πλέον πίτα των φαρμάκων, ενώ σύμφωνα με τα στοιχεία της IMS Hellas (επίσημος φορέας έρευνας της φαρμακευτικής αγοράς) ο συνολικός τζίρος της σχετικής αγοράς διαμορφώνεται ετησίως στα 380 εκατ. ευρώ.