Παράνομη πράξη, αυθεντική βούληση

Το δημοψήφισμα που πραγματοποιήθηκε στην Κριμαία δεν είναι νόμιμο για δύο λόγους: ο ένας είναι ότι για να κινηθεί η διαδικασία θα έπρεπε να συγκεντρωθούν τρία εκατομμύρια υπογραφές, ενώ οι κάλπες θα έπρεπε να στηθούν σε ολόκληρη την Ουκρανία κι έπειτα από απόφαση του εθνικού Κοινοβουλίου. Ο δεύτερος λόγος είναι ότι το 1994 η Ρωσία είχε υπογράψει μια συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Βρετανία, με την οποία εγγυούνταν την εδαφική ακεραιότητα της ανεξάρτητης Ουκρανίας. Ο Βλαντίμιρ Πούτιν επομένως δεν σεβάστηκε τη δέσμευση που είχε αναλάβει το κράτος του οποίου ο ίδιος ηγείται σήμερα.

Οπως, όμως, σημειώνει ο αναλυτής Μπερνάρντο Βάλι στη «Ρεπούμπλικα», ακόμη και μια παράνομη πράξη μπορεί να εκφράζει μια αυθεντική βούληση. Παρά το γεγονός ότι ο ρώσος πρόεδρος δεν ήθελε στα πόδια του ξένους παρατηρητές, το 90% υπέρ της ένωσης με τη Ρωσία δεν αφήνει καμία αμφιβολία σχετικά με το ποια είναι η βούληση του τοπικού πληθυσμού. Η Κριμαία επιστρέφει στη Ρωσία αφού είχε κατακτηθεί τον 18ο αιώνα από τη Μεγάλη Αικατερίνη και αφού είχε δοθεί στην Ουκρανία ως δώρο το 1954.

Κάπως έτσι, ο Βλαντίμιρ Πούτιν θα ζητήσει σήμερα από τη ρωσική Βουλή να επισπεύσει τις διαδικασίες προσχώρησης της Κριμαίας στη Ρωσική Ομοσπονδία. Ο λόγος είναι ότι τυπικά το είδος της σχέσης της Χερσονήσου με τη Ρωσία δεν αποφασίστηκε στο δημοψήφισμα. Οι πολίτες της Κριμαίας δεν εξουσιοδότησαν την ένωση της Χερσονήσου με τη Ρωσία αφού δεν είχαν αυτό το δικαίωμα. Θεωρητικά, εκφράστηκαν μόνο υπέρ της επανασύνδεσης. Το είδος της επανασύνδεσης θα αποφασιστεί από το ρωσικό Κοινοβούλιο. Η συζήτηση για την ένταξη της Κριμαίας στις ομοσπονδιακές δομές θα αρχίσει στις 21 Μαρτίου. Τον δικό τους ρόλο στην τελική απόφαση θα μπορούσαν να διαδραματίσουν οι διαπραγματεύσεις και οι αντιδράσεις στις δυτικές κυρώσεις. Συνεπώς, η Κριμαία θα μπορούσε να προσαρτηθεί στη Ρωσία ή να διατηρήσει μια σχετική αυτονομία ως επαρχία ή και να της παραχωρηθεί ακόμη μεγαλύτερη αυτονομία προκειμένου να διατηρήσει τους δεσμούς της και με την Ουκρανία. Ο Πούτιν, ωστόσο, δείχνει προς την κατεύθυνση της πλήρους προσάρτησης. Αν δεν τον κάνει κάτι να αλλάξει απόφαση, η Κριμαία θα γίνει το 84ο μέλος της Ρωσικής Ομοσπονδίας. Τα σύνορα στην Ευρώπη αλλάζουν για ακόμη μία φορά – κάτι που υπενθυμίζει πόσο ευάλωτη είναι η Γηραιά Ηπειρος.  

Ο Βλαντίμιρ Πούτιν, σημειώνει ο Μπερνάρντο Βάλι, έχει πληγωθεί από την απώλεια της Ουκρανίας, ενώ βλέπει ως απειλή την αποπομπή του από το χρηματοπιστωτικό σύστημα της Δύσης. Τα περιουσιακά στοιχεία των ολιγαρχών, φίλων του ρώσου προέδρου και μη, έχουν παγώσει στις δυτικές τράπεζες. Το μπρα ντε φερ που βρίσκεται σε εξέλιξη αναμένεται σκληρό.