[Ανάλυση] Κίνδυνοι και ευκαιρίες

Αν ο Γούντι Αλεν γύριζε – επιτέλους! – μια ταινία στην Αθήνα τέτοια εποχή, αυτή θα λεγόταν μάλλον «Σφαίρες πάνω από την ελληνική προεδρία». Ε, κάποιος ρόλος θα βρισκόταν και για τη Σκάρλετ Γιόχανσον που να υποδύεται μάλλον καμιά γερμανίδα δημοσιογράφο που ταλαντεύεται ανάμεσα στο επαγγελματικό της ενδιαφέρον για τα δημοσιονομικά της χώρας μας και στο φρέσκο πάθος της για το τζατζίκι, άντε και κανέναν δασύτριχο έλληνα τεχνοκράτη.  

Η αλήθεια είναι ότι έλξη προς το τζατζίκι έχει εκδηλώσει ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε που εκφράζει – με μέτρο, είναι η αλήθεια – μια συγκροτημένη διάθεση βοήθειας προς την Ελλάδα. Το επιχείρημα είναι πως με λίγα λεφτά παραπάνω η χώρα μπορεί να σταθεί στην ευρωζώνη. Το υπονοούμενο είναι: έχουμε δώσει τόσα, ας μην τα χάσουμε από τσιγκουνιά. Από την άλλη μεριά είναι τα γεράκια τύπου Βάιντμαν και, κυρίως, ο γερμανικός Τύπος που, με λιγότερο κιτρινισμό από ό,τι το 2009-2010, επιμένουν στη γραμμή: οι Ελληνες δεν μπορούν. Γιατί δεν μπορούν; Γιατί η παράδοση δημόσιας διαχείρισης στη χώρα μας είναι περισσότερο μεσογειακή και λιγότερο ευρωπαϊκή – αυτό λένε κατά βάση.

Μεταξύ Σόιμπλε – που από Νέμεσις κατά Νότου πάει να γίνει Νέστωρ της ευρωζώνης – και απόψεων όπως αυτές που εκφράζουν τα γερμανικά ΜΜΕ απηχώντας το κατεστημένο στη χώρα του Ρήνου, αναπτύσσεται μια διελκυστίνδα. Στη μια άκρη της είναι οι Ευρωπαϊστές που ξέρουν ότι η νομισματική πολιτική του ευρώ πρέπει να νερωθεί. Στην άλλη άκρη είναι οι Πουριτανοί που θέλουν να μετεξελιχθεί η ευρωζώνη σε ένα σύστημα δύο ταχυτήτων. Στη γρήγορη ταχύτητα θα είναι οι Γερμανοί και οι Βόρειοι που αντέχουν τη σκληρή δημοσιονομική πειθαρχία. Στην πιο αργή ταχύτητα θα είναι οι Νότιοι με τα χρόνια διαρθρωτικά προβλήματα και το χρέος. Το ερώτημα είναι σε ποιο γκρουπ θα πάει η Γαλλία.

Είναι ένα ερώτημα που δεν θα απαντηθεί γιατί η γραμμή Σόιμπλε θα περάσει. Και στο πακέτο Σόιμπλε είναι και μια δυνατή ελληνική προεδρία της ΕΕ. Αυτή θα είναι διπλής χρήσης. Θα επαναβεβαιώσει τον ευρωπαϊκό προσανατολισμό της χώρας στο εσωτερικό. Και θα κλείσει τα στόματα των ανθελληνικών δυνάμεων στο εξωτερικό. Η στήριξη του Βερολίνου στην ελληνική προεδρία δεν είναι τυχαία και δεν είναι άσχετη με τα πρόσωπα που βρίσκονται στο ελληνικό πιλοτήριο. Οι  Γερμανοί – και η ευρωπαϊκή Δεξιά – ξέρουν ότι ο Σαμαράς έχει ηγετική κοψιά. Αντίστοιχα, ο Στουρνάρας έχει την εκτίμηση των ξένων συναδέλφων του και θεωρείται πολιτικά και τεχνικά ικανός για την κρίσιμη τελική φάση της Τραπεζικής Ενωσης – δεν είναι τυχαία τα κατ’ ιδίαν πολύ καλά λόγια του αρμόδιου επιτρόπου Μπαρνιέ. Και, βέβαια, ο Βενιζέλος θεωρείται υπερεπαρκής για τα εξωτερικά. Με άλλα λόγια, η Ελλάδα πριμοδοτείται γιατί θεωρείται ότι μπορεί. Κανείς δεν επενδύει σε ένα ψόφιο άλογο.

Από την άποψη αυτή, το εξάμηνο που έρχεται θα έχει πολιτικά οφέλη για τη χώρα. Το ερώτημα είναι αν θα έχει πολιτικά οφέλη και για τη συμπολίτευση. Δεν είναι αδύνατο, αλλά δεν είναι και αυτονόητο. Ακόμη χειρότερα: η υπεραπασχόληση με τα της προεδρίας μπορεί να δημιουργήσει ακόμη μεγαλύτερα ενδοκυβερνητικά κενά για γκέλες τύπου αιθαλομίχλης. Η δόξα του εξωτερικού μπορεί, με παράδοξο τρόπο, να αυξήσει τη φθορά στο εσωτερικό. Οπως πάντα στην πολιτική, τίποτε δεν είναι αυτονόητο.