Η νέα αυτοπεποίθηση της Γερμανίας

Ηταν συμπτωματικό, αλλά ταυτόχρονα και συμβολικό. Η πρώτη ομιλία της καγκελαρίου Μέρκελ στη γερμανική βουλή στο ξεκίνημα της τρίτης θητείας της ήταν αφιερωμένη στην Ευρώπη. Είθισται πριν από κάθε Συμβούλιο κορυφής της ΕΕ η καγκελάριος να ενημερώνει τη Βουλή. Το έπραξε και την περασμένη Τετάρτη αναπτύσσοντας στην Μπούντεσταγκ τις θέσεις της νέας κυβέρνησης για τις θεσμικές επιδιώξεις της Γερμανίας στην ΕΕ.

Η ομιλία αυτή έγινε πριν καν παρουσιάσει η Μέρκελ τις προγραμματικές δηλώσεις της νέας κυβέρνησης. Το μήνυμα προς την Ευρώπη ήταν ένα: η Γερμανία είναι πάλι εδώ και μάλιστα ισχυρή και σίγουρη όσο ποτέ άλλοτε. Τα ευρωπαϊκά θέματα είχαν παραπεμφθεί στις καλένδες για παραπάνω από ένα εξάμηνο, αρχικά περιμένοντας τις γερμανικές εκλογές και στη συνέχεια τρεις μήνες τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης στο Βερολίνο. Τώρα βγαίνουν από το ψυγείο με λύσεις που έχουν σαφή γερμανική σφραγίδα.  

Η πιστοποίηση στην πράξη ήρθε λίγες ώρες αργότερα. «Επειτα από μια μαραθώνια συνεδρίαση οι Γερμανοί πέρασαν στις Βρυξέλλες τις θέσεις τους», έγραψε χθες η έγκυρη «Ζιντόιτσε Τσάιτουνγκ» για τη συμφωνία των υπουργών Οικονομικών για την τραπεζική ένωση στο παρά πέντε του Συμβουλίου Κορυφής της ΕΕ. Η γερμανική κυβέρνηση στο Βερολίνο χαρακτήρισε «αξιοσημείωτο» το γεγονός ότι η απόφαση εγκρίθηκε και από τις 28 χώρες ανεξάρτητα από τις επιμέρους διαφορές τους. Αλλά τα ρεπορτάζ από τις Βρυξέλλες περιέγραφαν παραστατικά τους διπλωμάτες μεσογειακών κυρίως χωρών που δεν άγγιζαν τη σαμπάνια για την τραπεζική ένωση, γιατί είχε έντονη γερμανική γεύση. «Δυο ημέρες μετά την ορκωμοσία της νέας κυβέρνησης της Μέρκελ, στις Βρυξέλλες οξύνεται ένα δυσάρεστο δίπολο, Γερμανία εναντίον της Ευρώπης», έγραψε η ανταποκρίτρια της «Ζιντόιτσε» Κέρστιν Γκάμελιν. Διότι, «όταν πρόκειται για γερμανικά λεφτά τελειώνει και η ενοποίηση της Ευρώπης για τη γερμανική κυβέρνηση». Η τραπεζική ένωση είναι ακόμη ένα δείγμα. Ο παλιός και νέος υπουργός Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε έδωσε επί ενάμιση χρόνο μάχη να «διορθώσει» την απόφαση που είχε υπογράψει η Μέρκελ στο Συμβούλιο του Ιουνίου του 2012 υπό την πίεση της συμμαχίας των χωρών του ευρωπαϊκού Νότου με τον νεοεκλεγέντα Ολάντ και την προειδοποίηση του Μάριο Μόντι ότι απειλείται κατάρρευση της Ιταλίας.

Η «διόρθωση» της αρχικής απόφασης δεν αρέσει στις χώρες του Νότου, αλλά καθησυχάζει, εν μέρει, τους γερμανικούς φόβους ότι οι Γερμανοί με τις καταθέσεις τους θα εγγυηθούν για τις χρεοκοπημένες τράπεζες των εταίρων. Αλλά και τώρα η Αριστερά ως νέα αξιωματική αντιπολίτευση επιχειρηματολογεί ότι οι φορολογούμενοι θα συνεχίσουν να πληρώνουν τις χρεοκοπίες τραπεζών αντί να επιβαρύνονται οι μέτοχοι και οι πιστωτές τους. Η Σάρα Βάγκενκνεχτ, αντιπρόεδρος της Αριστεράς, στηλίτευσε την Τετάρτη τον Σόιμπλε και την κυβέρνηση διότι το ταμείο εκκαθάρισης τραπεζών θα συσταθεί σε δυο χρόνια και το 2026 θα έχει συγκεντρώσει μόλις 55 δισ. ευρώ.

Με τον αέρα της επανεκλογής της η Ανγκελα Μέρκελ επαναφέρει και τις υπόλοιπες θεσμικές αλλαγές που επιδιώκει από καιρό για την εμβάθυνση της συνεργασίας και τη μεγαλύτερη σύγκλιση των οικονομιών της ευρωζώνης. Αυτές μπλοκάρονται από τους άλλους εταίρους που φοβούνται τη γερμανική κυριαρχία μέσω των Βρυξελλών και δεν θα προχωρήσουν πριν από τις ευρωεκλογές. Θα τεθούν πιεστικά όμως από το επόμενο καλοκαίρι.

ΟΥΡΣΟΥΛΑ ΦΟΝ ΝΤΕΡ ΛΑΙΕΝ
Η Σούπερ Μαμά
Η ανάθεση σε αυτήν του χαρτοφυλακίου Αμυνας ήταν η μεγάλη έκπληξη του μεγάλου συνασπισμού. Πληροφορίες του «Σπίγκελ», πάντως, θέλουν να έχει απειλήσει με αποχώρηση από την κυβέρνηση, εάν η Μέρκελ της έδινε το υπουργείο Υγείας, όπως διέρρεαν κύκλοι της CDU. Κι έρχoνται να ενισχύσεουν μια υπόθεση που είχε πρωτοδιατυπωθεί όταν η 55χρονη Λάιεν είχε αναλάβει το υπουργείο Οικογενειακών Υποθέσεων στην πρώτη κυβέρνηση Μέρκελ: ότι θα είναι αυτή που θα διαδεχθεί κάποια στιγμή την καγκελάριο στην CDU.  Γοητευτική και δημοφιλής, η Λάιεν ήταν τότε για τους Γερμανούς ο κατάλληλος άνθρωπος στην κατάλληλη θέση: ποιος άλλος εκτός από μια μητέρα επτά παιδιών θα μπορούσε να καταλάβει τα προβλήματα μιας οικογένειας; H Super Mutti (Σούπερ Μαμά) άφησε και τις καλύτερες εντυπώσεις και στο υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων όπου μετακόμισε το 2009.

ΑΝΤΡΕΑ ΜΑΡΙΑ ΝΑΛΕΣ
Μάχη με την ανεργία
Η νέα υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων καλείται να διαχειριστεί στα 43 της χρόνια έναν δύσκολο τομέα. Πρώην πρόεδρος της νεολαίας του SPD, η Νάλες είδε τις μετοχές της στην αριστερή πτέρυγα του κόμματός της να ανεβαίνουν όταν άσκησε κριτική στη δεξιόστροφη Ατζέντα 2010 του Σοσιαλδημοκράτη πρώην καγκελάριου Γκέρχαρντ Σρέντερ. Με αυτές τις περγαμηνές διαδέχθηκε την Ούρσουλα φον ντερ Λέιεν υπουργείο Εργασίας. Και έδειξε αμέσως τις προθέσεις της. «Η απόλυτη προτεραιότητά μας είναι η καταπολέμηση της νεανικής ανεργίας», δήλωσε σε συνέντευξή της. Η Νάλες δηλώνει πεπεισμένη ότι χρειάζεται μια κοινωνική ένωση δίπλα στην οικονομική και την τραπεζική ένωση. Η δέσμευσή της ότι «θα προσπαθήσουμε να υιοθετήσουμε πολιτικές αλληλεγγύης προς το εταίρους», μόνο ανακούφιση προσφέρει στον ευρωπαϊκό Νότο.