Η Ηγεμονία της Σάμου

Το διαβατήριο ενός 16χρονου μαθητή από το 1909 (φωτογραφία) έχει ιδιαίτερη αξία καθώς εκδόθηκε από το ηγεμονικό γραφείο της Σάμου, φέρνοντας στο φως μια όχι πολύ γνωστή πτυχή της Ιστορίας. Η Σάμος, μόνη από τα υπόλοιπα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου, περιήλθε μετά το 1834 σε ειδικό καθεστώς αυτονομίας (Ηγεμονία Σάμου 1835-1912).

Ανάμεσα στα διαβατήρια της έκθεσης ξεχωρίζει και εκείνο της διοίκησης του Αργυροκάστρου, που αποτέλεσε την έδρα της προσωρινής κυβέρνησης της Βόρειας Ηπείρου το 1914. Μετά το τέλος των Βαλκανικών Πολέμων ο Ελευθέριος Βενιζέλος συμφώνησε να αποχωρήσει ο ελληνικός Στρατός από τη Βόρεια Ηπειρο και το Αργυρόκαστρο, όμως οι Ελληνες της περιοχής αρνήθηκαν τον συμβιβασμό, επαναστάτησαν και ανακηρύχθηκε η Αυτόνομος Δημοκρατία της Βορείου Ηπείρου – αν και αναγνωρίστηκε από την αλβανική κυβέρνηση, το πρωτόκολλο δεν εφαρμόστηκε ποτέ καθώς ξέσπασε ο Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος.