Η κρίση κλάδεψε το χριστουγεννιάτικο δέντρο

Εστω λιγότερα σε σχέση με τον παλιό καλό καιρό, και φέτος φόρτωσαν τα δέντρα τους για τις μεγάλες πόλεις, για κεντρικές πλατείες και λεωφόρους. Οι ελατοπαραγωγοί, αλλά και οι καλλιεργητές αλεξανδρινών δικαιωματικά διεκδικούν τον τίτλο των «αγροτών των Χριστουγέννων».

Για έβδομη χρονιά επέλεξε το ίδιο υπαίθριο πόστο, επί της Λεωφόρου Καραμανλή στο Μενίδι. Πατέρας τριών παιδιών, άνεργος εδώ και δύο χρόνια αφότου έληξε η σύμβασή του στην πρώην Νομαρχία Χαλκιδικής, ο 42χρονος Γιώργος Μαλαντρής δεν είχε παρά να κατεβεί και πάλι Δεκέμβριο μήνα από το χωριό του, τον Ταξιάρχη Χαλκιδικής, ώστε να πουλήσει τα έλατα που έκοψε από τα συνολικά 30.000 της καλλιέργειάς του, στις πλαγιές του Χολομώντα. Τα πρώτα, μάλιστα, τα είχε φυτέψει τη δεκαετία του ’70, ο παππούς του.  «Από 18 χρονών κάθε χρόνο τέτοιον καιρό ξενιτεύομαι για να τα πουλήσω, παλαιότερα στο Πεδίον του Αρεως, μετά σε πλατείες της Ν. Ερυθραίας και της Κηφισιάς, τώρα πια εδώ, στο πεζοδρόμιο. Ευτυχώς, φίλος μου μού παραχωρεί μικρό χώρο, οπότε δεν πληρώνω έξοδα ενοικίασης, όπως άλλοι έμποροι. Νοικιάζω, βέβαια, τροχόσπιτο για να διανυκτερεύω (από τις 4 Δεκεμβρίου) έως τις 24 του μήνα εδώ και να φυλάμε τα δέντρα μας – πληρώσαμε ακριβά και τη νταλίκα. Σε κάθε περίπτωση, θέλει γύρω στα 4.000 ευρώ ένας παραγωγός για μεταφορικά, εργατικά και λοιπές δαπάνες, ώστε να πουλήσει τα έλατά του. Αυτό ακριβώς είναι και το άγχος μας: από τη στιγμή που οι καιροί πλέον άλλαξαν και τα χρήματα βγαίνουν δύσκολα, λέμε, “τουλάχιστον ας βγάλουμε τα έξοδά μας”», λέει.

Μαζί με τον γαμπρό του, ο κ. Μαλαντρής διαθέτει φέτος 200 δέντρα, έναντι 230 πέρυσι και 250 πρόπερσι. «Ολο και μειώνουμε την ποσότητα, αφού η ζήτησή τους έχει πέσει. Προς το παρόν ο κόσμος προτιμά μικρότερα δέντρα και τα παζαρεύει. Ποντάρουμε και στους καταναλωτές της τελευταίας στιγμής, αυτούς που παραδοσιακά αφήνουν την αγορά ενός φυσικού δέντρου στο παρά πέντε, ακόμα και για την παραμονή των Χριστουγέννων, ώστε να έχει πέσει κι άλλο η τιμή του», εξηγεί. Ο ίδιος πουλά φέτος τα έλατά του προς 50-60 ευρώ, κατά μέσο όρο (ύψος 1,5 – 3 μ.). «Μέχρι πέρυσι κάτω από 35 ευρώ δεν τα έδινα. Τώρα, όμως, αν δω ότι ο άλλος το έχει μεγάλη ανάγκη, μπορεί να το δώσω και κάτω από 30 ευρώ», λέει.

«Μιλώντας με παραγωγούς που έχουν κατεβεί τώρα σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη αντιλαμβάνομαι ότι τα πράγματα φέτος ίσως στο τέλος και να μην είναι τόσο άσχημα όσο μέχρι πρότινος τα περιμέναμε», θέλει να πιστεύει και ο 57χρονος συγχωριανός του, Γιάννης Ξάκης, πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Παραγωγής και Πώλησης Χριστουγεννιάτικων Δέντρων Ταξιάρχη Χαλκιδικής, του επονομαζόμενου και ως «Χωριού των Χριστουγέννων», καθώς το 90% του των 1.300 κατοίκων, ασχολείται λίγο – πολύ με την ελατοκαλλιέργεια.

Πτώση πωλήσεων κατά 60%. Κοιμάται κατ’ ανάγκην στο φορτηγάκι του, έστησε και μια παράγκα έξω στον δρόμο για να μη βρέχεται. Κι όλα αυτά στην προσπάθειά του να «διώξει» όσο το δυνατόν περισσότερα από τα έλατα που μετέφερε επί της Δημητρίου Βασιλείου στο Νέο Ψυχικό, από την Καστάνιτσα Αρκαδίας. Το έργο αυτό επαναλαμβάνεται για 26η συνεχή χρονιά για τον 51χρονο Θανάση Αντωνίου, που, από κοινού με τον 46χρονο αδελφό του Φάνη, φόρτωσαν φέτος 150 δέντρα για Αθήνα. «Ελπίζω να δώσουμε γύρω στα 100 κομμάτια. Δεν βγαίνουμε αλλιώς, αφού παρ’ όλο που μειώσαμε τις τιμές μας, ο κόσμος δεν αγοράζει όπως παλιά. Εδώ και τρία χρόνια – έχουμε πτώση πωλήσεων κατά 60%», περιγράφει.

«Περασμένα μεγαλεία» λένε πια οι ελατοπαραγωγοί και στην υπόλοιπη χώρα. «Ενώ πέρυσι τρεις παραγωγοί κόψαμε 500 έλατα, φέτος πέσαμε στα 100 – προς 12 – 15 ευρώ τα δίνουμε. Κι αυτό γιατί δεν υπάρχει πια ζήτηση από τους εμπόρους. Από Αθήνα, Πάτρα ή αλλού που έρχονταν άλλοτε επιτόπου, φέτος δεν εμφανίστηκαν καθόλου. Κι όμως, δέκα χρόνια πριν το χωριό αυτό έδινε ώς και 5.000 δέντρα. Τώρα το ταμείο μας είναι μηδέν – πάει κι αυτό το πρόσθετο εισόδημά μας», λέει στα «ΝΕΑ» ο ιδιοκτήτης καφενείου Βαγγέλης Δεληγεωργόπουλος, ο οποίος χρόνια τώρα βγάζει ένα επιπλέον κέρδος τέτοιες χρονιάρες μέρες από τα έλατα που καλλιεργεί σε καστανόδασος, στο γραφικό χωριουδάκι του Αγίου Νικολάου Ευρυτανίας. «Ο κόσμος δεν αγοράζει φυσικό δέντρο, αφού δεν έχει χρήματα. Από εκεί που κόβαμε 12.000 έλατα στο χωριό, φέτος ίσα που φτάσαμε τα 4.000, κι αυτά πέντε ευρώ – τζάμπα τα δίνουμε στη χονδρική.  Οσο πάμε και χειρότερα», λέει με τη σειρά του ο Πέτρος Αλεξίου, ελατοκαλλιεργητής, όπως και περίπου άλλες 70 οικογένειες, σχεδόν όλο το χωριό, στη Μερκάδα Φθιώτιδας.