Πιανίστας καλής θέλησης

Οταν ερμηνεύει στο πιάνο Μπετόβεν, λέει, προσπαθεί να είναι «όσο περισσότερο Γερμανός γίνεται». Και όταν ερμηνεύει Ντεμπισί ή Ραβέλ, «όσο περισσότερο Γάλλος γίνεται». Τώρα λοιπόν που ανέλαβε Αγγελιαφόρος της Ειρήνης με αποστολή την προώθηση της εκπαίδευσης σε παγκόσμιο επίπεδο, μπορούμε να αναμένουμε ότι θα είναι όσο περισσότερο ΟΗΕ γίνεται

Το όνομά του σημαίνει «φως του ήλιου». Και το επώνυμό του «άνθρωπος της κουλτούρας». Και το πρώτο και το δεύτερο ακούγονται το ίδιο. Τονίζονται όμως διαφορετικά, όπως διαφορετικά τονίζουν τα δάχτυλά του κάθε νότα στο κλαβιέ του πιάνου. «Πιανίστα ήλιο» χαρακτήριζε τις προάλλες η «Λε Φιγκαρό» τον Λανγκ Λανγκ με αφορμή ένα πέρασμά του από το Παρίσι, προκειμένου να συνοδεύσει με Σοπέν στο πιάνο το μπαλέτο του αυστραλού χορογράφου Στάντον Γουέλτς. Τα κάνει αυτά ο 31χρονος βιρτουόζος που άφησε την πατρίδα του, την Κίνα, σε ηλικία 15 ετών για να κατακτήσει ολόκληρο τον κόσμο. Του αρέσει να βάζει τις τέχνες να συνδιαλέγονται.

ΜΠΑΛΕΤΟ ΚΑΙ ΚΡΑΣΙ. Μουσική και μπαλέτο, για παράδειγμα. Ή μουσική και σινεμά. Ή, ακόμα, μουσική και βιντεοπαιχνίδια. Κλασική και τζαζ. Μουσική και οινολογία επίσης, με ιδιαίτερη προτίμηση στα κρασιά του Μπορντό. Εχει παίξει με τις σπουδαιότερες ορχήστρες, έχει συνεργαστεί με τα μεγαλύτερα ονόματα. Εχει κερδίσει τον θαυμασμό σημαντικών μαέστρων, όπως ο Ντάνιελ Μπάρενμποϊμ και ο σερ Σάιμον Ρατλ. «Τον ακούς να παίζει και δεν σταματάει ποτέ να αγγίζει την καρδιά σου», έχει πει γι’ αυτόν ο Χέρμπι Χάνκοκ. Εχει δεχθεί και την κριτική του, βέβαια, ότι είναι «φανταχτερός» και «επιδειξιομανής», ότι είναι «η Τζένιφερ Λόπεζ του πιάνου», ότι «προδίδει» την τέχνη του δανείζοντας το όνομά του σε εμπορικές μάρκες, όπως η Montblanc ή η Adidas. «Είμαι μουσικός και θα συνεχίσω να παίζω όποια και αν είναι τα σχόλια», απαντάει.

Κατά την τελετή με την οποία ανακηρύχθηκε πάντως προ ημερών στη Νέα Υόρκη Αγγελιαφόρος της Ειρήνης του ΟΗΕ, ο γ.γ. του Οργανισμού Μπαν Κι Μουν αποκάλεσε τον Λανγκ Λανγκ «έναν από τους πιο συναρπαστικούς και τους πιο ολοκληρωμένους μουσικούς της εποχής μας». Κι εκείνος δεν επέδειξε ίχνος από την αλαζονεία που του προσάπτουν κάποιοι. Αντιθέτως, αποδέχθηκε τη νέα του αποστολή «με ταπεινότητα». Τα παιδιά και η μουσική, είπε, είναι τα δυο μεγάλα του πάθη. Λογικό για έναν άνθρωπο που απέκτησε πάθος με τη μουσική από παιδί -σχεδόν από μωρό.

Ο Λανγκ Λανγκ γεννήθηκε τον Ιούνιο του 1982 στη Σενιάνγκ της Κίνας, στον κοιτώνα ενός στρατοπέδου. Η μητέρα του ήταν τηλεφωνήτρια, ο πατέρας του μουσικός στην ορχήστρα της κινεζικής Αεροπορίας. Σύμφωνα με τον ίδιο, η πρώτη του επαφή με τη δυτική μουσική, αυτή που τον έκανε να θελήσει να μάθει πιάνο, ήρθε στα δύο του χρόνια, μέσα από ένα επεισόδιο της σειράς κινουμένων σχεδίων «Τομ και Τζέρι». «Το Γατοκονσέρτο» ονομαζόταν το επεισόδιο και ακουγόταν σε αυτό η «Ουγγρική Ραψωδία Αριθμός 2» του Λιστ. Στα τέσσερά του χρόνια, ενθαρρυμένος από τον πατέρα του, ο Λανγκ Λανγκ άρχισε μαθήματα στο ωδείο της Σενιάνγκ με τη Γιαφέν Τζου. Ναι, έχει ταλέντο, είπε αυτή στον πατέρα του. Κι εκείνος αποφάσισε να τον κάνει τον καλύτερο πιανίστα στον κόσμο. Σύντομα τα παράτησε όλα για να ασχοληθεί αποκλειστικά με την καριέρα του γιου του. Ο Λανγκ μόλις είχε κλείσει τα έξι όταν η οικογένεια μετακόμισε στο Πεκίνο. «Ο πατέρας μου ήθελε να πετύχω πάση θυσία, καμιά φορά ήταν λίγο υπερβολικός», θα έλεγε δύο δεκαετίες αργότερα. «Οι γονείς μου είχαν δει τα δικά τους καλλιτεχνικά όνειρα να θρυμματίζονται λόγω της Πολιτιστικής Επανάστασης και ανέλαβα κατά κάποιον τρόπο την ευθύνη να τα αναβιώσω».

Το πρώτο του βραβείο ο Λανγκ το κέρδισε σε ηλικία έντεκα ετών. Τρία χρόνια αργότερα ήταν ήδη σολίστας στο πρωτοχρονιάτικο κονσέρτο της Εθνικής Συμφωνικής Ορχήστρας της Κίνας – ένα κονσέρτο που παρακολουθείται από τον πρόεδρο της χώρας και μεταδίδεται ζωντανά από την τηλεόραση σε εκατομμύρια σπίτια. Στα δεκαπέντε του ο Λανγκ ξεκίνησε σπουδές με τον Γκάρι Γκράφμαν στο Ινστιτούτο Μουσικής Κέρτις της Φιλαδέλφειας, στις ΗΠΑ.

Από εκεί και πέρα, η άνοδός του ήταν μετεωρική. Ηταν ο πρώτος κινέζος πιανίστας τον οποίο προσέλαβαν ποτέ η Φιλαρμονική της Βιέννης, η Φιλαρμονική του Βερολίνου και αρκετές από τις μεγαλύτερες φιλαρμονικές ορχήστρες των ΗΠΑ. Το 2009 συμπεριλήφθηκε από το περιοδικό «Τάιμ» στη λίστα των 100 ανθρώπων με τη μεγαλύτερη επιρροή στον κόσμο.

Εχει παίξει για τον αμερικανό πρόεδρο Μπαράκ Ομπάμα, τον πρώην πρόεδρο της Κίνας Χου Τζιντάο, τον ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν, τη βασίλισσα Ελισάβετ και ένα σωρό ακόμα διεθνείς ηγέτες και προσωπικότητες. Εχει παίξει στην τελετή έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων του Πεκίνου το 2008, στην τελετή λήξης του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Ποδοσφαίρου την ίδια χρονιά στη Βιέννη, στην τελετή έναρξης του Παγκόσμιου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου το 2006 στο Μόναχο.

Το πάθος με το οποίο προσπαθεί να αυξήσει τη δημοτικότητα της κλασικής μουσικής θύμισε κάποια στιγμή στους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» εκείνο των αμερικανών Ευαγγελικών. Νάρκισσος μπορεί να είναι ο Λανγκ Λανγκ, αλλά εγωπαθής δεν είναι. Χρόνια τώρα θέτει την επιτυχία του στην υπηρεσία των άλλων.

ΠΟΛΙΤΗΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ. Είναι από το 2004 Πρεσβευτής Καλής Θέλησης της UNICEF. Εχει ιδρύσει από το 2008 στη Νέα Υόρκη, όπου και διαμένει, ένα ίδρυμα που δίνει φτερά σε παιδιά – θαύματα του πιάνου από όλο τον κόσμο. Από τα δώδεκα παιδιά που στηρίζει επί του παρόντος, τέσσερα προέρχονται από την Κίνα, τέσσερα από την Ευρώπη και τέσσερα από τις ΗΠΑ – το μικρότερο είναι μόλις οκτώ ετών. Ο Λανγκ Λανγκ έχει επίσης αναπτύξει στις ΗΠΑ μια σειρά προγραμμάτων ευαισθητοποίησης στη μουσική για τα δημοτικά σχολεία. Και πριν από ενάμιση χρόνο λάνσαρε στην πατρίδα του, την Κίνα, ένα καλλιτεχνικό πρόγραμμα που επιτρέπει σε επίδοξους βιρτουόζους όπως αυτός να παρακολουθούν μαθήματα δασκάλων του πιάνου από το εξωτερικό και ιδιαίτερα από τη θρυλική Σχολή Τζούλιαρντ της Νέας Υόρκης.

Ο Λανγκ Λανγκ είναι ένας πολίτης του κόσμου. Και εύχεται να ενθαρρύνει τα παιδιά του κόσμου να έχουν όνειρα. «Πρέπει να τους δώσουμε τα απαραίτητα εργαλεία ώστε να επιτύχουν τους στόχους τους στη ζωή και να κάνουν τα όνειρά τους πραγματικότητα», λέει. Με 57 εκατομμύρια παιδιά ανά τον κόσμο εκτός σχολείου, ας επιτύχει έστω και ένα κλάσμα του στόχου του αυτός ο νέος Αγγελιαφόρος της Ειρήνης του ΟΗΕ και ας είναι όσο «φανταχτερός» και «επιδειξιομανής» θέλει.