Ο κόσμος της μόδας του Ζαν Πολ Γκοτιέ

Ο ριζοσπάστης, ο προβοκάτορας, ο μη συμβατικός. Ο σχεδιαστής που έκανε άλλη μια επανάσταση στον χώρο της μόδας και αντέστρεψε τα αισθητικά στερεότυπα και τα ταμπού της εποχής. Δημιούργησε τον δικό του ενδυματολογικό κώδικα, ένα «κράμα» γυναικείων και ανδρικών στοιχείων που περιπλέκονται μεταξύ τους, και έδωσε πολυπολιτισμικό χαρακτήρα στις συλλογές του. Απενοχοποίησε τις γυναίκες από την εμμονή τού ασορτί και καθιέρωσε το στυλ του μιξ εν ματς. Εβγαλε από τα μπαούλα τον κορσέ και τον επανακαθιέρωσε ως το απόλυτο σύμβολο της θηλυκότητας και «εξερεύνησε» με τις δημιουργίες του τις αθέατες πλευρές της σεξουαλικότητας και των δύο φύλων.

Ο πολυδιάστατος και αντιφατικός κόσμος του Ζαν Πολ Γκοτιέ αποτυπώνεται στην πρώτη του αναδρομική έκθεση με τίτλο «Ο κόσμος της μόδας του Ζαν Πολ Γκοτιέ: Από το πεζοδρόμιο στην πασαρέλα», την οποία θα φιλοξενεί το Μουσείο του Μπρούκλιν έως τις 23 Φεβρουαρίου 2014. Η έκθεση οργανώθηκε από τη Σχολή Καλών Τεχνών του Μόντρεαλ και παρουσιάζει την 37χρονη πορεία του τολμηρού σχεδιαστή στον χώρο της μόδας. Η Ναταλί Μποντίλ, διευθύντρια της σχολής, επιμελήθηκε αυτή την έκθεση με σκοπό να εξυμνήσει την ιδιαίτερη αισθητική που χαρακτηρίζει τα σχέδια του Γκοτιέ και το προοδευτικό πνεύμα του.

Περιλαμβάνει περισσότερες από 140 δημιουργίες του – υψηλής ραπτικής και πρετ α πορτέ – από τα μέσα της δεκαετίας του 1970 μέχρι και σήμερα. Τα βασικά εκθέματα συνοδεύονται από αξεσουάρ, σκίτσα, βίντεο και φωτογραφικό υλικό που υπογραμμίζουν σημαντικές συνεργασίες του γάλλου σχεδιαστή με σκηνοθέτες όπως ο Πέδρο Αλμοδόβαρ και ο Λικ Μπεσόν, φωτογράφους σαν τον Μάριο Τεστίνο και τον Αντι Γουόρχολ, χορογράφους και μουσικούς.

Με πρωτοβουλία της θεατρικής σχολής του Ντενί Μαρλό και της Στεφανί Ζαζμίν, με έδρα το Μόντρεαλ, ορισμένες δημιουργίες εμφανίζονται πάνω σε τρισδιάστατες κούκλες που, χάρη στην ψηφιακή τεχνολογία, ξεγελούν, εκ πρώτης όψεως, τον επισκέπτη. Χειρονομούν, μιλούν και κάνουν μορφασμούς, σαν αληθινές γυναίκες. Τα πρόσωπά τους, που προβάλλονται από προτζέκτορες, και οι φωνές τους ανήκουν σε αστέρες της σόουμπιζ. Οι εντυπωσιακές περούκες τους και τα αξεσουάρ στα μαλλιά τους σχεδιάστηκαν από την Οντίλ Γκίλμπερτ, ιδρύτρια του ινστιτούτου ομορφιάς Atelier 68, στο Παρίσι. Ενώ μία από τις κούκλες είναι το ομοίωμα του ίδιου του Γκοτιέ.

Η έκθεση χωρίζεται σε έξι θεματικά τμήματα που φωτίζουν τα διαφορετικά στάδια της καλλιτεχνικής δημιουργίας, της έμπνευσης και της εξέλιξης του σχεδιαστή.

Η παράδοξη, ανατρεπτική αισθητική και η καλλιτεχνική εξέλιξη του γάλλου σχεδιαστή αποτυπώνεται στην πρώτη του αναδρομική έκθεση που φιλοξενείται στο Μουσείο Μπρούκλιν στη Νέα Υόρκη

Τα θεματικά τμήματα

1. Η oδύσσεια του Ζαν Πολ Γκοτιέ. Η εισαγωγή στον παράδοξο κόσμο του σχεδιαστή. Η αρχή της έμπνευσής του και τα πρώτα του ερεθίσματα. Παρακολουθεί από μικρός προσεκτικά τη μόδα, την «αγκαλιάζει», την κάνει δική του και την προσαρμόζει στα μέτρα του. Αρχίζει να αναπτύσσει την κριτική του ικανότητα, καλλιεργεί την αισθητική του και εμπνέεται από τον πραγματικό, τον φανταστικό και τον θρησκευτικό κόσμο. Εδώ συμπεριλαμβάνονται χαρακτηριστικές δημιουργίες που παραπέμπουν σε γοργόνες, ναύτες και θρησκευτικά πρόσωπα, καθώς επίσης και η πρώτη του δημιουργία (1971), που εκτίθεται για πρώτη φορά.

2. Μπουντουάρ. Η σεξουαλικότητα των γυναικείων εσωρούχων, ειδικότερα του κορσέ, γοήτευε από παιδί τον Γκοτιέ. Εφερε την ανατροπή και ξεμπρόστιασε ό,τι κρυβόταν κάτω από το ρούχο και το «φυλάκιζε». Σε αυτό το τμήμα πρωταγωνιστεί και ο διάσημος κωνοειδής κορσές που φόρεσε η Μαντόνα στη θρυλική περιοδεία της Blonde Ambition, το 1990.

3. Βάθος δέρµατος. Το δέρμα είναι ανεξάντλητη πηγή έμπνευσης για τον σχεδιαστή. Οι δημιουργίες του αγκαλιάζουν το σώμα, γίνονται «δεύτερο δέρμα» και δημιουργούν, με τα κατάλληλα υφάσματα, την ψευδαίσθηση γυμνού, γδαρμένου ή με τατουάζ σώματος. Το τμήμα αυτό περιλαμβάνει και τις περίφημες ανδρικές φούστες του σχεδιαστή που τάραξαν τις ισορροπίες της μόδας.

4. Πανκ κανκάν. Ο Γκοτιέ έχει πειραματιστεί και χορεύει στους ρυθμούς των δύο μεγάλων μητροπόλεων της μόδας. Τα σύμβολα της κλασικής παριζιάνικης κομψότητας – για παράδειγμα, το μπερέ και η καμπαρντίνα – είναι αισθητά στις δημιουργίες του αλλά και το πανκ που γεννήθηκε στο Λονδίνο και τον ενέπνευσε να υιοθετήσει στοιχεία του και να τα προσαρμόσει στις συλλογές του.

5. Αστική ζούγκλα. Ο σχεδιαστής υποστηρίζει την «παγκοσμιοποίηση» της μόδας. Δίνει πολυπολιτισμικό χαρακτήρα στις συλλογές του, εμπνέεται από διαφορετικές χώρες και ανακατεύει τα χαρακτηριστικά διαφόρων λαών, δημιουργώντας έτσι έναν «κοινό πολιτιστικό ενδυματολογικό κώδικα». Οι δημιουργίες υψηλής ραπτικής του με τις περίτεχνες λεπτομέρειες και την ιδιαίτερη δεξιοτεχνία τους βρίσκονται εδώ σε πρώτο πλάνο.

6. Μετρόπολις. Είναι το τελευταίο τμήμα της έκθεσης. Ο Γκοτιέ πηγαίνει τη μόδα ένα βήμα μπροστά και φέρνει στην πασαρέλα υλικά όπως βινίλ, νεοπρένιο, λίκρα και φουσκωτά υφάσματα και, με ειδικά εφέ, δίνει τρισδιάστατη μορφή στις δημιουργίες του. Σε αυτό το τμήμα εκτίθενται και διάσημες δημιουργίες του για αστέρες της ποπ και της ροκ μουσικής σκηνής (όπως Κάιλι Μινόγκ και Νιρβάνα), ηθοποιούς και χορευτές.

Η έκθεση περιλαμβάνει και το πρώτο μεγάλο λεύκωμα του γάλλου σχεδιαστή που έχει τον ίδιο με την έκθεση τίτλο και εκδόθηκε από την Σχολή Καλών Τεχνών του Μόντρεαλ, υπό την επιμέλεια του Τιερί Μαξίμ Λοριότ. Πάνω από 550 εικόνες και φωτογραφίες φιλοξενούνται στις σελίδες του, όπως επίσης και μία συνέντευξη με τη Βάλερι Στιλ, διευθύντρια του μουσείου της σχολής FIT, στη Νέα Υόρκη, ένα άρθρο της Σούζι Μένκες, της θρυλικής συντάκτριας μόδας στις εφημερίδες «New York Times» και «International Herald Tribune», που ερευνά την στυλιστική εξέλιξη του Γκοτιέ. Συμπεριλαμβάνονται, επίσης, άλλες 50 συνεντεύξεις, δύο από τις οποίες είναι με τον σχεδιαστή και οι υπόλοιπες με καλλιτέχνες και συναδέλφους του που έχουν συνεργαστεί μαζί του. Οι μέντορές του, όπως ο Πιερ Καρντέν, συνάδελφοί του, σαν τον Τομ Φορντ, και οι μούσες του (Κατρίν Ντενέβ, Ντίτα φον Τις και Μαντόνα) μιλούν με ενθουσιασμό για το «τρομερό παιδί» της μόδας που δεν φοβήθηκε να διαφοροποιηθεί από το σύνολο. Στο λεύκωμα υπάρχουν επίσης σκίτσα, όπως και φωτογραφίες που δεν είχαν δημοσιευθεί ποτέ.

Ο Γκοτιέ δηλώνει ότι είναι μεγάλη του τιμή που διοργανώνεται μία τέτοια έκθεση, αν και ήταν αρκετά διστακτικός στην αρχή, καθώς οι αναδρομικές εκθέσεις, κατά τη γνώμη του, είναι συνήθως για εκείνους που έχουν πεθάνει. «Εγώ είμαι ακόμα ζωντανός!» λέει ο σχεδιαστής.