Τι περιμένουν Ευρώπη και Ελλάδα

Το πρώτο βήμα έγινε. Μετά την καταρχήν συμφωνία Χριστιανοδημοκρατών και Σοσιαλδημοκρατών να ξεκινήσουν επί της ουσίας συνομιλίες η κατάληξη, εκτός απροόπτου, θα είναι ένας παντοδύναμος «μεγάλος συνασπισμός» με Καγκελάριο την Ανγκελα Μέρκελ. Αυτή είναι η πρώτη «καλή είδηση» για την υπόλοιπη Ευρώπη, που δεν μπορεί να περιμένει επ’ αόριστον τον σχηματισμό κυβέρνησης στο Βερολίνο.

Τρεις φορές δοκιμάστηκε μεταπολεμικά στη Γερμανία το μοντέλο του «μεγάλου συνασπισμού». Με το πρώτο «πείραμα» (1966-1969), ο Βίλι Μπραντ έγινε ο πρώτος μεταπολεμικά Σοσιαλδημοκράτης καγκελάριος. Από τον δεύτερο «μεγάλο συνασπισμό» κερδισμένη βγήκε η Μέρκελ. Στις εκλογές του 2009 το SPD σημείωσε τη χειρότερη εκλογική του επίδοση και δεν συνήλθε ούτε στις εκλογές του περασμένου Σεπτεμβρίου, οπότε απέσπασε μόλις το 25,7%. Μια νέα προσφυγή στις κάλπες, όμως, θα έβγαζε ακόμα ισχυρότερη τη Μέρκελ του 41,5%. Αυτός ήταν ο λόγος για τον οποίο οι Σοσιαλδημοκράτες προτίμησαν να διαπραγματευθούν τώρα τη συμμετοχή τους στην κυβέρνηση.  

Αύριο, στην Παγγερμανική Διάσκεψη, τα 250 στελέχη του SPD αναμένεται να εγκρίνουν τις διαπραγματεύσεις με τη Μέρκελ, παρά τις σοβαρές επιφυλάξεις στους κόλπους του κόμματος. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 90% των μελών στη Βόρεια Ρηνανία – Βεστφαλία, τη μεγαλύτερη περιφερειακή οργάνωση του κόμματος, δεν θέλει νέα συνεργασία με τη Μέρκελ. Υπέρ των διαπραγματεύσεων όμως είναι η αριστερή Πρωθυπουργός του κρατιδίου Χανελόρε Κραφτ. Στο τέλος της διαπραγμάτευσης ο πρόεδρος του κόμματος Ζίγκμαρ Γκάμπριελ πρέπει να παρουσιάσει «τρόπαια» για πουν το μεγάλο «ναι» και τα 500.000 μέλη του SPD στο εσωκομματικό δημοψήφισμα για το κυβερνητικό πρόγραμμα.

Στα «τρόπαια» που χρειάζεται ο Γκάμπριελ είναι και τα πρόσωπα της νέας κυβέρνησης. Οι Σοσιαλδημοκράτες απαιτούν το υπουργείο Οικονομικών γιατί είναι το μόνο που θεσμικά έχει βέτο ακόμη και στην Καγκελάριο. Σύμφωνα με τη συντηρητική «Ντι Βελτ», για τη θέση προορίζεται ο Φρανκ-Βάλτερ Σταϊνμάιερ ή ο γραμματέας της Κοινοβουλευτικής Ομάδας Τόμας Οπερμαν. Το SPD παραιτείται μάλιστα από την αξίωση για το υπουργείο Εξωτερικών, στο οποίο θα μπορούσε να μεταπηδήσει ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε. Η «Ιφιγένεια» που θα θυσιάσει η Μέρκελ θα είναι μάλλον η υπουργός Εργασίας Ούρσουλα φον ντερ Λέγεν, καθώς το υπουργείο αυτό διεκδικεί ο πρόεδρος του SPD Ζίγκμαρ Γκάμπριελ.

Ευρώπη. Η ανάληψη του υπουργείου Οικονομικών από τους Σοσιαλδημοκράτες θα σηματοδοτήσει και σε επίπεδο προσώπων τη στροφή της νέας κυβέρνησης του Βερολίνου. Ο φόρος χρηματοοικονομικών συναλλαγών, που ήταν αίτημα του SPD και προώθησε ο Σόιμπλε στην ευρωζώνη, θα προχωρήσει για να υπάρξουν τα απαιτούμενα πρόσθετα έσοδα που θα διατεθούν σε πολιτικές για την καταπολέμηση της ανεργίας. Αλλά ριζικές αλλαγές, όπως το ευρωομόλογο ή το Ταμείο Απόσβεσης Χρεών, δεν πρέπει να αναμένονται. Οι Σοσιαλδημοκράτες είναι φανατικότεροι προστάτες των συμφερόντων των Γερμανών καταθετών-φορολογουμένων.

Ελλάδα. Η ανάγκη να βρεθεί κοινός παρονομαστής με τους Σοσιαλδημοκράτες θα τερματίσει τη σκληρή γραμμή λιτότητας στη διαχείριση της ευρωκρίσης. Η αλλαγή αυτή θα ωφελήσει την Ελλάδα, αλλά οι αυταπάτες για άμεσο κούρεμα του ελληνικού χρέους δεν υπάρχουν – είχαν διαλυθεί προεκλογικά, όχι μόνο από τον Σόιμπλε αλλά και από το SPD. Οι Σοσιαλδημοκράτες είναι πιο αυστηροί στην απαίτηση να πληρώσουν οι πλούσιοι Ελληνες το μερίδιο που τους αναλογεί για την υπέρβαση της κρίσης προτού βάλουν το χέρι στην τσέπη οι γερμανοί φορολογούμενοι.

Το μέλλον της Ευρώπης
Με θέρμη υπερασπίστηκε τα πακέτα σωτηρίας προς τους αδύναμους κρίκους της ευρωζώνης ο Ζίγκμαρ Γκάμπριελ στην πρώτη του δημόσια παρέμβαση μετά τη συμφωνία του με την Ανγκελα Μέρκελ για την έναρξη συνομιλιών που θα οδηγήσουν σε έναν κυβερνητικό συνασπισμό Χριστιανοδημοκρατών – Σοσιαλδημοκρατών. «Το οικονομικό μας μέλλον εξαρτάται από το μέλλον της Ευρώπης» τόνισε ο πρόεδρος του SPD.