Νέα, ωραία, γράφει πολύ, κάνει ρεκόρ

Η Ελινορ Κάτον που πήρε το Βραβείο Man Booker, το πιο γνωστό λογοτεχνικό βραβείο της Βρετανίας και γενικότερα του αγγλόφωνου κόσμου, έσπασε δύο ρεκόρ: είναι, πρώτον, η νεότερη συγγραφέας που παίρνει το βραβείο στην ιστορία του θεσμού. Εχει μόλις κλείσει τα 28. Το ρεκόρ κατείχε έως τώρα ο Μπεν Οκρι που το 1991, όταν πήρε το Booker, ήταν 32 ετών. Ενώ νεότερη γυναίκα-συγγραφέας ήταν η Κίραν Ντεσάι η οποία, το 2006 που βραβεύτηκε, ήταν 35 ετών.

Δεύτερον, το βιβλίο της που έχει τον τίτλο «The Luminaries» είναι το ογκωδέστερο βιβλίο που βραβεύεται στα 45 χρόνια του θεσμού. Το ρεκόρ, έως τώρα, το είχε το «Γουλφ Χολ» της Χίλαρι Μαντέλ, βιβλίο 672 σελίδων που πήρε το βραβείο το 2009.

Η Κάτον είναι εξάλλου η δεύτερη μόλις Νεοζηλανδή που κατακτά το βραβείο. Και η τελευταία συγγραφέας που το παίρνει πριν από την είσοδο στον θεσμό και των συγγραφέων από τις ΗΠΑ που, από του χρόνου, θα διεκδικούν και εκείνοι τη φήμη αλλά και τις 50.000 στερλίνες που φέρνει η συγκεκριμένη διάκριση.

Στη φετινή βραχεία λίστα (από μία αρχική 151 μυθιστορημάτων), συνυποψήφιοι της Κάτον ήταν η ΝοουΒάιολετ Μπουλαουάγιο (Ζιμπάμπουε), ο Τζιμ Κρέις (Βρετανία), η Τζούμπα Λαχίρι (Ινδία – ΗΠΑ), η Ρουθ Οζέκι (Ιαπωνία – ΗΠΑ – Καναδάς) και ο Κολμ Τόιμπιν (Ιρλανδία). Οι πέντε «χαμένοι» έλαβαν 2.500 λίρες, αλλά και μόνο το γεγονός ότι συμπεριλήφθηκαν στην τελική εξάδα αποτελεί διαβατήριο για τη διεθνή καριέρα των βιβλίων τους.

Το μυθιστόρημα της Κάτον εκτυλίσσεται τον 19ο αιώνα. Η δράση ξεκινάει το 1866, όταν ο πρωταγωνιστής φθάνει στη Νέα Ζηλανδία με σκοπό να πλουτίσει ως χρυσοθήρας. Πέφτει πάνω στη μυστική συνάντηση δώδεκα ντόπιων που συζητούν το μυστήριο μιας σειράς ανεξιχνίαστων εγκλημάτων. Στην ιστορία εμπλέκονται ένας πλούσιος άνδρας που έχει εξαφανιστεί, μία πόρνη που προσπάθησε να αυτοκτονήσει και μια τεράστια περιουσία που ανακαλύπτεται στο σπίτι ενός άτυχου μέθυσου.

Η κριτική επιτροπή το επέλεξε για βράβευση έπειτα από συνεδρίαση μόλις δύο ωρών – ήταν η τρίτη φορά που το διάβαζαν τα μέλη της, στα διαδοχικά στάδια μέχρι την τελική επιλογή. Το χαρακτήρισαν έναν «πληθωρικό φόρο τιμής στο βικτωριανό μυθιστόρημα».

Η Ελινορ Κάτον γεννήθηκε στον Καναδά, όπου ο νεοζηλανδός πατέρας της έκανε το διδακτορικό του. Οταν η οικογένεια επέστρεψε στη Νέα Ζηλανδία, η συγγραφέας ήταν έξι ετών. Το μυθιστόρημα αυτό έκανε τρία χρόνια να το γράψει, ωστόσο δεν είναι το πρώτο της. Το 2008 (στα 23 της) είχε κυκλοφορήσει το «The Rehearsal» το οποίο ήταν επίσης υποψήφιο για τρία βραβεία και μεταφράστηκε σε 12 γλώσσες. Ενώ το 2009 ανακηρύχθηκε «χρυσό κορίτσι της χρονιάς στη μυθοπλασία». Είχε σπουδάσει αγγλική φιλολογία και έκανε μεταπτυχιακά στη δημιουργική γραφή, την οποία τώρα διδάσκει και η ίδια στο Οκλαντ της Νέας Ζηλανδίας, όπου ζει.