Παράθυρο αλλαγών στον «Καλλικράτη» ανοίγει σχέδιο νόμου του υπουργείου Εσωτερικών, το οποίο έφτασε προς διαβούλευση στα αρμόδια όργανα της Αυτοδιοίκησης και δίνει τη δυνατότητα τροποποίησης των σημερινών ορίων των δήμων.
Με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις του υπουργείου, θα αποκτούν δικαίωμα οι δημοτικές ενότητες - πρόκειται για τους προ «Καλλικράτη» δήμους, που με τον νόμο συνενώθηκαν - κάποιου καλλικρατικού δήμου να επιλέξουν με απόφασή τους να ενταχθούν σε άλλο, όμορο δήμο. Μόνη προϋπόθεση είναι την απόφασή τους να ακολουθήσει η σύμφωνη γνώμη του δημοτικού συμβουλίου, στο οποίο σήμερα ανήκουν.
Για παράδειγμα, βάσει «Καλλικράτη» ο πρώην Δήμος Μενιδίου αποτελεί δημοτική ενότητα του Δήμου Αμφιλοχίας Αιτωλοακαρνανίας και από την πρώτη στιγμή του σχεδιασμού των νέων ορίων είχε ζητήσει να ενταχθεί σε περιοχή της Αρτας με την οποία γειτνιάζει. Τότε δεν έγινε δεκτό, αλλά με το σχέδιο νόμου μπορεί να αποφασίσει για την υπαγωγή σε άλλο δήμο.
Αντικείμενο προς διαβούλευση αποτελεί το κατά πόσο θα τεθεί πληθυσμικό όριο για να αποκτούν οι δημοτικές ενότητες κάποιου δήμου δικαίωμα απόφασης ένταξής τους σε άλλον, καθώς και αν αυτή η δυνατότητα θα αφορά όχι μόνο διαδημοτικές αλλαγές διοικητικών ορίων αλλά και μετακίνησης σε επίπεδο άλλου νομού.
Οι αλλαγές επηρεάζουν μεταξύ των άλλων και νησιωτικούς δήμους, όπου με τον «Καλλικράτη» είχε εφαρμοστεί η αρχή «ένα νησί, ένας δήμος». Βάσει του νομοσχεδίου του υπουργείου Εσωτερικών, ορίζεται πως η Λέσβος θα σπάσει σε τέσσερις δήμους και η Κέρκυρα θα αποτελείται πλέον από τρεις δήμους. Μετά τον «Καλλικράτη», δεν έλειπαν εξάλλου οι φωνές αιρετών που επισήμαιναν προβλήματα που είχαν προκληθεί λόγω της μεγάλης έκτασης των ενιαίων νησιωτικών δήμων. Σε άλλα μεγάλα νησιά πάντως όπως η Ρόδος δεν φαίνεται να επέρχονται αλλαγές.
Στελέχη της Αυτοδιοίκησης σημείωναν πως η έναρξη μιας συζήτησης για αλλαγές στα διοικητικά όρια των δήμων λίγο πριν από τις δημοτικές εκλογές δεν αποκλείεται να πυροδοτήσει αντιδράσεις, ενώ επιφυλάξεις ενδέχεται να υπάρξουν και από πλευράς του ΠΑΣΟΚ που είχε θεσμοθετήσει τον «Καλλικράτη». «Μία τέτοια συζήτηση θα απαιτούσε να γίνει κατ' αρχάς αποτίμηση του "Καλλικράτη" και σε κάθε περίπτωση να τεθούν συγκεκριμένα κριτήρια για τον τρόπο με τον οποίο θα γίνουν οι όποιες αλλαγές και όχι ουσιαστικά σε εθελοντική βάση», σχολίαζαν.
Το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου περιλαμβάνει και μία σειρά άλλων ρυθμίσεων, πολλές από τις οποίες αποτελούσαν αιτήματα των δημάρχων. Ενστάσεις πάντως αναμένεται να προκαλέσει η πρόβλεψη σε όσους δήμους δεν είχε επιτευχθεί η απαιτούμενη πλειοψηφία για εκλογή από το συμβούλιο του Συμπαραστάτη του Δημότη, αυτός να ορίζεται από τον γενικό γραμματέα των αποκεντρωμένων διοικήσεων.