Τα αινίγματα του Βερολίνου μετά τις γερμανικές εκλογές τον Σεπτέμβριο

Πορτοκάλι κρύβεσαι. Μήλο βγαίνεις! Το κρυφτούλι των δηλώσεων για το ελληνικό πρόγραμμα αλλά και για το υπολειπόμενο ελληνικό χρέος άρχισε μέσα στο καλοκαίρι, με πρωταγωνιστή τον Βόλφγκανγκ Σόιμπλε. Αν μετά τις γερμανικές εκλογές της 22ας Σεπτεμβρίου έχουμε «μεγάλο συνασπισμό», τότε οι Σοσιαλδημοκράτες, που θα συνδράμουν κυβερνητικά τους Χριστιανοδημοκράτες, θα ήθελαν να τον αντικαταστήσουν. Και αυτό γιατί επιθυμούν μια «πιο κεϊνσιανή» οικονομική πολιτική. Παρ’ όλα αυτά, οι πληροφορίες από το Βερολίνο επιμένουν ότι η πρόθεση της Καγκελαρίας – εφόσον φυσικά η Ανγκελα Μέρκελ συνεχίσει να είναι σε θέση να χειρίζεται, όπως εκείνη επιθυμεί, τις ισορροπίες της νέας κυβέρνησης – είναι να παραμείνει ο Σόιμπλε στη θέση του.

Υποτίθεται ότι οι Χριστιανοδημοκράτες δεν θέλουν την Ελλάδα στο πρώτο πλάνο της γερμανικής προεκλογικής περιόδου. Ωστόσο, λίγο το ζήτημα που ανέκυψε με την καθυστέρηση της δόσης και περισσότερο το γεγονός ότι ο ορίζοντας του 2014 δημιουργεί αυτομάτως ερωτηματικά για το τι θα γίνει με το ελληνικό χρέος, επόμενο ήταν να έχουμε δηλώσεις Σόιμπλε. Αυτές είναι, όπως πάντα, σε αυστηρό ύφος.

Είναι όμως γεγονός ότι ο τόνος για την Ελλάδα έχει αλλάξει. Ας πούμε, ο γερμανός υπουργός Οικονομικών δεν δίστασε, σχολιάζοντας το θέμα της δόσης και υπεραμυνόμενος της καταβολής υπο-δόσεων, να πει ορθά κοφτά ότι «βοήθεια δίνεται μόνο για αυτοβοήθεια» και να υπερασπίσει τις αξιολογήσεις της τρόικας. Την ίδια ώρα όμως δεν παρέλειψε να πει καλά λόγια για τη μείωση του αριθμού των δημοσίων υπαλλήλων, επισημαίνοντας ότι τα πράγματα έχουν αλλάξει. «Στον δημόσιο τομέα», είπε, «θα υλοποιηθούν πράγματι περικοπές θέσεων και δεν πρόκειται μόνο για υποσχέσεις». Προσθέτοντας ότι «αυτό στην Ελλάδα δεν είναι εύκολο να γίνει», αλλά «δεν μπορούμε και να παραιτηθούμε από αυτό».

Ως κλασικός Γερμανός, ο Σόιμπλε φρέναρε τις προσδοκίες ότι βρισκόμαστε στην έξοδο της κρίσης, λέγοντας ότι μπορεί να έχει ανακτηθεί η αξιοπιστία στις αγορές, «αλλά δεν έχουμε περάσει το βουνό».

Μπορεί επίσης το κόστος εργασίας, ειδικά στην Ελλάδα, να έχει μειωθεί κατά 13%, αλλά χρειάζεται πιο ικανή διοίκηση και μεγαλύτερη προσπάθεια στο θέμα των φόρων. Παρ’ όλα αυτά, μετριάζοντας κάπως την έμφαση στο μήνυμα για λιτότητα, ο γερμανός υπουργός Οικονομικών παραδέχθηκε ότι οι προσαρμογές που γίνονται είναι σκληρές για τον πληθυσμό. Είναι μια πιο «κοινωνική» απόχρωση, την οποία αρχίζουν σιγά σιγά να αποκτούν οι χρησμοί από το Βερολίνο.

Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ. Στο θέμα πάντως του ελληνικού χρέους, η παράδοση του λέμε λίγα, αλλά μετά κάνουμε πολύ περισσότερα τηρείται. Ο Σόιμπλε χαρακτήρισε «ανοησία» τα λεγόμενα από την αντιπολίτευση στη Γερμανία ότι την επομένη των γερμανικών εκλογών «έρχεται ο λογαριασμός για νέο κούρεμα του ελληνικού χρέους».

Εστω και αν πρόκειται για εξέλιξη την οποία όλοι θεωρούν αναπόφευκτη. Ενώ ανθούν διεθνώς τα σενάρια όπως οι πληροφορίες που έρχονται από την Ουάσιγκτον ότι οι Αμερικανοί βλέπουν – και μάλιστα άμεσα – επιμήκυνση αποπληρωμής των ελληνικών ομολόγων για μετά το 2050.

Το «άπλωμα» του ελληνικού χρέους σε ορίζοντα πεντηκονταετίας είναι παλιά ιδέα – την υποστήριζε μάλιστα το 2011 ο τότε διοικητής της Μπούντεσμπανκ Αξελ Βέμπερ. Ούτως ή άλλως, το φετινό καλοκαίρι φαίνεται «γκαστρωμένο» – έστω και αν η γέννα θα είναι δύσκολη το φθινόπωρο.