10.000 εξώφυλλα, μία περιπέτεια «Λιμπερασιόν»

Σαράντα χρόνια και 10.000 φύλλα γιορτάζει αυτές τις ημέρες η εμβληματική γαλλική εφημερίδα «Λιμπερασιόν», η οποία την περασμένη Τρίτη κυκλοφόρησε μια επετειακή έκδοση.

Η «Λιμπερασιόν» ιδρύθηκε στο Παρίσι το 1973, μεταξύ άλλων από τον φιλόσοφο Ζαν-Πολ Σαρτρ και τον δημοσιογράφο Σερζ Ζιλί, στον απόηχο του περίφημου Μάη του ’68. Αρχικά ήταν πιο ακραία στις απόψεις που εξέφραζε,     όμως έπειτα από αρκετές παλινωδίες στις δεκαετίες του ’80 και του ’90 εκφράζει σήμερα την ευρύτερη Κεντροαριστερά της Γαλλίας. Μια από τις μεγάλες κρίσεις στην ιστορία της ήρθε το 2005 όταν με την είσοδο του Εντουαρντ ντε Ρότσιλντ στο μετοχικό κεφάλαιο και την εκστρατεία του διευθυντή Σερζ Ζιλί υπέρ του «ναι» στο δημοψήφισμα για τη δημιουργία Συντάγματος για την Ευρώπη, αρκετοί αριστεροί αναγνώστες της την εγκατέλειψαν. Το 2007 και ενώ η κυκλοφορία της ήταν περίπου στα 140.000 φύλλα, έγινε η πρώτη γαλλική εφημερίδα που απέκτησε διαδικτυακή έκδοση, στην οποία συνεχίζει να προσδίδει μεγάλη βαρύτητα.

Την πρώτη περίοδο της έκδοσής της η «Λιμπερασιόν» λειτουργούσε με όρους κομμούνας. Δεν υπήρχε ιεραρχία και όλοι – από τον επιστάτη έως τον διευθυντή – έπαιρναν τον ίδιο μισθό. Το σύστημα αυτό άλλαξε σχετικά γρήγορα. Διαφημίσεις δημοσίευσε για πρώτη φορά στις αρχές της δεκαετίας του ’80, έπειτα από κάποιες κρίσεις όμως σταμάτησε να κυκλοφορεί τον Φεβρουάριο του 1981. Η έκδοσή της επαναλήφθηκε στις 13 Μαΐου εκείνης της χρονιάς με νέο σχεδιασμό και τον Ζιλί στη θέση του διευθυντή. Παρά την αριστερή τοποθέτησή της η «Λιμπέ» δεν δίστασε το 1993 να αποκαλύψει το πρόγραμμα παράνομων παρακολουθήσεων του σοσιαλιστή προέδρου Φρανσουά Μιτεράν.

Σήμερα η «Λιμπερασιόν» ξεχωρίζει από τις υπόλοιπες γαλλικές εφημερίδες για το στυλ των εξωφύλλων της και τα συχνά λογοπαίγνια που κάνει, αλλά και για τον πρωτότυπο τρόπο με τον οποίο επιλέγει να παρουσιάσει τη θεματολογία της. Την πρωτοτυπία αυτή ακολούθησε και στον εορτασμό του φύλλου υπ’ αριθμ. 10.000 όπου εξήγησε την περιπέτεια του Τύπου στις τέσσερις δεκαετίες της ζωής της.

«Τι είναι η “Λιμπερασιόν”;» αναρωτήθηκαν στο κύριο άρθρο του συλλεκτικού φύλλου της Τρίτης 9 Ιουλίου ο διευθυντής της εφημερίδας Νικολά Ντεμοράντ και ο σύμβουλος έκδοσης Φαμπρίς Ρουσλό. «Αν μπορούσαμε να συνοψίσουμε την εμπειρία της σε μια λέξη, θα λέγαμε ότι είναι κυρίως τα εξώφυλλά της», απάντησαν.

«Αυτές οι πρώτες σελίδες που μας προσδιορίζουν με την πρώτη ματιά». Για το φύλλο υπ’ αριθμ. 10.000, οι υπεύθυνοι σκέφτηκαν να δημιουργήσουν μια έκδοση φτιαγμένη από πρωτοσέλιδα. Πώς δηλαδή θα ήταν η πρώτη σελίδα της «Λιμπέ» εάν κάθε θέμα από εκείνα που υπάρχουν στις εσωτερικές σελίδες επιλεγόταν ως πρώτο. «Σε αυτό το πλαίσιο εξακολουθούμε να εφευρίσκουμε νέες προσεγγίσεις και ταυτόχρονα να επανεφεύρουμε τον εαυτό μας», παρατήρησαν.

Οι εορτασμοί που συνέπεσαν με τη συμπλήρωση 40 ετών από την κυκλοφορία της εφημερίδας δεν βασίζονται μόνο σε μια αναπόληση του παρελθόντος, αλλά και σε μια καινοτόμο ιδέα: στην ερώτηση «τι θα γινόταν αν…» – μια άσκηση στην «εικονική ιστορία», που αφήνει περιθώρια τόσο στη φαντασία όσο και στη δημοσιογραφική προσέγγιση.

ΑΛΛΑΓΕΣ ΑΠΟ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗ. Η υπόσχεση της συντακτικής ομάδας είναι ότι οι αλλαγές δεν θα σταματήσουν. «Αυτή η ειδική έκδοση είναι μόνο το προοίμιο για νέες κινήσεις και νέες επιθυμίες» έγραψαν, υποσχόμενοι ότι από τον Σεπτέμβριο θα προσφερθεί μια ανακαινισμένη και επανασχεδιασμένη ιστοσελίδα, αλλά και ένα πιο καινοτόμο φύλλο Σαββατοκύριακου. Τα οικονομικά προβλήματα βέβαια δεν λείπουν, και παρά την κρίση που προκλήθηκε μετά την είσοδο του Ρότσιλντ το 2005 και την κόντρα του με τον Ζιλί – ο οποίος έναν χρόνο αργότερα αναγκάστηκε να αποχωρήσει – παραμένουν, απειλώντας μια από τις πιο ζωντανές εφημερίδες του διεθνούς Τύπου.