Μνημείο για τα 300.000 θύματα «ευθανασίας» στο Βερολίνο

Η κουλτούρα μνήμης για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο εμπλουτίζεται με ένα ακόμα μνημείο στο κέντρο του Βερολίνου: το μνημείο των θυμάτων της «ευθανασίας» του Τρίτου Ράιχ. Ενας γυάλινος μπλε τοίχος μήκους 30 μέτρων θα στηθεί στην Τιργκάρτεν Στράσε 4, εκεί όπου ήταν η έδρα της κεντρικής διοίκησης, υπεύθυνης για τα 300.000 θύματα «ευθανασίας». Η διεύθυνση της διοίκησης είχε δώσει και τον κωδικό του εγκλήματος: «Τ4» ονόμαζαν οι Ναζί το πρόγραμμα συστηματικής εξολόθρευσης των σωματικά και πνευματικά αναπήρων. Το μοιραίο Διάταγμα περί Ευθανασίας το είχε υπογράψει ο Χίτλερ τον Οκτώβριο του 1939 με αναδρομική ισχύ από την 1η Σεπτεμβρίου, ημέρα έναρξης του πολέμου. Το Διάταγμα όριζε ότι «ασθενής που θεωρείται για τα ανθρώπινα μέτρα ανίατη περίπτωση μετά την εκτίμηση της κλινικής του κατάστασης θα οδηγείται σε ευθανασία». Υπολογίζεται ότι στο διάστημα 1939-1945 περίπου 300.000 άνθρωποι με σωματικές αναπηρίες, πνευματικές και ψυχικές διαταραχές δολοφονήθηκαν με υπερβολική δόση φαρμάκων, οδηγήθηκαν στους θαλάμους αερίων ή αφέθηκαν να λιμοκτονήσουν. Η ναζιστική προπαγάνδα είχε προετοιμάσει το έδαφος: στα τέλη της δεκαετίας του ’30 είχε κυκλοφορήσει αφίσα που έδειχνε έναν εμφανώς ανάπηρο σε καρέκλα και πίσω του έναν νοσοκόμο με την προειδοποίηση: «60.000 μάρκα κοστίζει στον λαό αυτός ο κληρονομικά ανάπηρος / Είναι και τα δικά σου χρήματα». Στη φωτογραφία, η Σίγκριντ Φάλκενσταϊν μπροστά από εικόνα της ανάπηρης θείας της Αννα Λένκερινγκ, η οποία είχε δολοφονηθεί το 1940, σε ηλικία 24 ετών.