Ο ευρωπαϊκός Μικρός Αδελφός

Σε μια ταινία του 1997, ο γερμανός σκηνοθέτης Βιμ Βέντερς περιγράφει μια παγκόσμια επιχείρηση ηλεκτρονικής παρακολούθησης που γίνεται με πρόσχημα «το τέλος της βίας» (όπως είναι και ο τίτλος της ταινίας). Προτού ακόμη γίνει μια βίαιη πράξη, η Αστυνομία επεμβαίνει και την αποτρέπει. Πολύ γρήγορα αποδεικνύεται ότι το τέλος της βίας οδηγεί στο τέλος της ιδιωτικής ζωής. Και ότι αυτό είναι η αρχή του τέλους της δημοκρατίας.

Την ταινία αυτή θυμήθηκε η εφημερίδα «Λε Μοντ», με αφορμή την αποκάλυψή της ότι οι πολίτες δεν παρακολουθούνται μόνο από το αμερικανικό κράτος αλλά και από τα ευρωπαϊκά, με πρώτη τη Γαλλία. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάποιος διαβάζει ή ακούει δισεκατομμύρια επικοινωνίες, αλλά ότι το ψηφιακό σύμπαν παρέχει στο κράτος – για «κάθε χρήση» – ένα προφίλ της προσωπικής και επαγγελματικής μας ζωής.

Ενα από τα μεγαλύτερα κέντρα διακίνησης δεδομένων του Διαδικτύου στην Ευρώπη βρίσκεται λίγα βήματα πιο μακριά από το νέο υπό κατασκευήν κτίριο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, στη Φρανκφούρτη. Δεν αποτελεί έκπληξη λοιπόν που οι αποκαλύψεις του Εντουαρντ Σνόουντεν ότι η αμερικανική Εθνική Υπηρεσία Ασφάλειας (NSA) απέκτησε πρόσβαση στα δεδομένα που περνούν από αυτό το κέντρο προκάλεσαν μεγάλη αναστάτωση και αντιδράσεις. Η NSA ενδιαφέρεται κυρίως για τα δεδομένα που καταφθάνουν στη Φρανκφούρτη και άλλους ιντερνετικούς κόμβους στη Νότια Γερμανία από την Ανατολική Ευρώπη, τη Ρωσία και τη Μέση Ανατολή.

Οι πληροφορίες αυτές, σε συνδυασμό με παρόμοια στοιχεία που δείχνουν ότι σε αντίστοιχες κινήσεις έχουν προχωρήσει και οι μυστικές υπηρεσίες της Βρετανίας, δεν μπορούν να οδηγήσουν παρά σε ένα συμπέρασμα. Οι φυσικές υποδομές του Διαδικτύου αποτελούν σήμερα στόχο των υπηρεσιών πληροφοριών ολόκληρου του πλανήτη.

Η Γερμανία μπορεί να διαμαρτύρεται για την παρακολούθηση των πολιτών της από τον αμερικανικό Μεγάλο Αδελφό, αλλά έχει παραδεχθεί ότι η παρακολούθηση του Διαδικτύου είναι σημαντική στη μάχη κατά της τρομοκρατίας. Τις επόμενες ημέρες αξιωματούχοι της γερμανικής κυβέρνησης θα ταξιδέψουν στην Ουάσιγκτον για να ενημερωθούν σχετικά με την υπόθεση αυτή. Οπως σημειώνουν όμως οι «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς», θα ήταν αρκετό να ερευνήσουν στο κέντρο παρακολουθήσεων της NSA στο Γκισχάιμ, μόλις 35 χλμ. από τον κόμβο του Διαδικτύου στη Φρανκφούρτη.