Προς νέα κυβέρνηση ΝΔ – ΠΑΣΟΚ μετά τη νύχτα των μεγάλων ανατροπών

Η νύχτα της Πέμπτης θα ήταν η νύχτα της μεγάλης ανατροπής αν οι ανατροπές δεν ήταν περισσότερες – πέντε για την ακρίβεια.  

Αυτοί που έφυγαν από το Μέγαρο Μαξίμου το βράδυ της Τετάρτης είχαν μείνει με την εντύπωση ότι ο πρόεδρος της ΔΗΜΑΡ, παρότι δύσκολος, είχε συμφωνήσει επί της αρχής για την ΕΡΤ και ότι ήταν διατεθειμένος να συζητήσει τα υπόλοιπα. Αυτήν ακριβώς την εντύπωση έδωσαν και οι δηλώσεις του. Κορυφαίος υπουργός που είναι κοντά στον Πρωθυπουργό έδινε την Τετάρτη το βράδυ την εκτίμηση ότι η πιθανότητα να υπερβεί η τρικομματική κυβέρνηση την κρίση ήταν «60-40».

Από την κοινή συνεδρίαση Κοινοβουλευτικής Ομάδας και Πολιτικού Συμβουλίου του ΠΑΣΟΚ χθες το απόγευμα διέρρευσε η εν λευκώ εξουσιοδότηση προς τον Βαγγέλη Βενιζέλο να χειριστεί τη διαπραγμάτευση με τους άλλους δύο εταίρους της κυβέρνησης. Ωστόσο, οι παρευρισκόμενοι στη συνάντηση αυτή έφυγαν πολύ προβληματισμένοι. Γιατί; Διότι ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ – που ήταν σε διαρκή επικοινωνία με τον Φώτη Κουβέλη – τους ενημέρωσε ότι «η ΔΗΜΑΡ θα βγει απόψε από την κυβέρνηση». Το θέμα ήταν τι θα έκανε το ΠΑΣΟΚ.

Στο μακρύ βραδινό τηλεφώνημα της περασμένης Τρίτης ο Σαμαράς είχε επιχειρήσει να πείσει τον Βενιζέλο να προχωρήσουν οι δυο τους αν δεν συμφωνούσε η ΔΗΜΑΡ. Ο Βενιζέλος όμως δεν θεωρούσε ότι μπορούσε μόνο του το ΠΑΣΟΚ να σταθεί σε σχήμα κυβερνητικής συνεργασίας με τη ΝΔ. Εξού και την Τετάρτη το πρωί συναντήθηκε με τον Φώτη Κουβέλη.
Με την ίδια εντύπωση είχαν μείνει και οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ νωρίς χθες το βράδυ, όταν ο Βενιζέλος έφυγε για να πάει στο Μαξίμου. Δεν ήταν μόνο το πολιτικό ρίσκο του να συμπορευτεί με τη ΝΔ χωρίς το άλλοθι της ΔΗΜΑΡ. Ηταν και κάποιες προειδοποιήσεις που φέρεται να εισέπραξε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ από κορυφαία στελέχη και πρώην υπουργούς σε στυλ «πες στον Σαμαρά ότι δεν έχετε 153 βουλευτές». Δηλαδή, το ΠΑΣΟΚ δεν ήταν συμπαγές. Παρ’ όλα αυτά, ο Βενιζέλος αποφάσισε να κάνει την κίνηση. Φάνηκε από το χτίσιμο της πολιτικής επιχειρηματολογίας στις δηλώσεις του. Και αποδείχθηκε μια από τις θετικές εκπλήξεις της βραδιάς. Η απόφαση του Βενιζέλου να μείνει στην κυβέρνηση λειτούργησε αμέσως με δυναμική έλξης στους εκτός ΠΑΣΟΚ πρώην πασόκους όπως ο Ανδρέας Λοβέρδος.

Το Σαββατοκύριακο, το κλίμα στο Μαξίμου για μια κυβέρνηση ΝΔ – ΠΑΣΟΚ ήταν τουλάχιστον χλιαρό. Η παρουσία της ΔΗΜΑΡ εθεωρείτο αναγκαίο στοιχείο μιας κυβέρνησης συνεργασίας. Αντιθέτως, το ΠΑΣΟΚ αντιμετωπιζόταν ως ένας εταίρος που από μόνος του έκοβε πόντους. Ακόμη και χθες το βράδυ μετά τα μεσάνυχτα υπήρχαν υπουργοί που καθ’ οδόν προς το Μαξίμου πίστευαν ότι η μόνη λύση ήταν οι εκλογές.

Αντιθέτως, ο Βενιζέλος ήταν αυτός που έψηνε το ψάρι στα χείλη του Στουρνάρα κι έκανε τη ζωή του Μαξίμου δύσκολη. Ηταν επίσης ένα πρόσωπο την είσοδο του οποίου στην κυβέρνηση αντιμετώπιζε με πολύ μεγάλη επιφύλαξη. Δώδεκα μήνες αργότερα, ο Αντώνης Σαμαράς έκανε αλλεπάλληλες προσωπικές αναφορές στον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ στο διάγγελμά του, ενώ χθες βράδυ είχαμε τα πρώτα τηλεφωνήματα Σαμαρά – Βενιζέλου στη μετά Κουβέλη εποχή. Θα πρέπει, βεβαίως, να συγκροτήσουν κυβέρνηση μαζί – κάτι που, όταν φθάσει η ώρα του ξεδιαλέγματος προσώπων και της μοιρασιάς χαρτοφυλακίων, δεν είναι ποτέ εύκολο. Ωστόσο, η συμπόρευση είναι μια επιλογή κοινού οφέλους, ενώ χωρίς αμφιβολία ωφελεί και τη χώρα.