Ο Πιερ Μορουά είναι πια «μαζί με το γαλάζιο»

«Ενας πυλώνας του δημοκρατικού σοσιαλισμού έφυγε». Με αυτή τη φράση ανακοίνωσε χθες ο γάλλος Πρωθυπουργός Λοράν Φαμπιούς, από το Τόκιο όπου συνόδευε σε επίσημη επίσκεψη τον Φρανσουά Ολάντ, τον θάνατο του Πιερ Μορουά, σε ηλικία 84 ετών.

Δήμαρχος της Λιλ επί 28 χρόνια, ο Μορουά πίστευε πάντα ότι «για να αλλάξεις την κοινωνία πρέπει να αρνηθείς την ψευδαίσθηση της επανάστασης». Υπήρξε ο πρώτος πρωθυπουργός του Φρανσουά Μιτεράν μετά τη νίκη του, τον Μάιο του 1981, και ηγήθηκε τριών κυβερνήσεων της «πληθυντικής» Αριστεράς μέχρι το 1984, οπότε τον διαδέχθηκε ο Φαμπιούς. Επί των ημερών του καταργήθηκε η ποινή του θανάτου, ξεκίνησε η αποκέντρωση, επιβλήθηκε φόρος στις μεγάλες περιουσίες, καθιερώθηκε η πέμπτη εβδομάδα άδειας και εφαρμόστηκε η εβδομάδα 39 ωρών. Το 1983, όμως, μπροστά στην απειλή της χρεοκοπίας, ανέλαβε να κάνει τη μεγάλη στροφή προς την κατεύθυνση της λιτότητας. Ηδη από τις πρώτες ημέρες του στο πρωθυπουργικό μέγαρο, άλλωστε, ανησυχούσε με τις επιθέσεις κατά του φράγκου, αλλά ο πρόεδρος απέκλειε κάθε ενδεχόμενο υποτίμησης.

«Ο Μορουά έπεισε τον Μιτεράν ότι δεν έπρεπε να αποχωρήσει η Γαλλία από το ευρωπαϊκό νομισματικό σύστημα και να τεθεί σε κίνδυνο η Ευρώπη προκειμένου να εφαρμοστεί ο σοσιαλισμός σε μία και μόνο χώρα», υπογραμμίζει στη «Λιμπερασιόν» ο Μισέλ Ροκάρ, που υπηρέτησε στις δύο πρώτες κυβερνήσεις του Μορουά. Το 1984 η κυβέρνηση τάχθηκε υπέρ της «αναδιάρθρωσης» (δηλαδή της κατάργησης θέσεων εργασίας) στη σιδηρουργία, στην αυτοκινητοβιομηχανία, στα ναυπηγεία. «Είναι δραματικό για μένα, που γεννήθηκα σε ένα χωριό σιδηρουργών», έλεγε ο πρωθυπουργός. «Αν δεν γίνουν απολύσεις όμως οι επιχειρήσεις είναι καταδικασμένες». Οι κομμουνιστές διαμαρτυρήθηκαν αλλά εκείνος δεν έκανε πίσω.  

Τελικά θα τον νικήσουν οι υπερασπιστές της ιδιωτικής εκπαίδευσης, αναγκάζοντας τον γάλλο πρόεδρο να αποσύρει ένα σχέδιο εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης με το οποίο ο Μορουά είχε ταυτιστεί. Στις 17 Ιουλίου 1984 ο Μιτεράν θα αποδεχθεί την παραίτηση του ανθρώπου που δεν μπόρεσε να κρατήσει τον πήχη της ανεργίας κάτω από τα δύο εκατομμύρια άτομα. Αλλά ο Μορουά δεν θα αποσυρθεί από την πολιτική ζωή. Θα εκλεγεί γραμματέας του κόμματος μετά τη δεύτερη νίκη του Μιτεράν, το 1988, ενώ τέσσερα χρόνια αργότερα θα γίνει ο πρώτος γάλλος πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς. Παρέμεινε μέχρι το τέλος της ζωής του ένθερμος ευρωπαϊστής.

«Ο Πιερ Μορουά συνήθιζε να λέει ότι πρέπει να προσθέτουμε γαλάζιο στον ουρανό – σήμερα είναι μαζί με το γαλάζιο», δήλωσε χθες ο Πρόεδρος Ολάντ. Για την ακρίβεια, η φράση αυτή ανήκει στον Φρανσουά Μιτεράν, ο οποίος επισκέφθηκε το 1993 στον τόπο των διακοπών του τον Μορουά και, αποχαιρετώντας τον, του είπε: «Κι εσείς συνεχίστε να προσθέτετε γαλάζιο στον ουρανό».