Ενας πρωθυπουργός πίσω από τις κουρτίνες

Ο επτά φορές πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζούλιο Αντρεότι, το όνομα του οποίου έγινε συνώνυμο της πολιτικής επιβίωσης με κάθε τρόπο, απεβίωσε χθες στη Ρώμη σε ηλικία 94 ετών. Υπήρξε ένας από τους πιο ισχυρούς άνδρες της μεταπολεμικής Ιταλίας καθώς συμμετείχε στη διαμόρφωση του Συντάγματος της χώρας μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και πέρασε 60 χρόνια στο Κοινοβούλιο και στη Γερουσία. Ωστόσο ο Χριστιανοδημοκράτης πολιτικός, ο οποίος πήγαινε καθημερινά εκκλησία, ήταν αμφιλεγόμενη φιγούρα που επέζησε σκανδάλων διαφθοράς και κατηγοριών για συνεργασία με τη Μαφία, είχε ανταλλάξει μάλιστα και «φιλί τιμής» με τον αρχηγό της Μαφίας Τότο Ριίνα.

Τα τελευταία χρόνια έπασχε από αναπνευστικά προβλήματα, ενώ πέρυσι είχε νοσηλευθεί με καρδιακά προβλήματα. Ως ο παλαιότερος γερουσιαστής της Ιταλίας θα προήδρευε στην πρώτη συνεδρίαση της νέας Γερουσίας τον Μάρτιο, δεν ήταν όμως σε καλή κατάσταση ώστε να παρευρεθεί. Υπήρξε μέλος κάθε Κοινοβουλίου της Ιταλίας από το 1945 και έγινε ισόβιος γερουσιαστής το 1991. Οι νεκρολογίες που γράφτηκαν γι’ αυτόν στις ιταλικές εφημερίδες αντικατοπτρίζουν την περίπλοκη καριέρα του, η οποία αντιπροσωπεύει τις αντιφάσεις και τις ίντριγκες της ιταλικής πολιτικής σκηνής.

Οι εχθροί του τον αποκαλούσαν «Βελζεβούλ», ο ίδιος όμως δήλωνε βαθιά θρησκευόμενος και κοινωνούσε από τον εκάστοτε Πάπα. Κατηγορήθηκε ότι ήταν μέλος της Μαφίας και ότι υπήρξε ο ηθικός αυτουργός της δολοφονίας ενός δημοσιογράφου που αποκάλυψε σκάνδαλα, αλλά απαλλάχθηκε και τις δύο φορές. Οι οπαδοί  του υποστηρίζουν ότι υπηρέτησε τη χώρα όπως λίγοι, καθώς είχε διατελέσει και 18 φορές υπουργός βοηθώντας να μετατραπεί η Ιταλία από μια αγροτική χώρα, η οποία είχε καταστραφεί στον πόλεμο, σε ένα ισχυρό βιομηχανικό κράτος μέσα σε μία γενιά. Οι περισσότεροι Ιταλοί όμως πιστεύουν ότι υπήρξε ο πιο χαρακτηριστικός πολιτικός του παρασκηνίου, ο οποίος με τις κινήσεις του ήλεγχε ένα πολιτικό σύστημα γεμάτο ρουσφέτια και διαφθορά.

Στα τέλη της δεκαετίας του ’70 δέχθηκε έντονη κριτική επειδή, σύμφωνα με αναλυτές, δεν εξάντλησε όλα τα περιθώρια διαπραγμάτευσης για την απελευθέρωση του Χριστιανοδημοκράτη γραμματέα Αλντο Μόρο που απήχθη και στη συνέχεια δολοφονήθηκε από τις Ερυθρές Ταξιαρχίες. Στενός φίλος, μεταξύ άλλων, του Χέλμουτ Κολ και του Μιχαήλ Γκορμπατσόφ, ο Αντρεότι είχε ταχθεί κατά της επανένωσης των δύο Γερμανιών «δεδομένων των ιστορικών προηγουμένων» προκαλώντας πολλές αντιδράσεις εντός και εκτός Ιταλίας.

Η Μαφία και ο Θεός
Ο Αντρεότι είχε αποτελέσει αντικείμενο περισσότερων από 20 κοινοβουλευτικών ερευνών, καθώς είχε θεωρηθεί ύποπτος για παράνομες συναλλαγές – από διαφθορά έως δεσμούς με ύποπτους οικονομικούς κύκλους και τη Μαφία. Εκείνος αρνιόταν σταθερά τις κατηγορίες λέγοντας ότι η δικαιοσύνη που τον ενδιαφέρει είναι εκείνη του Θεού.  
«Η εξουσία φθείρει τελικά όποιον δεν τη διαθέτει», είχε δηλώσει.