Ο Μαδούρο δεν νίκησε σαν Τσάβες

Ηταν μια νίκη με άρωμα ήττας. Σε κάθε περίπτωση, δεν ήταν ο θρίαμβος που πανηγύρισε ο ίδιος ο Νικολάς Μαδούρο μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων από την εκλογική επιτροπή της Βενεζουέλας. Διαψεύδοντας τις δημοσκοπήσεις που τον παρουσίαζαν ως φαβορί, ο εκλεκτός του Ούγκο Τσάβες απέσπασε μόλις το 50,66% των συνολικών ψήφων έναντι 49,07% του αντιπάλου του Ενρίκε Καπρίλες. Με αυτήν την ισχνή διαφορά των περίπου 270.000 ψήφων, ο «σημαιοφόρος της μπολιβαριανής επανάστασης» καλείται τώρα να αντεπεξέλθει στο πλήθος των πολιτικών και οικονομικών προκλήσεων της Βενεζουέλας με τον δικό του τρόπο∙ αλλά και να αντιμετωπίσει μια οργισμένη αντιπολίτευση, η οποία καταγγέλλει χιλιάδες παρατυπίες κατά την εκλογική διαδικασία και απαιτεί την πλήρη επανακαταμέτρηση των ψήφων.

Φαινομενικά ο Μαδούρο συμφώνησε στο αίτημα της αντιπολίτευσης επιμένοντας στον «δίκαιο, νόμιμο και συνταγματικό θρίαμβο», τον οποίο μάλιστα αφιέρωσε στον Κομαντάντε. Λίγες ώρες αργότερα, όμως, ξεκαθαρίστηκε πως δεν υπάρχει τέτοια περίπτωση. Η εκλογική επιτροπή ανακοίνωσε ότι τα αποτελέσματα είναι «αμετάκλητα». Την ίδια ώρα, τα κρατικά μέσα ενημέρωσης καλούσαν τους Βενεζουελανούς να συμμετάσχουν στις χθεσινοβραδινές εκδηλώσεις κατά τις οποίες ο 50χρονος πρώην υπουργός Εξωτερικών και αντιπρόεδρος της χώρας επρόκειτο να ανακηρυχθεί επισήμως νικητής των εκλογών.

Οι υποστηρικτές του Ενωμένου Σοσιαλιστικού Κόμματος της Βενεζουέλας (PSUV) είχαν πανηγυρίσει τη νίκη του τσαβισμού από το προηγούμενο βράδυ. Η μακρά και βασανιστική αναμονή έδωσε τη σκυτάλη στα πυροτεχνήματα, τους χορούς και τα τραγούδια αμέσως μόλις ανακοινώθηκε η νίκη του Μαδούρο. Ελειπε ωστόσο εκείνο το πάθος με το οποίο οι τσαβίστας πανηγύριζαν την άνετη επανεκλογή του σοσιαλιστή ηγέτη τους τον περασμένο Οκτώβριο. «Από τη μια, είμαστε χαρούμενοι. Από την άλλη, το αποτέλεσμα δεν είναι ακριβώς αυτό που περιμέναμε», έλεγε ένας νέος τεχνικός ηλεκτρονικών υπολογιστών. «Σημαίνει ότι υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που στηρίζουν τον Τσάβες, αλλά δεν ψήφισαν τον Μαδούρο». Στην τελευταία του δημόσια εμφάνιση, ο Τσάβες όρισε τον Μαδούρο διάδοχό του και κάλεσε τους πολίτες να τον στηρίξουν με την ψήφο τους, σε περίπτωση που εκείνος πάθει κάτι. Εναν μήνα μετά τον θάνατό του, ένα μεγάλο μέρος του εκλογικού σώματος φάνηκε πως δεν πιστεύει πια σε «μεσσίες».

Ως νέος πρόεδρος της Βενεζουέλας, ο Μαδούρο έχει πολλά και σοβαρά προβλήματα να αντιμετωπίσει – χωρίς να απολαμβάνει την «ασυλία» του προκατόχου του, καθώς φαίνεται. Ο υψηλός πληθωρισμός σε συνδυασμό με την αργή ανάπτυξη, τα υψηλά ποσοστά της εγκληματικότητας, οι ελλείψεις σε τρόφιμα και τα αλλεπάλληλα μπλακάουτ αποτελούν τα μεγάλα στοιχήματα που θα πρέπει να κερδίσει.

Ισως όμως η μεγαλύτερη πρόκληση για τον πρώην οδηγό λεωφορείου, ο οποίος έχτισε την καριέρα του στη σκιά του Τσάβες, είναι να κυβερνήσει μια χώρα η οποία μοιάζει πιο διχασμένη από ποτέ και στην οποία η αντιπολίτευση διεκδικεί όλο και μεγαλύτερη νόμιμη συμμετοχή στη διαδικασία της λήψης των αποφάσεων. Η μικρή εκλογική διαφορά προκάλεσε ήδη τους πρώτους τριγμούς μέσα στο ίδιο το στρατόπεδο του PSUV. «Το αποτέλεσμα μας υποχρεώνει να κάνουμε βαθιά αυτοκριτική», έγραψε χθες στον λογαριασμό του στο twitter ο άνθρωπος που θεωρείται ο κύριος αντίπαλος του Μαδούρο, ο πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης Ντιοσδάδο Καμπέγιο.

Αυτή που σίγουρα ανακουφίστηκε με την εκλογή του Μαδούρο ήταν η Κούβα, η οποία θα συνεχίσει να επωφελείται από το φθηνό πετρέλαιο που της είχε εξασφαλίσει ο Τσάβες. Ο κουβανός Πρόεδρος Ραούλ Κάστρο αλλά και ο ρώσος Πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν ήταν από τους πρώτους που συνεχάρησαν τον Μαδούρο για τη νίκη του.