Το πόθεν έσχες ως ποντικοπαγίδα

ΤΕΛΙΚΑ η λίστα Λαγκάρντ ανήκει στα μεταλλαγμένα της πολιτικής. Πέφτοντας στα απόβλητα της υπόθεσης Ακη, αλλά και στα μπουγαδόνερα των πόθεν έσχες, τα πολιτικά πρόσωπα που εμφανίζονται ως καταθέτες της τράπεζας HSBC βρέθηκαν αντιμέτωπα με ποινικές διώξεις. Πρόκειται, ως γνωστόν, για τους Δούκα, Βουλγαράκη και Παπαντωνίου – με τον πρώτο μάλιστα να κατηγορείται για κακούργημα.

Προσέξτε: Ο Τσοχατζόπουλος δεν είχε σχέση με τη λίστα Λαγκάρντ. Ωστόσο το ακίνητο της Διονυσίου Αρεοπαγίτου προκάλεσε την έρευνα του πόθεν έσχες του – το οποίο τον έστειλε στη φυλακή. Με τα πόθεν έσχες συσχετίσθηκαν και τα ευρήματα της λίστας Λαγκάρντ, με αποτέλεσμα να μπλέξουν οι τρεις. Μια δήλωση περιουσιακών στοιχείων που αντιμετωπιζόταν ως ρουτίνα – και, σε πολλές περιπτώσεις, γινόταν χωρίς ιδιαίτερη επιμέλεια – μετατρέπεται τώρα σε εφιάλτη πολιτευομένων. Η παράλειψη από το πόθεν έσχες είναι από μόνη της αξιόποινη – ασχέτως αν έχουν φορολογηθεί τα χρήματα. Αυτό συνέβη, παραδείγματος χάρη, όταν επαναπατρίστηκε το 2010 το ποσό που είχε καταθέσει στην HSBC η – σύζυγος Παπαντωνίου – Σταυρούλα Κουράκου.

Η μετάλλαξη συνέτριψε δύο πλάνες που είχαν οι εμπλεκόμενοι.

Η πρώτη πλάνη είναι ότι η λίστα Λαγκάρντ, καθότι προϊόν υποκλοπής, δεν θα μπορούσε να γίνει ποτέ αποδεκτή από τα δικαστήρια. Με αυτή τη νομική συλλογιστική, πολλοί εκ των εμφανιζομένων ως καταθέτες αρνήθηκαν ότι ήταν στη λίστα όταν την αποκάλυψε το «Hot Doc». Καθώς υπήρχε μάλιστα σχετική απόφαση του γαλλικού Ακυρωτικού Δικαστηρίου για τη λίστα Φαλσιανί, η αυτοπεποίθηση όσων ακολούθησαν αυτή τη στρατηγική – αλλά και όσων τους συμβούλευαν νομικά – ήταν μεγάλη. Ωστόσο, η απάλειψη των ονομάτων των συγγενών του Γιώργου Παπακωνσταντίνου από τη λίστα δημιούργησε μια αφόρητη δημόσια ατμόσφαιρα και μια πίεση για διαλεύκανση της όλης ιστορίας που, τουλάχιστον στο στάδιο αυτό, παραμέρισε την ποινική δικονομία.

Η δεύτερη πλάνη είχε να κάνει με την αξία που θα είχε ως νομολογία το απαλλακτικό βούλευμα για την υπόθεση Μπακογιάννη – Κούβελου. Στην περίπτωση όμως του συζύγου της πρώην υπουργού Εξωτερικών και νυν βουλευτού Επικρατείας της ΝΔ επρόκειτο για ναυτιλιακό συνάλλαγμα.

Κάπως έτσι, τρία πρόσωπα που έχουν απασχολήσει στο παρελθόν την κοινή γνώμη για υποθέσεις που δεν είχαν κατάληξη βρίσκονται τώρα υπόλογα για τα πόθεν έσχες τους. Ο Πέτρος Δούκας είχε συνδεθεί με την υπόθεση των δομημένων ομολόγων – που όμως δεν τον άγγιξε. Ο Γιώργος Βουλγαράκης είχε αναγκαστεί να παραιτηθεί από την κυβέρνηση Καραμανλή το 2008 λόγω της υπόθεσης του Βατοπεδίου – χωρίς όμως, τελικά, να υπάρξει ουσιαστική νομική εμπλοκή του. Τον Γιάννο Παπαντωνίου κυνηγούν – χωρίς όμως να τον έχουν προφτάσει ακόμη – διάφορες φήμες για προχωρημένες δικαστικές έρευνες για εξοπλιστικές συμβάσεις επί των ημερών του στο υπουργείο Αμυνας. Πρόκειται για υπόθεση που εκκρεμεί και χρονίζει.

Αντιθέτως, με τα πόθεν έσχες βλέπουμε την Εισαγγελία να κινείται εξπρές. Ισως και γιατί το αντικείμενο είναι πεπερασμένο. Ούτε δικαστικές συνδρομές ούτε περιπεπλεγμένες πολύμηνες έρευνες χρειάζονται, όπως σε άλλες υποθέσεις. Αρκεί να διαπιστωθεί αν δηλώθηκε ή δεν δηλώθηκε κάτι. Αναβαπτισμένο λοιπόν στην τοξική ατμόσφαιρα που έχει δημιουργήσει η κρίση, το πόθεν έσχες μεταλλάσσεται σε επικίνδυνη παγίδα για πολιτικούς – και μάλιστα όχι αυτούς που είναι στην πρώτη γραμμή της δημόσιας ζωής.