Τα εμβόλια για υγιή γηρατειά

Τα εμβόλια σώζουν ζωές και στην τρίτη ηλικία. Γι αυτό,  οι επιστήμονες τονίζουν ότι και οι ενήλικες – και όχι μόνον τα παιδιά – δεν πρέπει να αμελούν τα εμβόλιά τους.

Το ποσοστό των ηλικιωμένων στην Ευρώπη ολοένα αυξάνεται, γεγονός που μπορεί να εξηγηθεί εν μέρει από την αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης.

Από 17,4% που ήταν το 2010 το ποσοστό των ατόμων άνω των 65 ετών στις ευρωπαϊκές χώρες, αναμένεται να αυξηθεί σε 29,5% το 2060. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) υπολογίζει ότι έως το 2050 τα άτομα ανω των 60 ετών θα αυξηθούν από 605 εκατομμύρια σε περίπου 2 δισ. σε όλο τον κόσμο.

Το 2012 ήταν το Ευρωπαϊκό Έτος για Δραστήρια Γηρατειά και Αλληλεγγύη μεταξύ των Γενεών, γεγονός που αποτέλεσε την ευκαιρία για πολλές επιστημονικές συζητήσεις και συνέδρια.

Οι ειδικοί επεσήμαναν ότι η σημασία της υγιεινής διατροφής, της τακτικής άσκησης, της δια βίου μάθησης και της αισιοδοξίας είναι πλέον επιβεβαιωμένη σε κάθε ηλικία, αλλά η επιστημονική έρευνα δείχνει ότι  ότι για να είναι κανείς ενεργός και υγιής και στην τρίτη ηλικία χρειάζεται να εφαρμόσει επιπλέον ορισμένες τακτικές πρόληψης.

Ο προληπτικός έλεγχος (τσεκ απ) και οι εμβολιασμοί μπορούν να αυξήσουν την ποιότητα και τη διάρκεια της ζωής.

Οι επιστήμονες εξηγούν ότι το ανοσοποιητικό σύστημα εξασθενεί με τη πάροδο της ηλικίας, αλλά και οι άνθρωποι εμφανίζουν χρόνιες ασθένειες που τους θέτουν σε αυξημένο κίνδυνο για λοιμώδη νοσήματα. Οι συχνές άλλωστε μετακινήσεις των πληθυσμών σήμερα,. αλλά και τα σύγχρονα μεταναστευτικά ρεύματα, έχουν αναζωπυρώσει λοιμώδη νοσήματα που είχαν εξαφανισθεί από τον δυτικό κόσμο.

Μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Λονδίνου, λ.χ., ο αριθμός των περιστατικών ιλαράς διπλασιάσθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο.  

«Οι λοιμώξεις που μπορεί να προληφθούν με εμβολιασμό, όπως η πνευμονιοκοκκική νόσος,  είναι η κύρια αιτία θανάτων διεθνώς», ανέφερε ο καθηγητής Λοιμωξιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Βουδαπέστης δρ Εντρε Λούντβιχ σε πρόσφατη επιστημονική ημερίδα στο Δουβλίνο. 

«Οι εμβολιασμοί αποκτούν ολοένα και μεγαλύτερη σημασία, καθώς η αποτελεσματικότητα της αντιβιοτικής θεραπείας μειώνεται και τα ανθεκτικά μικροβιακά στελέχη  γίνονται ολοένα και πιο δυνατά». 

Και ο δρ Ντέιβιντ Σινκλέρ, αναπληρωτής διευθυντής του Διεθνούς Κέντρου Μακροζωίας της Βρετανίας, τόνισε: «Περισσότεροι ενήλικες παρά παιδιά πεθαίνουν σήμερα από ασθένειες που προλαμβάνονται από τα εμβόλια. Το 50% των περιπτώσεων κοκκύτη συμβαίνουν σήμερα σε ενήλικες και εφήβους. Και στο 60% των περιπτώσεων βρεφών με τη λοίμωξη αυτή, τα οποία νοσηλεύονται σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας, η πηγή της μετάδοσης ήταν οι γονείς».

Η έλλειψη ενημέρωσης για την ανάγκη εμβολιασμών στους ενήλικες έχει δραματικές επιπτώσεις: παρά την ύπαρξη λ.χ. εμβολίου για την ηπατίτιδα Β από το 1981,  600.000 ενήλικες πέθαναν από τη νόσο αυτή μέσα σε έναν χρόνο (το 2002, που είναι και τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία του ΠΟΥ). 

Οι στόχοι της Δημόσιας Υγείας στον τομέα αυτό υστερούν σημαντικά: στις ΗΠΑ, λ.χ., ενώ ο στόχος ήταν ο εμβολιασμός για την πνευμονιοκοκκική νόσο για το 90% του πληθυσμού άνω των 65 ετών, αυτό έγινε εφικτό μόνον στο 60% του πληθυσμού (στοιχεία 2008).

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και άλλες διεθνείς επιστημονικές εταιρείες συνιστούν εμβολιασμό στους ενήλικες κατά των εξής ασθενειών:

– Ινφλουέντσα.

– Τέτανο, διφθερίτιδα, κοκκύτη

– Πνευμονιοκοκκική νόσο

– Μηνιγγιτιδοκοκκική νόσο

– Ιλαρά, παρωτίτιδα, ερυθρά.

– Ανθρώπινους ιούς θηλωμάτων (HPV).

– Ηπατίτιδες Α και Β

– Ανεμοβλογιά

– Έρπητα ζωστήρα

Ποιο είναι, όμως, το χρονικό όριο για την προχωρημένη ηλικία; Εδώ δεν υπάρχει συμφωνία μεταξύ των ειδικών. Αν και στις περισσότερες ανεπτυγμένες χώρες  ηλικιωμένος θεωρείται  αυτός που έχει ηλικία άνω των 65 ετών, τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Ασθενειών (CDC) των ΗΠΑ θεωρούν ότι άτομα προχωρημένης ηλικίας (ageing people) είναι όσα είναι άνω των 50 ετών και ο ΠΟΥ θεωρεί ως μέτρο της τρίτης ηλικίας τα 60 έτη.