Μετά τον γκρεμό έχει… κύματα

Ο Μπαράκ Ομπάμα υπέγραψε χθες στη Χαβάη όπου επέστρεψε για να ολοκληρώσει τις χριστουγεννιάτικες διακοπές με την οικογένειά του, τον νόμο που αυξάνει τους φόρους για τους πιο πλούσιους Αμερικανούς, ενώ διατηρεί τις φοροαπαλλαγές για τη μεγάλη πλειονότητα των αμερικάνικων νοικυριών. Το νομοσχέδιο στο οποίο κατέληξαν έπειτα από μακρές διαπραγματεύσεις Δημοκρατικοί και Ρεπουμπλικανοί ψηφίστηκε την ύστατη στιγμή, καθώς η χώρα απειλείτο με δημοσιονομικό εκτροχιασμό και βύθιση στην ύφεση. Ο νέος νόμος προβλέπει επίσης ότι θα επεκταθούν τα επιδόματα για τους ανέργους, θα περιορίζει τις μειώσεις στο σύστημα υγείας, ενώ καθυστερεί για δυο μήνες περικοπές δημοσίων δαπανών ύψους δισεκατομμυρίων δολαρίων, που αφορούν κυρίως στρατιωτικά και κατασκευαστικά προγράμματα. Εως τότε εκφράζεται ελπίδα ότι θα έχει βρεθεί λύση και για το μεγάλο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι ΗΠΑ, δηλαδή τον περιορισμό του τεράστιου χρέους που ξεπερνά τα 16 τρισ. δολάρια.

Ετσι, έπειτα από την ανακούφιση για την αποφυγή του «δημοσιονομικού γκρεμού» που θα σήμαινε αυτόματες αυξήσεις φόρων έως και 500 δισ. δολάρια μέσα στο 2013 για όλους τους Αμερικανούς, ο σκεπτικισμός επιστρέφει στην Ουάσιγκτον καθώς τώρα πρέπει ληφθούν σημαντικές αποφάσεις που αφορούν περικοπές στις δημόσιες δαπάνες ύψους ακόμα και άνω των 100 δισ. δολαρίων. Αυτός ο λεγόμενος «δημοσιονομικός λόφος» αναμένεται να δημιουργήσει νέα πόλωση μεταξύ Ρεπουμπλικανών και Δημοκρατικών, καθώς οι πρώτοι επιθυμούν μεγάλες περικοπές και λιγότερο κράτος, ενώ οι δεύτεροι θεωρούν τις δημόσιες δαπάνες αιχμή του δόρατος προκειμένου να επιτευχθεί η σταθερή ανάκαμψη της οικονομίας.

Ολοι χρειάζεται να προβληματιστούν για τα μαθήματα που έλαβε ο πολιτικός κόσμος τις τελευταίες δύσκολες ημέρες του 2012 και δεν είναι λίγοι οι αναλυτές που κρίνουν ότι τελικά δεν υπήρξε από την όλη διαδικασία ξεκάθαρος νικητής. Ομως εκείνοι που έχασαν ήταν τελικά οι Ρεπουμπλικανοί. Ο Μπαράκ Ομπάμα κράτησε μια από τις προεκλογικές υποσχέσεις του να μην αυξήσει τους φόρους για τη μεσαία τάξη, όμως οι Ρεπουμπλικανοί εμφανίστηκαν ιδιαίτερα διχασμένοι. Μόλις μια ημέρα πριν από την κρίσιμη ψηφοφορία στη Βουλή μάλιστα, ο Νο 2 του κόμματος στο σώμα αυτό, Ερικ Κάντορ, εκφράστηκε εναντίον της συμφωνίας δημόσια, ενώ ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος της Βουλής Τζον Μπόινερ ανακοίνωσε αρχικά ότι δεν θα πάρει μέρος στην ψηφοφορία για να τηρήσει την ουδετερότητα που απαιτεί η θέση του. Τελικά ψήφισε κι αυτός. Ομως η στάση τους ανέδειξε την κρίση στην ηγεσία των Ρεπουμπλικανών, καθώς μάλιστα χθες έλαβαν τις θέσεις τους στο Κογκρέσο δεκάδες νέα μέλη που αναδείχθηκαν από τις εκλογές του Νοεμβρίου. Πολιτικοί αναλυτές θεωρούν ότι πρόκειται για μια πιο συντηρητική σύνθεση που θα δυσκολέψει ακόμη περισσότερο τις διαπραγματεύσεις για την εύρεση λύσης σχετικά με την αντιμετώπιση του χρέους.

Μπροστά σε αυτό το διαιρεμένο κόμμα, οι Δημοκρατικοί έδειξαν περισσότερη πειθαρχία, αρκετοί από αυτούς όμως δεν απέφυγαν να παραπονεθούν για τις συνεχείς υποχωρήσεις από τις αρχικές τους θέσεις που καλούνται να κάνουν διαρκώς στις ψηφοφορίες του Κογκρέσου. Πάντως ο Μπαράκ Ομπάμα στα πρώτα λόγια μετά την ψήφιση του νόμου δήλωσε περήφανος για τον πραγματισμό του. «Οπως έχω δείξει τις τελευταίες εβδομάδες, είμαι πολύ ανοιχτός στον συμβιβασμό», είπε, δείχνοντας έτσι ότι είναι πρόθυμος να συζητήσει τις όποιες λύσεις προτείνουν οι Ρεπουμπλικανοί ώστε να τελειώσει η αβεβαιότητα για το μέλλον της αμερικανικής οικονομίας, που επηρεάζει ολόκληρο τον πλανήτη.