Γιατί ο Πούτιν θέλει να βοηθήσει την Κύπρο

Η Μόσχα διεμήνυσε, διά στόματος του Προέδρου της Βλαντίμιρ Πούτιν, την πρόθεσή της να λάβει μέρος σε ένα πρόγραμμα διάσωσης της Κύπρου. Ο Πούτιν δεν απέκλεισε αυτό το ενδεχόμενο στο περιθώριο της διάσκεψης μεταξύ της ΕΕ και της Ρωσίας στις Βρυξέλλες, αν και τόνισε ότι εναπόκειται κατά πρώτον στους ευρωπαίους εταίρους της Κύπρου να καθορίσουν τους όρους της οικονομικής βοήθειας προς τη Λευκωσία. Σε περίπτωση αδιεξόδου πάντως η Ρωσία θα ήταν διατεθειμένη να συμβάλει στη λύση του προβλήματος. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, η ρωσική κυβέρνηση συντάσσεται με την άποψη του ΔΝΤ και προκρίνει ως λύση ένα κούρεμα του κυπριακού χρέους, κάτι στο οποίο έχουν εκφράσει μεταξύ άλλων την αντίθεσή τους οι πρόεδροι του Eurogroup Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και της Κύπρου Δημήτρης Χριστόφιας. Ο τελευταίος φοβάται ότι η τρόικα των δανειστών, η οποία απαρτίζεται από εκπροσώπους της ευρωζώνης, του ΔΝΤ και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, θα απαιτήσει την υιοθέτηση ενός σκληρού προγράμματος δημοσιονομικής προσαρμογής κατά τα πρότυπα του ελληνικού. Η υποστήριξη της Μόσχας σε ένα κούρεμα του χρέους θα μείωνε πάντως τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Ενωσης και θα κατέβαζε τους τόνους της αντιπαράθεσης μεταξύ των δανειστών. Οπως τονίζει μάλιστα ο Γκούντραμ Βολφ, αναπληρωτής διευθυντής του διεθνώς αναγνωρισμένου ινστιτούτου Μπρίγκελ με έδρα τις Βρυξέλλες, «πρόκειται για ένα σημαντικό πολιτικό σήμα».

Η Ρωσία είχε χορηγήσει στην Κύπρο τον Δεκέμβριο του 2011 δάνειο ύψους 2,5 δισ. ευρώ με ιδιαίτερα ευνοϊκούς όρους, δεν ανταποκρίθηκε όμως τον Αύγουστο στο αίτημα της κυβέρνησης Χριστόφια για νέο δάνειο 5 δισ. ευρώ. Γνώστες των διαπραγματεύσεων αναφέρουν ότι η Ρωσία θα συμβάλει με 5 δισ. ευρώ στη διάσωση της Κύπρου, όμως τα χρήματα θα δοθούν μέσω του ΔΝΤ για να εξασφαλίσει η Μόσχα την επιστροφή τους.

Η ΒΟΗΘΕΙΑ. Η Μεγαλόνησος υπολογίζεται ότι θα χρειαστεί περίπου 11,5 δισ. ευρώ για να αποφύγει την κατάρρευση του χρηματοπιστωτικού της συστήματος και άλλα 6 δισ. για να καλύψει τη μαύρη τρύπα του προϋπολογισμού της και τις άλλες υποχρεώσεις της, ώστε να αποφύγει τη χρεοκοπία. Το συνολικό ποσόν των 17,5 δισ. ευρώ δεν θεωρείται ιδιαίτερα μεγάλο σε σύγκριση με τις βοήθειες προς την Ελλάδα και τις άλλες υπερχρεωμένες χώρες της ευρωζώνης, που φτάνουν τις αρκετές εκατοντάδες δισεκατομμύρια, αντιστοιχεί όμως περίπου στο ακαθάριστο ετήσιο προϊόν της Κύπρου. Στο επόμενο Eurogroup, στις 21 Ιανουαρίου 2013, θα κατατεθεί πάντως έκθεση με το ακριβές ποσόν που απαιτείται για τη διάσωση της Κύπρου. Η υπαγωγή της σε Μνημόνιο όμως θα αποφασιστεί τον Φεβρουάριο, εξαιτίας της καθυστερημένης ανταπόκρισης της κυπριακής κυβέρνησης στα αιτήματα των δανειστών της για περιορισμό του κρατικού τομέα και ώθηση στις ιδιωτικοποιήσεις.

Η κρίση της κυπριακής οικονομίας οφείλεται στην έκθεση των τραπεζών της σε ελληνικά κρατικά ομόλογα αξίας γύρω στα 23 δισ. ευρώ το καλοκαίρι, αλλά και στους χαλαρούς εποπτικούς μηχανισμούς των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων της. Οι χώρες της ΕΕ – και ιδίως η Γερμανία – προσάπτουν στην Κύπρο την κατηγορία του φορολογικού παραδείσου εξαιτίας του χαμηλού φορολογικού συντελεστή των επιχειρήσεων, που ανέρχεται μόνον σε 10%. Επίσης θεωρούν ότι μέσα από τις κυπριακές τράπεζες ξεπλένεται μαύρο χρήμα, κυρίως ρωσικής προέλευσης, με τη μορφή άμεσων επενδύσεων, και μετά επιστρέφει με τον ίδιο τρόπο «καθαρό» στην πατρίδα του.