Ομηρος των ξένωνεπιτρόπων η ελληνική αγορά

Θύελλα αντιδράσεων και στον επιχειρηματικό κόσμο, εκτός από τους τραπεζίτες, έχει προκαλέσει το καθεστώς εποπτείας που επιχειρεί να επιβάλει η τρόικα στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και το οποίο προβλέπει υπερεξουσίες στους ξένους επιτρόπους.

Κύκλοι της αγοράς επισημαίνουν πως βασικό πρόβλημα, εκτός των άλλων, είναι το ότι οι ξένοι επίτροποι των τραπεζών που θα έχουν υπερεξουσίες στη διαδικασία χορήγησης δανείων από τις τράπεζες θα έχουν άγνοια της ελληνικής επιχειρηματικής πραγματικότητας. Το γεγονός παράλληλα ότι θα έχουν τον τελευταίο λόγο στις χορηγήσεις, στην καλύτερη περίπτωση θα προκαλεί σημαντικές καθυστερήσεις στη διάθεση ρευστότητας στην αγορά· στη χειρότερη, ανοίγει τον δρόμο για προσωπικές ατζέντες και συμφωνίες «κάτω από το τραπέζι».

Οπως αναφέρουν χαρακτηριστικά οι επιχειρηματίες, το γεγονός ότι οι βασικές χρηματοδοτήσεις θα ελέγχονται από έναν μόνο άνθρωπο μπορεί να προκαλέσει μακρόχρονες καθυστερήσεις και «έμφραγμα» στη διαδικασία, σε μια χρονική στιγμή που η αγορά έχει απόλυτη ανάγκη από ρευστότητα.Τα στελέχη των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, αν και αποδέχονται την εποπτεία – με δεδομένη την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών τους -, υποστηρίζουν ότι η μέθοδος που θα ακολουθηθεί θα προκαλέσει «έμφραγμα» στη λειτουργία του συστήματος. Αντ’ αυτού οι τραπεζίτες προτείνουν οι επίτροποι να έχουν λόγο και εικόνα για τις τράπεζες και τις πρακτικές τους, δίχως όμως να εμπλέκονται στην καθημερινή τους λειτουργία.

Κύκλοι της αγοράς και των τραπεζών φοβούνται ότι η δυνατότητα άσκησης βέτο από τους επιτρόπους στις αποφάσεις για χορήγηση ή όχι συγκεκριμένων δανείων, που προβλέπει το καθεστώς εποπτείας το οποίο προωθεί η τρόικα, ανοίγει τον δρόμο για «κρυφές ατζέντες» και υπόγειες σχέσεις ανάμεσα σε αυτούς και στις επιχειρήσεις, εγχώριες ή ξένες.

Σύμφωνα με επιχειρηματικούς κύκλους, ο κίνδυνος είναι ότι οι επίτροποι θα μπορούν με μια απόφασή τους είτε να οδηγήσουν μια εταιρεία σε χρηματοοικονομική ασφυξία είτε να την ευνοήσουν έναντι των ανταγωνιστών της. Επίσης, θα μπορούν να ανοίξουν τον δρόμο για το ξεπούλημα εταιρειών αντί πινακίου φακής ή ακόμη και να πνίξουν την επιχειρηματικότητα σε συγκεκριμένους κλάδους, ώστε να κυριαρχήσουν σε αυτούς ξένες επιχειρήσεις.

Ακόμη όμως και αν δεν υπάρξουν τέτοια κίνητρα, το γεγονός ότι ένας επίτροπος ανά τράπεζα θα πρέπει να δίνει την έγκρισή του για όλα τα μεγάλα επιχειρηματικά δάνεια είναι μια διαδικασία που θα προκαλέσει τεράστιες καθυστερήσεις στις χορηγήσεις. Καθώς μάλιστα οι άνθρωποι αυτοί δεν θα γνωρίζουν την ελληνική επιχειρηματική πραγματικότητα, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα τα δικά τους κριτήρια να μην ανταποκρίνονται στα δεδομένα και στον χαρακτήρα των ελληνικών επιχειρήσεων.

Με βάση τα τελευταία δεδομένα, οι επίτροποι θα αναφέρονται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ανταγωνισμού (DG Competion), της οποίας πολιτικός επικεφαλής είναι ο Χοακίν Αλμούνια και διευθυντής ο Ολλανδός Αλεξάντερ Ιταλιάνερ. Οι ελληνικές τράπεζες θα υποβάλουν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή λίστα επιλογών (short list) από διεθνείς οργανισμούς και συμβουλευτικές εταιρείες (π.χ. McKinsey, Erst&Young κ.ά.), από τους κόλπους των οποίων θα προέλθουν οι επίτροποι. Κατά πάσα πιθανότητα θα υπάρχει ένας επίτροπος ανά τράπεζα, ο οποίος θα είναι ξένος. Ο επίτροπος αυτός θα συμμετέχει στην επιτροπή έγκρισης των δανείων κάθε τράπεζας και θα έχει δικαίωμα βέτο για δάνεια άνω των 10 εκατ. ευρώ. Επιπλέον, θα ελέγχει τα δάνεια προς στελέχη της διοίκησης της τράπεζας και προς τα μέλη του διοικητικού συμβουλίου της και τις οικογένειές τους ύψους άνω των 5 εκατ. ευρώ, ενώ θα έχει λόγο για τον προϋπολογισμό και τα έξοδα των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, είτε αυτά αφορούν το λειτουργικό τους κόστος είτε την προβολή τους.

Πάντως, οι αρμοδιότητες των επιτρόπων δεν φαίνεται να συγκλίνουν με αυτές που έχει η Τράπεζα της Ελλάδος και έτσι δεν προκύπτει, τουλάχιστον μέχρι στιγμής, κάποια κόντρα ανάμεσα στις δύο πλευρές.