«Δεν είναι εύκολο να είσαι μετανάστης», με πιάνει «από τα μούτρα» η Αλμα, η μητέρα της Φωτεινής. «Συχνά γυρνάνε ανάποδα τα όνειρα». Η Αλμα ήρθε πριν από 27 χρόνια στην Ελλάδα, στον Βόλο. Μαζί και ο άντρας της ο Πύρρος, ομογενής από τον Αυλώνα. Είχε τελειώσει Νομική, σήμερα θα ήταν δικηγόρος ή εισαγγελέας, αλλά… «είναι αργά πλέον να γυρίσω πίσω, τα παιδιά θέλουν να είναι Ελληνες». Η Φωτεινή παρακολουθεί το «ξέσπασμα» της μάνας της και δεν μιλάει. «Ξένοι εδώ, ξένοι και στην Αλβανία». «Τώρα τις κάνεις αυτές τις σκέψεις», τη διακόπτω. «Τι θα ήθελα;» συνεχίζει λες και δεν με άκουσε. «Θα ήθελα να μπορώ να μιλήσω τη γλώσσα μου και να μην ντρέπομαι. Ετσι έχει γίνει τώρα στην Ελλάδα. Να ντρεπόμαστε που δουλεύουμε 30 χρόνια εδώ». Μιλάει θυμωμένα, αλλά μόλις πέσει πάνω της το βλέμμα της κόρης της μαλακώνει. «Αντε, πείτε τα τώρα» λέει φεύγοντας από το «πλάνο».
Ποια είναι τα σχέδια σου, λοιπόν, Φωτεινή; Να μείνεις στην Ελλάδα ή να πας στην Αλβανία;
Κανένα από τα δύο. Θέλω να φύγω στη Γερμανία.
Γιατί;
Μου αρέσει πολύ σαν χώρα. Το επίπεδο ζωής και εκπαίδευσης είναι πολύ ανώτερο και έχω ξεκινήσει και γερμανικά, τα οποία μου αρέσουν πάρα πολύ.
Δηλαδή δεν θα δώσεις εξετάσεις εδώ;
Θα δώσω. Γιατί λεφτά για την Γερμανία δεν έχουμε. Θα προσπαθήσω όμως κάποια στιγμή να πάρω υποτροφία και να φύγω.
Μέχρι τότε εδώ τι θα σπουδάσεις;
Ιατρική.
Στην Αλβανία πας καθόλου;
Ναι, έχω πάει αρκετά καλοκαίρια. Στον Αυλώνα.
Και πώς σου φαίνεται εκεί;
Τότε που πηγαίνω έχει πολύ κόσμο, τον χειμώνα όμως δεν ξέρω πώς θα είναι.
Από την αρχή ήσουν αριστούχα;
Πάντα.
Τι σημαίνει αυτό; Οτι διαβάζεις όλη μέρα;
Διαβάζω με πρόγραμμα, όχι όλη μέρα.
Για πες μου, λοιπόν, το πρόγραμμά σου.
Θα ξεκουραστώ λίγο μετά το σχολείο και από τις 3.00 μέχρι τις 6.00 θα διαβάσω τα μαθήματα. Μετά γερμανικά και αγγλικά. Αν δεν είμαι πολύ κουρασμένη θα μελετήσω και λίγο κιθάρα.
Τηλεόραση δεν βλέπεις;
Αν δεν έχω όρεξη να παίξω κιθάρα, θα δω.
Τα τούρκικα;
Καμιά φορά και τούρκικα. Ή και κάποιο ντοκιμαντέρ, ό,τι μπορεί να με ξεκουράσει.
Στην τάξη σου πόσα παιδιά είναι από οικογένειες μεταναστών;
Πάνω από τους μισά. Είμαστε 25 παιδιά, τα 15-16 είμαστε από Αλβανία, Ρουμανία, Βουλγαρία…
Εσύ βέβαια εδώ γεννήθηκες.
Ναι, στον Βόλο. Αλλά και τα άλλα παιδιά, τα περισσότερα εδώ γεννήθηκαν.
Δώσε μου μερικές εικόνες από το σχολείο. Πώς περνάτε;
Από τους καθηγητές δεν έχω κανένα παράπονο. Τα προγράμματα έχουν αναβαθμιστεί και παίρνουμε όλη την απαραίτητη γνώση. Δεν έχουν τέλος αυτά που μας παρέχουν.
Στα διαλείμματα τι γίνεται; Μαλώνουν τα αγόρια μεταξύ τους;
Πολλές φορές κάποια ελληνάκια κάνουν πλάκα με την καταγωγή κάποιων άλλων παιδιών, αλλά εμένα δεν με έχουν ενοχλήσει ποτέ.
Εχει μαυράκια το σχολείο;
Ναι. Και αυτά έχουν το μεγαλύτερο πρόβλημα. Τώρα τελευταία μάλιστα τους λένε συνεχώς για το χρώμα τους και τους απειλούν με τη Χρυσή Αυγή.
Τι εννοείς τους απειλούν;
Εχουμε ένα συμμαθητή μας μαύρο και συχνά του λένε «θα φωνάξουμε τη Χρυσή Αυγή». Μπορεί αυτά να το λένε για πλάκα αλλά αυτός φοβάται.
Υπάρχουν τέτοια χαζά παιδιά;
Υπάρχουν.
Ταυτότητα ελληνική έχεις;
Οι γονείς μου έχουν χαρτιά, καθότι ο πατέρας μου είναι ομογενής. Τα ανανεώνουν νομίζω κάθε δέκα χρόνια. Και εγώ μόλις γίνω 18 χρόνων θα πάρω αυτόματα την ελληνική ταυτότητα.
Οι γονείς σου δούλευαν πάντα πολύ;
Οταν ήταν στον Βόλο ο μπαμπάς δούλευε σε μια ψαροταβέρνα και πήγαινε η μαμά και τον βοηθούσε. Μετά δούλευαν σε ένα περίπτερο. Τώρα έχουμε ένα μικρό μαγαζί στον Αγιο Παντελεήμονα με είδη οικιακής χρήσης… Θέλω να σας ζητήσω μια χάρη.
Ο,τι θέλεις.
Γίνεται να γράψετε ένα μεγάλο ευχαριστώ στην πρώτη δασκάλα που είχα στο δημοτικό; (σ.σ.: ξεσπάει σε κλάματα).
Καλά, δεν έχεις λόγο να κλαις.
Της οφείλω πολλά. Οχι μόνο για τη μόρφωσή μου. Αυτή μου έμαθε να είμαι καλός άνθρωπος. Και δεν με ξεχώρισε ποτέ από τα άλλα παιδιά. Μπορούμε να γράψουμε το όνομά της;
Ε βέβαια.
Δέσποινα Κουτσογιάννη τη λένε. Να της πείτε ευχαριστώ.