Αγώνας μετ’ εμποδίων μέχρι τις 16 Νοεμβρίου

Μέσα από δραματικές προειδοποιήσεις προς τους ομολόγους του στην Ευρωπαϊκή Ενωση για τις αντοχές της ελληνικής οικονομίας και τις απειλές για την κοινωνική συνοχή, ο Αντώνης Σαμαράς ευελπιστεί ότι η κυβέρνηση δεν θα βρεθεί αντιμέτωπη με νέες καθυστερήσεις για την εκταμίευση της κρίσιμης δόσης των 31,5 δισ. ευρώ. Τα μηνύματα από τη Σύνοδο Κορυφής των Βρυξελλών, όπως αναφέρουν υψηλόβαθμα κυβερνητικά στελέχη, δημιουργούν αισιοδοξία ότι το νέο χρονοδιάγραμμα, το οποίο προβλέπει καταβολή της δόσης έως τα μέσα Νοεμβρίου, θα τηρηθεί. Στο Μέγαρο Μαξίμου, ωστόσο, δεν έχουν αρθεί όλες οι επιφυλάξεις για το ενδεχόμενο μιας νέας ανατροπής, με φόντο τον υπόγειο πόλεμο της Ευρώπης, ιδίως της Γερμανίας, με το ΔΝΤ.
Πάντως ο Πρωθυπουργός έθεσε χωρίς περιστροφές καταληκτική ημερομηνία που θα πρέπει να έχουν λυθεί όλα τα ζητήματα τη 16η Νοεμβρίου. Τότε εξαντλούνται τα ταμειακά διαθέσιμα της χώρας και η καταβολή της δόσης είναι η μόνη διέξοδος για να ανταποκριθεί σε όλες τις επόμενες υποχρεώσεις της. Στο μεσοδιάστημα των τριών εβδομάδων, η κυβέρνηση καλείται να κερδίσει τρία μεγάλα στοιχήματα, εντός και εκτός συνόρων, που θα βάλουν οριστικά τη χώρα σε μια νέα τροχιά και θα σφραγίσουν –αμετάκλητα, όπως εκτιμούν στο πρωθυπουργικό επιτελείο – την αλλαγή κλίματος για το ελληνικό πρόγραμμα.

Με την επιστροφή του από τις Βρυξέλλες ο Αντώνης Σαμαράς καλείται να αντιμετωπίσει τρία μεγάλα αγκάθια, που μπορούν να κρίνουν την επόμενη ημέρα για την κυβέρνηση και τη χώρα, όπως αναγνωρίζουν και στο κυβερνητικό επιτελείο:

1 Η έκθεση και η δόση. Από σήμερα ξεκινά ένας αγώνας ταχύτητας για την κυβέρνηση, ώστε να μην υπάρξουν προσκόμματα για τους δανειστές που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μια τμηματική καταβολή των 31,5 δισ. ευρώ. Συνεργάτες του κ. Σαμαρά αναφέρουν ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις για μια τέτοια δυσμενή εξέλιξη, αντιθέτως, αφήνουν να εννοηθεί ότι έχουν παρασχεθεί διαβεβαιώσεις ότι η δόση θα καταβληθεί εγκαίρως και στο σύνολό της. Υπάρχει, ωστόσο, ανησυχία ότι η έκθεση της τρόικας που αναμένεται έως το τέλος Οκτωβρίου μπορεί να επιτρέπει παράταση της εκκρεμότητας και να δικαιολογεί τις αντιστάσεις του ΔΝΤ, με κεντρικό επιχείρημα τη μη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους. Κυβερνητικοί παράγοντες λένε ότι σε αυτή την περίπτωση το ΔΝΤ θα είχε βρει ένα «άλλοθι» ακόμη και για να «παγώσει» την περαιτέρω συμμετοχή του στην ελληνική δανειοδότηση, συνεπώς και στη δόση των 31,5 δισ. Ο Πρωθυπουργός εξέφρασε εκ νέου χθες την ελπίδα να λυθεί τις αμέσως επόμενες εβδομάδες η αντιπαράθεση του ΔΝΤ με τους ευρωπαίους εταίρους στον μηχανισμό στήριξης και περίπου διεμήνυσε ότι μετά τη συμφωνία με την τρόικα και την ψήφιση των μέτρων από τη Βουλή δεν θα έχει βάση οποιαδήποτε καθυστέρηση στην καταβολή της δόσης.

2συνοχή της κυβερνησης. Η έντονη πίεση που δέχονται εσωτερικά, τόσο το ΠΑΣΟΚ όσο και η ΔΗΜΑΡ, στην πλέον κρίσιμη στιγμή για τον κυβερνητικό σχεδιασμό αναγνωρίζεται από το Μέγαρο Μάξιμου. Και δεν είναι τυχαίο ότι ο Πρωθυπουργός φρόντισε χθες από τη βελγική πρωτεύουσα να ευχαριστήσει με ιδιαίτερα θερμά λόγια τους δύο κυβερνητικούς εταίρους για την ενεργό στήριξή τους – σε μια εμφανή προσπάθεια να στηρίξει και από τη δική του πλευρά τους κ.κ. Βενιζέλο και Κουβέλη. Συνεργάτες του Πρωθυπουργού δεν κρύβουν την ανησυχία ότι οι εσωτερικές τριβές στα δύο κόμματα μπορεί να ενταθούν και οι κόκκινες γραμμές που έχουν μπει, ιδίως στα εργασιακά, να δημιουργήσουν νέα προβλήματα που θα παρατείνουν τη διελκυστίνδα με την τρόικα. Τα ήδη ασφυκτικά χρονικά πλαίσια, ωστόσο, προκαλούν άγχος στο Μαξίμου, το οποίο επιδιώκει πάση θυσία να ολοκληρωθεί η συμφωνία με την τρόικα εντός της επόμενης εβδομάδας. Γι’ αυτόν τον λόγο ο κ. Σαμαράς έσπευσε χθες να υποβαθμίσει την εκκρεμότητα με τους δανειστές για τα εργασιακά (έκανε λόγο για «διαδικαστικό ζήτημα»), στέλνοντας εμμέσως πλην σαφώς και ένα μήνυμα προς τους δύο κυβερνητικούς εταίρους να κινηθούν σε μια συμβιβαστική γραμμή. Το μήνυμα είναι προφανές ότι στρέφεται κυρίως προς τη ΔΗΜΑΡ, αφού η δική της στάση θα καθορίσει εν πολλοίς και την τελική στάση του ΠΑΣΟΚ.

3 Η μάχη της Βουλής. Οι κρίσιμες ψηφοφορίες για το διπλό επώδυνο «πακέτο», με τις δημιοσιονομικές περικοπές των 13,5 δισ. ευρώ και τις διαρθρωτικές αλλαγές, από κυβερνητικής πλευράς θεωρείται ζωτικής σημασίας να μην προκαλέσουν ρωγμές που δεν θα μπορούν να επουλωθούν. Από το πρωθυπουργικό επιτελείο τονίζουν ότι, ακόμη κι αν υπάρξουν διαρροές, το σημαντικό είναι η Βουλή να εκπέμψει ηχηρό μήνυμα για την κυβερνητική σταθερότητα. Διαφορετικά, εάν η τρικομματική συνεργασία βγει από τη Βουλή με βαθιά τραύματα, τότε – όπως λένε – η κυβέρνηση «κινδυνεύει να μπει σε έναν δρόμο χωρίς επιστροφή», ενώ το εκρηκτικό κλίμα θα μεταφερθεί από το Κοινοβούλιο και στο κοινωνικό πεδίο.

ΤΑ ΚΟΜΜΑΤΑ. Σκληρή επίθεση στην κυβέρνηση και στον ίδιο τον Πρωθυπουργό έκανε από το βήμα της Βουλής ο Αλ. Τσίπρας για τη Σύνοδο Κορυφής των Βρυξελλών. «Αντί ο Πρωθυπουργός να εξηγήσει στους εταίρους στην ΕΕ ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε ανθρωπιστική κρίση και δεν μπορούν να ζητούν άλλες θυσίες γιατί πεθαίνει ο κόσμος στους δρόμους, είπε στο Λαϊκό Κόμμα ότι πρέπει να πάρουμε το βραβείο Γκίνες», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Αντιθέτως, θετικά θεώρησαν τα αποτελέσματα της Συνόδου το ΠΑΣΟΚ και η ΔΗΜΑΡ. Πηγές της Ιπποκράτους έκαναν λόγο για «θετική εισαγωγή στην τελική φάση της διαπραγμάτευσης», ενώ ο Φ. Κουβέλης δήλωσε ότι «επιβεβαιώθηκε η επάνοδος της Ελλάδας σε τροχιά αξιοπιστίας ανοίγοντας τον δρόμο για την εκταμίευση του συνόλου της οικονομικής βοήθειας».