Ψάχνουν τους νέους νομπελίστες

Ενας Ιάπωνας που γράφει για την αγάπη και την απομόνωση, επιστήμονες που ερευνούν τη «στοιχειωμένη» (κατά τον Αϊνστάιν) κβαντική τηλεμεταφορά, οικονομολόγοι ειδικοί επί της οικονομικής ανισότητας και μερικοί ακόμη ακτιβιστές, καλλιτέχνες και επιστήμονες περιλαμβάνονται στη λίστα των φαβορί για τα φετινά βραβεία Νομπέλ. Μία εβδομάδα πριν ανοίξει η αυλαία και τα πρώτα βραβεία – της Ιατρικής τη Δευτέρα, της Φυσικής την Τρίτη και της Χημείας την Τετάρτη – απονεμηθούν στους νομπελίστες για τη χρονιά που πέρασε, τα προγνωστικά δίνουν και παίρνουν. Οπως κάθε χρόνο όμως, έτσι και φέτος, τα πολλά στοιχήματα και οι μεγάλοι προβολείς θα φωτίσουν τα Νομπέλ Λογοτεχνίας και Ειρήνης.

Για το πρώτο βραβείο, της Λογοτεχνίας, επικρατέστεροι – σύμφωνα με τη βρετανική εταιρεία στοιχημάτων Landbrokes και τη σουηδική Unibet – είναι ο ιάπωνας συγγραφέας Χαρούκι Μουρακάμι και ο κινέζος συγγραφέας Μο Γιαν. Εκτός από τη γενέτειρά του, όπου είναι πολύ δημοφιλής, ο Μουρακάμι έχει γίνει πολύ γνωστός και στην Ευρώπη για τον τρόπο με τον οποίο παντρεύει τον σουρεαλισμό με την καθημερινότητα. Ο Μο, πάλι, έχει επικεντρωθεί στην Κίνα, την Ιστορία και τους ανθρώπους της. Εντονα ακούγονται επίσης τα ονόματα του διάσημου ιρλανδού συγγραφέα Ουίλιαμ Τρέβορ («Καλοκαιρινό ειδύλλιο», «Οι εργένηδες των λόφων», «Δύο ζωές και πολλά άλλα»), του σύρου ποιητή – υποψηφίου εδώ και μία δεκαετία για το βραβείο Νομπέλ – Αδωνη, του νοτιοκορεάτη ποιητή Κο Ουν, του αμερικανού μυθιστοριογράφου Φίλιπ Ροθ και του τραγουδιστή και συνθέτη Μπομπ Ντίλαν.

Σε κάθε περίπτωση, τονίζει η Μαρία Σοτένιους, καλλιτεχνική συντάκτρια της σουηδικής εφημερίδας «Dagens Nyheter», η σουηδική Επιτροπή είναι απρόβλεπτη – και τα 18 μέλη της συνεδριάζουν με απόλυτη μυστικότητα αυστηρά εντός των τειχών της Ακαδημίας.   

Για το δεύτερο μεγάλο βραβείο, το Νομπέλ Ειρήνης, οι εταιρείες στοιχημάτων ποντάρουν στον Αμερικανό Τζιν Σαρπ, θεωρητικό της μη βίαιης επανάστασης, καθώς και στην Αιγύπτια Μάτζι Γκόμπραν, μέλος της κοινότητας των Κοπτών, η οποία είναι πρόεδρος μιας μη κυβερνητικής οργάνωσης που εργάζεται για τα δικαιώματα των παιδιών. Συνολικά, οι υποψήφιοι ανέρχονται στους 231 – ανάμεσά τους ο Μπιλ Κλίντον, ο Χέλμουτ Κολ και ο Μπράντλεϊ Μάνινγκ, ο αμερικανός στρατιώτης που κατηγορείται ότι είναι ο πληροφοριοδότης του ιστότοπου Wikileaks -, όμως η Επιτροπή του Οσλο τηρεί σιγήν ιχθύος.

ΜΕΙΩΣΗ… Το μόνο που αλλάζει φέτος ως προς τα βραβεία είναι πρακτικής φύσης και αφορά το χρηματικό έπαθλο. Χτυπημένο από την οικονομική κρίση, το Ιδρυμα Νομπέλ το μείωσε κατά 20% – από 10 εκατομμύρια το 2001 σε 8 εκατομμύρια κορόνες (930.940 ευρώ).