Ευρω-ανάσες για ΔΕΗ, ΟΠΑΠ, επιδοτήσεις

Σε τρεις θετικές αποφάσεις για την Ελλάδα προχώρησε xθες το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, οι οποίες σηματοδοτούν και την αλλαγή του κλίματος που υπάρχει σε ευρωπαϊκό επίπεδο για τη χώρα. Οι αποφάσεις αυτές αφορούν τις υποθέσεις των λιγνιτών της ΔΕΗ, το μονοπώλιο του ΟΠΑΠ στην ελληνική αγορά τυχερών παιχνιδιών και τις αγροτικές επιδοτήσεις γνωστές και ως «πακέτο Χατζηγάκη» για τις οποίες το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο απαλλάσσει τη χώρα μας από την επιστροφή τους.

Για τη ΔΕΗ. Απόφαση που έχει θετικό αντίκτυπο τόσο σε οικονομικό όσο και σε πολιτικό επίπεδο χαρακτηρίζεται από κύκλους της κυβέρνησης αλλά και τη ΔΕΗ η χθεσινή απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου αναφορικά με το εάν υπάρχει μονοπώλιο της Δημόσιας Επιχείρησης Ηλεκτρισμού στη λιγνιτική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας. Με την απόφασή του το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο ακύρωσε δυο αποφάσεις τις Κομισιόν, το 2008 και το 2009 και έκρινε ότι η ΔΕΗ δεν έχει δεσπόζουσα θέση στη αγορά λιγνίτη στην Ελλάδα και άρα μπορεί να κρατήσει όλα τα εργοστάσια παραγωγής που διαθέτει. Το επιχείρημα των ευρωπαίων δικαστών ήταν ότι στην Ελλάδα υπάρχουν 3,2 δισ. τόνοι λιγνίτη, ενώ η ΔΕΗ έχει αποκλειστικά δικαιώματα μόνο για τα 2 δισ. τόνους, που σημαίνει ότι οι ιδιώτες επενδυτές μπορούν να εκμεταλλευθούν εάν θέλουν τα υπόλοιπα. Υπενθυμίζεται ότι η Κομισιόν είχε ζητήσει με απόφασή της το 2008 να παραχωρηθούν τα ανεκμετάλλευτα κοιτάσματα λιγνίτη με διαγωνισμούς σε ιδιώτες, στους οποίους δεν θα επιτρεπόταν να συμμετάσχει η ΔΕΗ ή εναλλακτικά να υποχρεωθεί η ΔΕΗ να πουλήσει το 40% των λιγνιτικών μονάδων ηλεκτροπαραγωγής σε ιδιώτες. Η ρύθμιση αυτή έχει περιληφθεί και στο Μνημόνιο. Η διοίκηση της ΔΕΗ με ανακοίνωσή της χαρακτήρισε την απόφαση ορόσημο για την ελληνική αγορά ηλεκτρισμού. «Οι αποφάσεις του Γενικού Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ενωσης αναμφίβολα αποτελούν ορόσημο για την ελληνική αγορά ηλεκτρισμού και διαφοροποιούν σημαντικά τους όρους και τον τρόπο του περαιτέρω ανοίγματος της αγοράς», αναφέρει η ΔΕΗ σε ανακοίνωσή της.

Το ΣτΕ για ΟΠΑΠ. Το Συμβούλιο της Επικρατείας, δηλαδή το εθνικό δικαστήριο, θα πρέπει να αποφασίσει για τις προσφυγές των εταιρειών Stanleybet, William Hill και Sportingbet εναντίον του μονοπωλίου του ΟΠΑΠ. Αυτή ήταν η εισήγηση του γενικού εισαγγελέα του Δικαστηρίου Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Γιαν Μαζάκ στα προδικαστικά ερωτήματα που είχε αποστείλει το ΣτΕ στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο σχετικά με το μονοπώλιο του Οργανισμού στα τυχερά παιχνίδια. Το βασικό ερώτημα ήταν εάν είναι συμβατή με τη συνθήκη της ΕΕ η εθνική ρύθμιση, η οποία, προκειμένου να επιτύχει τον στόχο του περιορισμού της προσφοράς τυχερών παιχνιδιών, παραχωρεί το αποκλειστικό δικαίωμα διεξαγωγής, διαχείρισης, οργάνωσης και λειτουργίας τυχερών παιχνιδιών σε μία μόνον επιχείρηση, δηλαδή την ΟΠΑΠ ΑΕ. Στην πρότασή του ο γενικός εισαγγελέας υποστηρίζει ότι: η εθνική νομοθεσία η οποία παρέχει το αποκλειστικό δικαίωμα διεξαγωγής, τυχερών παιγνίων σε μία και μόνη επιχείρηση μπορεί να είναι δικαιολογημένη στο μέτρο που η νομοθεσία αυτή πράγματι επιδιώκει τον σκοπό του περιορισμού της προσφοράς των τυχερών παιγνίων ή τον σκοπό της καταπολεμήσεως της συναφούς προς τα τυχερά παίγνια εγκληματικότητας». Ωστόσο, καταλήγει ότι «στο εθνικό δικαστήριο εναπόκειται να κρίνει ποιον από τους σκοπούς αυτούς επιδιώκει στην πραγματικότητα η επίμαχη εθνική νομοθεσία». Υπενθυμίζεται πως οι προτάσεις του γενικού εισαγγελέα δεν δεσμεύουν το Δικαστήριο, η απόφαση του οποίου αναμένεται στο τέλος του 2012 ή στις αρχές του 2013.

Αγροτικές επιδοτήσεις. Την ίδια ώρα, σε αναστολή της εκτέλεσης της απόφασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με την οποία διατασσόταν η επιστροφή 424 εκατ. ευρώ από τους έλληνες αγρότες αποφάσισε το ευρωδικαστήριο. Το ποσό (γνωστό και ως «πακέτο Χατζηγάκη») αφορούσε «παράνομες» κρατικές ενισχύσεις που δόθηκαν μέσω του ΕΛΓΑ στους αγρότες την περίοδο 2008-2009. Σύμφωνα με την απόφαση, ο πρόεδρος του Δικαστηρίου πιθανολόγησε τη βασιμότητα των αιτιάσεων της προσφυγής της Ελλάδας, η οποία είχε προχωρήσει σε αίτηση ασφαλιστικών μέτρων, και δέχτηκε ότι η άμεση εκτέλεση της απόφασης της Επιτροπής για επιστροφή επιδοτήσεων από περίπου 800.000 αγρότες θα δυσχεράνει σοβαρά τη διατήρηση της δημόσιας τάξης, δεδομένου ότι και οι αγρότες έχουν επηρεαστεί από την οικονομική κρίση και τα εξαιρετικά μέτρα λιτότητας που έχουν επιβληθεί. Ετσι κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η άμεση εκτέλεση της απόφασης της Επιτροπής θα προκαλούσε σοβαρή και ανεπανόρθωτη ζημιά στην Ελλάδα στις εξαιρετικά δύσκολες παρούσες συνθήκες.