[Πρόσωπα] Ξεσκεπάζοντας φοροφυγάδες

Ασχημα τα νέα για την Ελβετία. Σύμφωνα με την «Ελ Παΐς», η ισπανική Εισαγγελία δεν θέλει να εκδώσει στη Βέρνη τον Ερβέ Φαλσιανί, τον 40χρονο πρώην υπεύθυνο πληροφορικής της τράπεζας HSBC που αποκάλυψε ονόματα φοροφυγάδων από τη Γαλλία, την Ισπανία, την Ιταλία και άλλες χώρες. Οι Ελβετοί τον κατηγορούν για παραβίαση του τραπεζικού απορρήτου, όμως το αδίκημα αυτό δεν διώκεται βάσει του ισπανικού ποινικού κώδικα. Αντιθέτως, ο ισπανικός νόμος για την πρόληψη του ξεπλύματος επιβάλλει την υποχρέωση στους πολίτες να καταγγέλλουν οποιαδήποτε ένδειξη για φοροδιαφυγή – αυτό δηλαδή που έκανε ο Φαλσιανί.

Ο Φαλσιανί ήταν 34 ετών και εργαζόταν ήδη έξι χρόνια στην έδρα της HSBC στη Γενεύη όταν απέκτησε πρόσβαση, τον Οκτώβριο του 2006, σε χιλιάδες τραπεζικές καταθέσεις ξένων επιχειρήσεων και πολιτών που είχαν καταφύγει στην Ελβετία για να γλιτώσουν από την Εφορία στην πατρίδα τους. Τα επόμενα χρόνια κατάφερε να αντιγράψει σε δίσκους τα δεδομένα αυτά, όμως εντοπίστηκε από την τράπεζα όταν θέλησε να τα διαθέσει. Εχοντας διπλή υπηκοότητα, γαλλική και ιταλική, εγκαταστάθηκε στη Νότια Γαλλία, κοντά στα γαλλοϊταλικά σύνορα, αλλά η γαλλική Αστυνομία, έπειτα από αίτημα της Ελβετίας, ερεύνησε την κατοικία του και κατέσχεσε το ηλεκτρονικό υλικό του.

Οι Γάλλοι ανακάλυψαν τότε πως τα δεδομένα αυτά περιείχαν πολλά ονόματα γάλλων φοροφυγάδων. Ετσι η έρευνα των γαλλικών Αρχών στράφηκε εναντίον των φοροφυγάδων και όχι εναντίον του Φαλσιανί. Χάρη σ’ αυτή, 4.200 φοροφυγάδες – ανάμεσά τους γνωστές προσωπικότητες, όπως ο Πατρίς ντε Μεστρ, οικονομικός διαχειριστής της Λιλιάν Μπετανκούρ, της πλουσιότερης γυναίκας της Γαλλίας, η κληρονόμος της αρωματοποιίας Νίνα Ρίτσι και ο Ζαν-Σαρλ Μαρσιανί, δεξί χέρι του πολύ δεξιού πρώην υπουργού Εσωτερικών Σαρλ Πασκουά – υποχρεώθηκαν να εμφανιστούν στην Εφορία και η Γαλλία ανέκτησε έτσι 1,2 δισ. ευρώ απλήρωτων φόρων. Η Ισπανία ενημερώθηκε επίσης για τους δικούς της πολίτες που τα ονόματά τους περιέχονταν στους δίσκους του Φαλσιανί και η χώρα ανέκτησε 6 δισ. ευρώ από φοροφυγάδες, όπως ο πρόεδρος της τράπεζας Σανταντέρ Εμίλιο Μποτίν. Η Ιταλία, με τη σειρά της, διαπίστωσε ότι 570 εκατ. ευρώ τής είχαν διαφύγει σε φόρους χάρη σε 6.963 φοροφυγάδες, ανάμεσά τους οι σχεδιαστές μόδας Βαλεντίνο και Ρενάτο Μπαλέστρα.

Ο Φαλσιανί, παντρεμένος και πατέρας ενός παιδιού, συνελήφθη βάσει ελβετικού διεθνούς εντάλματος φέτος τον Ιούλιο στη Βαρκελώνη. Για τις ελβετικές Αρχές και τράπεζες είναι ένας εγκληματίας που πρέπει να δικαστεί και να φυλακιστεί (η ποινή που προβλέπεται είναι κάθειρξη επτάμισι ετών). Για τους περισσότερους άλλους είναι ένας Ρομπέν των Δασών που πρέπει να προστατευθεί. Και οι εχθροί του δεν είναι λίγοι. Εκτός από την ελβετική Δικαιοσύνη και την HSBC, είναι και οι χιλιάδες φοροφυγάδες, ανάμεσα στους οποίους υπάρχουν επικίνδυνοι εγκληματίες, όπως η Αλ Κάιντα και τα μεξικανικά καρτέλ των ναρκωτικών.