Κίνημα αμφισβήτησης για τη λίστα της Σαγκάης

Σκεπτικισμό και αμφισβήτηση προκάλεσε για ακόμη μία φορά η ανακοίνωση της Παγκόσμιας Κατάταξης των 500 καλύτερων πανεπιστημίων στη λίστα της Σαγκάης. Η νέα κυριαρχία των αμερικανικών ιδρυμάτων – 53 βρίσκονται στο τοπ 100 – και ο ταυτόχρονος… καταποντισμός ιταλικών, γαλλικών, γερμανικών δεν έγιναν δεκτά με τον καλύτερο τρόπο από τους Ευρωπαίους.

Εργαλείο μάρκετινγκ που δεν λαμβάνει υπόψη τις κοινωνικές επιστήμες και αγνοεί την ποιότητα της εκπαίδευσης χαρακτηρίζει τη λίστα της Σαγκάης σε δηλώσεις της η υπουργός Ανώτατης Εκπαίδευσης και Ερευνας της Γαλλίας Ζενεβιέν Φιορασό επικρίνοντας τη μεθοδολογία που χρησιμοποιείται.

Οπως λέει, η κατάταξη της Γαλλίας – έχει μόλις τέσσερα πανεπιστήμια στην πρώτη εκατοντάδα – δεν την πειράζει πολύ. «Η κατάταξη της Σαγκάης είναι κυρίως ένα εργαλείο μάρκετινγκ που δεν λαμβάνει υπόψη τις κοινωνικές και ανθρωπιστικές επιστήμες. Αγνοεί την ποιότητα της εκπαίδευσης ή κριτήρια όπως το ποσοστό επιτυχίας των μαθητών και των καθηγητών. Βασίζεται αποκλειστικά σε κριτήρια για την έρευνα και τις δημοσιεύσεις» τόνισε μεταξύ άλλων.

Υπενθυμίζεται ότι στη φετινή λίστα της Σαγκάης η Βρετανία έχει εννέα πανεπιστήμια στην πρώτη εκατοντάδα, η Γερμανία και η Ελβετία από τέσσερα, η Σουηδία τρία, η Δανία και η Ολλανδία από δύο, η Νορβηγία, η Φινλανδία, το Βέλγιο από ένα.

Και στο παρελθόν. Επικρίσεις και αμφισβητήσεις έχουν διατυπωθεί όμως κι άλλες φορές στο παρελθόν από επιστήμονες και ειδικούς από τον χώρο της Ανώτατης Εκπαίδευσης, όχι μόνο για τη λίστα της Σαγκάης αλλά και για άλλες διεθνείς κατατάξεις. Τα επιχειρήματά τους είναι ότι τα κριτήρια που χρησιμοποιούνται συνήθως είναι τα βραβεία Νομπέλ που απονέμονται σε καθηγητές και ερευνητές των πανεπιστημίων ή οι δημοσιεύσεις σε περιοδικά, κυρίως όμως των θετικών επιστημών. Τέτοιες διακρίσεις ανεβάζουν ένα πανεπιστήμιο κατά 20-30 θέσεις στην κατάταξη.

Πέρυσι, για παράδειγμα, είχε απονεμηθεί το βραβείο Νομπέλ Ιατρικής σε καθηγητή του Πανεπιστημίου του Στρασβούργου. Τότε ο πρόεδρος του Πανεπιστημίου του Στρασβούργου Αλέν Μπερέτζ είχε σχολιάσει με τον δικό του τρόπο στη γαλλική εφημερίδα «Λε Μοντ» αυτή τη βράβευση: «Μήπως με την ανακοίνωση αυτού του Νομπέλ βελτιώθηκε ριζικά μεμιάς η ποιότητα της έρευνάς μας; Προφανώς όχι».

«ΕΚΤΟΣ» ΤΑ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΑ.Τις ενστάσεις που εκφράζουν πανεπιστημιακοί και ειδικοί της εκπαίδευσης για τα αποτελέσματα της λίστας της Σαγκάης συμμερίζεται και ο καθηγητής – πρώην πρύτανης του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου και νυν γενικός γραμματέας Λιμένων Κωνσταντίνος Μουτζούρης. «Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι κάθε κατάταξη κάτι δείχνει. Πρέπει όμως να είναι ευκρινή τα κριτήρια με τα οποία γίνεται η κατάταξη. Η λίστα της Σαγκάης αφορά πανεπιστήμια και καθόλου τα τεχνικά πανεπιστήμια, όπως τα Πολυτεχνεία. Μεγάλος βαθμός από την κατάταξη αυτή δίνεται στα βραβεία Νομπέλ και τις δημοσιεύσεις στο περιοδικό «Νature». Και τα δύο αυτά κριτήρια αφορούν τις βασικές επιστήμες και την ιατρική. Γι’ αυτό και η κατάταξη δεν αφορά τα Πολυτεχνεία. Και βέβαια δεν υπάρχει αμφιβολία ότι και στα δύο παραπάνω κριτήρια υστερούν τα ελληνικά πανεπιστήμια» λέει ο καθηγητής.

Προσθέτει όμως ότι «υπάρχουν κι άλλες κατατάξεις με πιο αντιπροσωπευτικά κριτήρια στις οποίες τα καλά ελληνικά πανεπιστήμια λαμβάνουν ικανοποιητικές θέσεις. Σίγουρα στην Ελλάδα με τον υπερβολικά μεγάλο αριθμό για το μέγεθος της χώρας, των 24 πανεπιστημίων, υπάρχουν μερικά καλά όπως το ΕΜΠ και αρκετά στα οποία χρειάζεται μεγάλη βελτίωση και πολλή δουλειά».