[Αποψη] Τα επενδυτικά μαθήματα της Ιαπωνίας

Καθώς η κρίση χρέους στην ευρωζώνη μάλλον θα συνεχίσει να ταλαιπωρεί τους επενδυτές για αρκετό καιρό ακόμη, ορισμένοι αναλυτές υποστηρίζουν πως είναι καλύτερα να πάρουμε ορισμένα μαθήματα από την Ιαπωνία. Η Xώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου ήταν η πρώτη που επλήγη συνδυαστικά από τις επιπτώσεις του γηράσκοντος πληθυσμού, του αποπληθωρισμού, ενός εξασθενημένου τραπεζικού κλάδου και μίας σειράς ανεπαρκών πολιτικών αποφάσεων.

Τα χαρακτηριστικά αυτά απαντώνται πλέον και στην Ευρώπη και ειδικότερα στη μεγαλύτερη οικονομία της, τη Γερμανία. Και οι δύο χώρες Ιαπωνία και Γερμανία ακολουθούν σφικτή οικονομική πολιτική που προσανατολίζεται στην αποταμίευση, είναι εξαγωγείς με ευρεία βιομηχανική βάση υψηλής ποιότητας και αντιμετωπίζουν ταχεία γήρανση του πληθυσμού, όπως και οι περισσότερες άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Τα προβλήματα γήρανσης θα συνεχίσουν να οδηγούν σε υψηλότερες ηλικίες συνταξιοδότησης και σε αυξανόμενη αβεβαιότητα σχετικά με την επάρκεια των συντάξεων και των παροχών ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, κάτι που υπονομεύει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών.

Ως αποτέλεσμα, ενώ π.χ. χθες το κόστος δανεισμού της Ιταλίας και της Ισπανίας εκτινάχθηκε σε επίπεδα συναγερμού, καθώς ακόμα μία φορά οι αγορές αμφισβητούν τις αποφάσεις των ευρωπαίων ηγετών, όπως υποστηρίζει και η ING, οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων των χωρών του πυρήνα (σε σχέση με τις χώρες της περιφέρειας) θα παραμείνουν χαμηλές ή και αρνητικές για πολύ καιρό. Το ίδιο συνέβαινε – και εξακολουθεί να συμβαίνει – στην Ιαπωνία. Για τους επενδυτές σε μετοχές, ο κόσμος άλλαξε δραματικά. Αν και οι αποτιμήσεις παραμένουν ασυνήθιστα χαμηλές, ο μέσος επενδυτικός κύκλος συρρικνώθηκε από περίπου 7 χρόνια σε περίπου 6 μήνες, καθώς με τα επιτόκια ήδη κοντά στο μηδέν οι μεγάλες ενέσεις ρευστότητας από τις κεντρικές τράπεζες δεν δείχνουν να επαρκούν. Ετσι, τα τελευταία χρόνια οι επενδύσεις έχουν χαρακτηριστεί από μικρές και έντονες περιόδους ανάληψης και αποστροφής κινδύνου.

Φαίνεται λοιπόν ότι έχουμε εισέλθει σε μια δυνητικά παρατεταμένη περίοδο κατά την οποία οι ευρωπαίοι επενδυτές θα πρέπει να έλθουν αντιμέτωποι με χαμηλά επιτόκια, σύντομους οικονομικούς κύκλους και πολύ μέτριες αποδόσεις. Οπως παρατηρούσε χαρακτηριστικά η ING, οι Ιάπωνες το ζουν ήδη αυτό για σχεδόν δύο δεκαετίες. Γιατί να μη μάθει κάνεις κάτι από την εμπειρία τους;