Η κάθετη πτώση στα έσοδα παγώνει τις πληρωμές

Με δραματική συγκράτηση των δημοσίων δαπανών επιχειρεί το υπουργείο Οικονομικών να εξισορροπήσει την κάθετη πτώση των εσόδων ώστε να διατηρήσει εντός στόχων το έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού.

Τα έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού λύγισαν υπό το βάρος της ύφεσης και της παράλληλης πτώσης της κατανάλωσης που οδηγεί σε δραστική συρρίκνωση των φορολογικών εσόδων, ενώ από την άλλη οι καθυστερήσεις στην υποβολή των φορολογικών δηλώσεων έδωσαν τη χαριστική βολή με αποτέλεσμα στο πεντάμηνο να σημειώνεται υστέρηση 931 εκατ. ευρώ. Για παράδειγμα, 266 εκατ. ευρώ συνδέονται με τις καθυστερήσεις εισροής κοινοτικών κονδυλίων, 251 εκατ. ευρώ λιγότερα εισπράχθηκαν εξαιτίας της παράτασης που δόθηκε (έως τις 8 Ιουνίου) για την υποβολή των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος νομικών προσώπων, ενώ 503 εκατ. ευρώ λιγότερα μπήκαν στα ταμεία του Δημοσίου εξαιτίας της πτώσης της κατανάλωσης και συνακόλουθα των μειωμένων εισπράξεων ΦΠΑ και ειδικών φόρων κατανάλωσης.

Ειδικά στον τακτικό προϋπολογισμό, όπου καταγράφονται δηλαδή κυρίως τα φορολογικά έσοδα, οι εισπράξεις είναι χαμηλότερες κατά 666 εκατ. ευρώ σε σχέση με τους στόχους. Τα στοιχεία που έδωσε χθες στη δημοσιότητα το υπουργείο Οικονομικών δείχνουν ανάγλυφα το μέγεθος του προβλήματος. Στο πεντάμηνο εισπράχθηκαν 18,168 δισ. ευρώ αντί για 18,834 δισ. ευρώ που ήταν ο επίσημος στόχος. Μάλιστα, η κατάσταση θα ήταν ακόμα χειρότερη αν το τελευταίο δεκαήμερο του Μαΐου δεν είχε αποδώσει το φοροκυνηγητό σε φορολογουμένους με ληξιπρόθεσμα χρέη.

Στο μέτωπο των δαπανών, παράγοντες του υπουργείου Οικονομικών αναγνωρίζουν ότι πληρώνονται τα απολύτως απαραίτητα. Αυτό άλλωστε φαίνεται και από τα επίσημα στοιχεία. Σε επίπεδο κρατικού προϋπολογισμού καταγράφεται συγκράτηση 2,946 δισ. ευρώ (διαμορφώθηκαν σε 30,643 δισ. ευρώ αντί για τον στόχο των 33,488 δισ. ευρώ). Το υπουργείο Οικονομικών υποστηρίζει ότι «η εξέλιξη αυτή αντανακλά στον περιορισμό των δαπανών του τακτικού προϋπολογισμού που είναι μειωμένες κατά 1,508 δισ. ευρώ αλλά και στη μείωση των δαπανών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων κατά 1,437 δισ. ευρώ». Πρακτικά είναι γνωστό σε όλη την αγορά ότι το Δημόσιο δεν καταβάλλει παρά μόνο τις απολύτως απαραίτητες δαπάνες για τη λειτουργία του κράτους σε καθεστώς «συντήρησης».

Δραματική είναι και η κατάσταση στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, που αποτελεί ίσως το μοναδικό όπλο απέναντι στη συνεχιζόμενη ύφεση.

Θεωρητικά στο πεντάμηνο θα είχαν δοθεί 2,736 δισ. ευρώ για επενδύσεις, δόθηκαν όμως 1,298 δισ. ευρώ ή 1,43 δισ. ευρώ λιγότερα.

Και στο μέτωπο των εσόδων του ΠΔΕ η κατάσταση κάθε άλλο παρά ιδανική είναι. Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων διαμορφώθηκαν σε 1,493 δισ. ευρώ έναντι στόχου για 1,758 δισ. ευρώ και η απόκλιση, σύμφωνα με το υπουργείο Οικονομικών, οφείλεται σε καθυστερήσεις πληρωμών από Ευρωπαϊκά Κοινοτικά Ταμεία (μεγάλο μέρος της αναμένεται να καλυφθεί τον επόμενο μήνα, υποστηρίζει το υπουργείο).

Στα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών υπάρχει και ένας κωδικός όπου πράγματι οι εξελίξεις είναι καλύτερες από τις αναμενόμενες. Πρόκειται για τις δαπάνες τόκων όπου κατεβλήθησαν 137 εκατ. ευρώ λιγότερα (αντί για 8,662 δισ. ευρώ πληρώθηκαν 8,525 δισ. ευρώ).

Με αυτά τα δεδομένα, το έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού συγκρατήθηκε σε επίπεδα κατά περίπου 2 δισ. ευρώ χαμηλότερα σε σχέση με τον στόχο (10,882 δισ. ευρώ, αντί για 12,896 δισ. ευρώ), ενώ εξαιρουμένων των δαπανών τόκων, το πρωτογενές αποτέλεσμα είναι μεν αρνητικό, αλλά το έλλειμμα συγκρατήθηκε στα 2,366 δισ. ευρώ έναντι 4,234 δισ. ευρώ.