Προς κοινούς θεσμούς ελέγχου δείχνει και το Βερολίνο

Παράθυρο για ένα κοινό τραπεζικό σύστημα άφησε η Καγκελάριος της Γερμανίας Ανγκελα Μέρκελ. Την πρόταση αυτή έκανε ο πρόεδρος της Κομισιόν Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο που συναντήθηκε χθες το βράδυ στο Βερολίνο με την Καγκελάριο, η οποία όμως βλέπει σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα την υλοποίησή της.

«Θα συζητήσουμε σε ποιον βαθμό θα πρέπει να θέσουμε υπό ειδική ευρωπαϊκή εποπτεία τράπεζες που μπορούν να αποτελέσουν συστημικό κίνδυνο», είπε η κ. Μέρκελ πριν από το δείπνο με τον κ. Μπαρόζο στην Καγκελαρία. Αποσαφήνισε όμως ότι για την ίδια αυτό αποτελεί «μεσοπρόθεσμο στόχο». Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί πρέπει να αποκτήσουν περισσότερες δυνατότητες ελέγχου, είπε η κ. Μέρκελ, «ειδάλλως η νομισματική ένωση δεν μπορεί να λειτουργήσει». To δημοσιονομικό σύμφωνο με την αυστηρή δημοσιονομική πειθαρχία είναι το πρώτο βήμα, αλλά δεν είναι αρκετό, είπε η Ανγκελα Μέρκελ. Ο κόσμος πρέπει να γνωρίζει πώς σχεδιάζουμε την πολιτική ένωση και τη νομισματική ένωση. Επ’ αυτού πρέπει να δώσουμε σε ορατό ορίζοντα μια απάντηση. Η Γερμανία θα είναι ένας πολύ εποικοδομητικός εταίρος, υποσχέθηκε η Καγκελάριος.

Ο κ. Μπαρόζο αναφέρθηκε στην πρότασή του να δημιουργηθεί ένα κοινό τραπεζικό σύστημα με κοινές ευρωπαϊκές εγγυήσεις των καταθέσεων, αλλά και κοινή ευρωπαϊκή εποπτεία, χωρίς όμως να γίνει πιο συγκεκριμένος. Ζητούμενο είναι η στενότερη διασύνδεση της οικονομικής και της νομισματική ένωσης για να διασφαλιστεί καλύτερα το κοινό νόμισμα, είπε ο κ. Μπαρόζο.

Η «ιδέα» του ενισχύεται τόσο από την όξυνση της τραπεζικής κρίσης στην Ισπανία όσο και από τα αρνητικά μηνύματα για τις τράπεζες της Κύπρου που υφίστανται τις συνέπειες του κουρέματος του ελληνικού χρέους. Οι εξελίξεις αυτές ενισχύουν το επιχείρημα ότι ο πυρήνας του προβλήματος στην ευρωζώνη είναι οι τράπεζες. Ως λύση προβάλλεται η απευθείας χρηματοδότησή τους από το EFSF ώστε να μην εξελίσσεται μια κρίση τραπεζών σε κρίση χρέους του κράτους.

Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ. Η Ανγκελα Μέρκελ απορρίπτει πάντως την ιδέα της άμεσης χρηματοδότησης των εθνικών τραπεζών από το ευρωπαϊκό ταμείο EFSF. Από την αρχή της κρίσης στην ευρωζώνη ακολούθησε τη γραμμή των σταδίων στην οποία συνεχίζει να επιμένει. Δηλαδή, οι τράπεζες μιας χώρας θα πρέπει να απευθύνονται στην εθνική κυβέρνηση και η κυβέρνηση θα αποφασίζει αν θα προσφύγει στη βοήθεια του ευρωπαϊκού Ταμείου. Αλλά η προσφυγή στο Ταμείο σημαίνει και την αποδοχή από την εθνική κυβέρνηση αυστηρών προϋποθέσεων εξυγίανσης. Αυτόν τον ασφυκτικό έλεγχο προσπαθεί να αποφύγει ακόμη η κυβέρνηση Ραχόι στην Ισπανία. Η κυβέρνηση του Βερολίνου από την πλευρά της επιμένει στην τακτική των σταδίων γιατί θεωρεί ότι έτσι διατηρείται η πίεση στις εθνικές κυβερνήσεις. Αν εκλείψει η πίεση αυτή, θα ατονήσει και η διάθεσή τους για μεταρρυθμίσεις που για την Καγκελάριο είναι η λύση του σημερινού προβλήματος στην ευρωζώνη.