Πρώτη φορά ψηφίζουν Πρόεδρο

Οι πρώτες «πραγματικές» προεδρικές εκλογές, πολύτιμος καρπός της Αραβικής Ανοιξης, πραγματοποιούνται σήμερα και αύριο στην Αίγυπτο – για να αναδειχθεί το πρόσωπο που θα σημαδέψει τη μετα-Μουμπάρακ εποχή στη χώρα του Νείλου. Από τους δώδεκα υποψηφίους που ζητούν την ψήφο 52 εκατ. πολιτών, τρεις – τέσσερις θεωρούνται φαβορί. Κανένας όμως δεν γνωρίζει ποιος θα κόψει πρώτος το νήμα στον α’ γύρο και, πολύ περισσότερο, ποιος θα είναι ο πρώτος εκλεγμένος Πρόεδρος στον αραβικό κόσμο μετά τον β’ γύρο που έχει προγραμματιστεί στις 16 και 17 Ιουνίου. Οι δημοσκοπήσεις σε μια νεόκοπη δημοκρατία είναι πρωτόγνωρη διαδικασία και δεν μπορεί να χρησιμοποιηθούν για την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων. Πρωτόγνωρη και η ατμόσφαιρα της προεκλογικής περιόδου. Εκατοντάδες συγκεντρώσεις, γιγαντοαφίσες με τα πρόσωπα των υποψηφίων στους δρόμους, τηλεοπτικά ντιμπέιτ, πανό, φυλλάδια και SMS έδωσαν τον τόνο της προεκλογικής εκστρατείας των υποψηφίων. Οι εκλογές είναι το μοναδικό θέμα συζήτησης στις πλατείες, τους δρόμους, τα καφενεία, τα μπαρ. Oπως μεταδίδει ο ανταποκριτής των «Νιου Γιορκ Τάιμς» στο Κάιρο, η καλημέρα στην Αίγυπτο συνοδεύεται πλέον από ένα ερώτημα: «Tι θα ψηφίσεις;». «Οι Αιγύπτιοι ανακάλυψαν ότι τους αρέσει να ψηφίζουν», δηλώνει στην εφημερίδα ο πολιτικός αναλυτής Σαντί Χαμίντ.

ΤΟ ΝΤΙΜΠΕΪΤ. Η τηλεμαχία ανάμεσα στον Αμρ Μούσα, πρώην υπουργό Εξωτερικών του Χόσνι Μουμπάρακ και γραμματέα του Αραβικού Συνδέσμου, και στον Αμπντούλ Μονεΐμ Αμπούλ Φατούχ, φιλελεύθερο μουσουλμάνο, καθήλωσε στους καναπέδες τους εκατομμύρια Αιγυπτίους. Από το ντιμπέιτ βγήκαν χαμένα και τα δύο φαβορί – πιο πολύ ο Φατούχ. Το στέλεχος της Μουσουλμανικής Αδελφότητας που απομακρύνθηκε από το κόμμα επειδή αποφάσισε να διεκδικήσει την Προεδρία της χώρας παρά τη θέληση της ηγεσίας του, κατηγορήθηκε ότι επιχείρησε να εμφανιστεί αρεστός σε κάθε πιθανό και απίθανο ψηφοφόρο του. Ακουγόταν σαν φονταμενταλιστής όταν στρεφόταν στους σαλαφιστές και σαν φιλελεύθερος όταν απευθυνόταν προς κόπτες χριστιανούς και υπέρμαχους του λαϊκού κράτους. Κάποιοι παρατηρητές τον είχαν χαρακτηρίσει κοκτέιλ. Στο ντιμπέιτ, ο Φατούχ τους δικαίωσε απολύτως. Ο Μούσα υπέστη σαφώς λιγότερες απώλειες στην τηλεμαχία, αλλά δεν κέρδισε τίποτε απολύτως. Το γεγονός ότι έχει διατελέσει επί σειράν ετών επικεφαλής του Αραβικού Συνδέσμου κάνει τους συμπατριώτες του να τον εμπιστεύονται στα θέματα εξωτερικής πολιτικής. Πόντους του δίνει και η ρήξη του με τον Χόσνι Μουμπάρακ πριν από μία δεκαετία. Κάποιοι δεν ξεχνούν, όμως, ότι ο Μούσα είχε υπηρετήσει πιστά το καθεστώς τις δεκαετίες του 1980 και του 1990. Και ο Φατούχ προσπαθεί να επωφεληθεί από αυτή την παλιά σχέση, δηλώνοντας ότι ενδεχόμενη νίκη του Μούσα θα ήταν «νίκη της αντεπανάστασης».

ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΤΟΥ ΜΟΥΜΠΑΡΑΚ. Θα μπορούσε να πει ακριβώς το ίδιο και για τον Αχμάντ Σαφίκ, πρώην αρχηγό της Πολεμικής Αεροπορίας και τελευταίο πρωθυπουργό του Χόσνι Μουμπάρακ. Ο «καθεστωτικός» Σαφίκ προκαλεί την οργή των διαδηλωτών της Πλατείας Ταχρίρ και των ισλαμιστών. Και όχι αδίκως. Τις ημέρες που έβραζε η πλατεία, προσέφερε στους διαδηλωτές γλειφιτζούρια ως δέλεαρ για να επιστρέψουν στα σπίτια τους. «Τι κοροϊδία!», δήλωνε στη «Μοντ» μία ψηφοφόρος. «Ο Σαφίκ έκανε ό,τι περνούσε από το χέρι του για να αποτύχει η επανάσταση και τώρα επωφελείται από τις εκλογές για να πάρει την εξουσία». Σε αυτό τον πακτωλό χρημάτων που έπεσαν στην προεκλογική εκστρατεία, ο Σαφίκ έχει καλό μερίδιο. Ενας από τους βασικούς χρηματοδότες του είναι ο επιχειρηματίας Τάρεκ Νουρ και σε αυτόν οφείλονται τα τεράστια πορτρέτα του Σαφίκ με τα οποία έχουν γεμίσει το Κάιρο και άλλες μεγάλες πόλεις. «Ο στόχος μας; Το κόμμα του καναπέ», δηλώνει ο επικεφαλής της προεκλογικής του εκστρατείας. «Οι οικογενειάρχες έχουν φοβηθεί από τις διαδηλώσεις της Πλατείας Ταχρίρ. Αυτό που θέλουν τώρα είναι σταθερότητα και ασφάλεια». Αν πιστέψει κανείς τις τελευταίες δημοσκοπήσεις, η πλάστιγγα γέρνει ελαφρώς προς το μέρος του. Σε κάθε περίπτωση, ο νικητής των εκλογών θα εγκαινιάσει μια νέα περίοδο στην Αίγυπτο, γιατί το προεδρικό σύστημα περιβάλλει με υπερεξουσίες τον επικεφαλής του κράτους.