Χρυσά κέρδη για τον τζογαδόρο από τα Καϊμάν

Σχεδόν το 90% των 435 εκατ. ευρώ που πλήρωσε την Τρίτη η Ελλάδα για το ομόλογο το οποίο υπάγεται σε ξένο δίκαιο φέρεται να μπήκε στην τσέπη μεγάλου κερδοσκόπου που εξειδικεύεται στις αγορές χρέους, σύμφωνα με χθεσινό δημοσίευμα των «Τάιμς της Νέας Υόρκης».

Ο Κένεθ Νταρτ, γόνος της ζάπλουτης οικογένειας βιομηχάνων, είναι γνωστός για δύο πράγματα, πέρα από το ότι θεωρείται ο «βασιλιάς του φελιζόλ». Το πρώτο αφορά την αποκήρυξη της αμερικανικής υπηκοότητάς του και την αποδήμησή του στον οφσόρ παράδεισο των Νήσων Καϊμάν το 1993 για να αποφύγει φόρους ύψους μερικών εκατομμυρίων δολαρίων καθώς και το στενό μαρκάρισμα των αμερικανικών φορολογικών Αρχών. Το δεύτερο είναι η κίνηση ματ την ίδια περίοδο στη Βραζιλία: λίγο πριν από την αναδιάρθρωση κρατικού χρέους ύψους 35 δισ. δολαρίων επενδυτική εταιρεία του Νταρτ απέκτησε ομόλογα ονομαστικής αξίας 1,4 δισ. δολαρίων πληρώνοντας σχεδόν το 1/4 της αξίας τους. Ο Νταρτ δεν συμμετείχε στην αναδιάρθρωση και η εταιρεία του μήνυσε τη Βραζιλία. Αρκετό καιρό μετά, δικαστήριο του Μανχάταν αποφάσισε ότι έπρεπε να δοθεί αποζημίωση 600 εκατ. δολαρίων. Ετσι, μέσα σε μερικά χρόνια ο «βασιλιάς του φελιζόλ» είχε κέρδη πάνω από 250 εκατ. δολάρια από τα βραζιλιάνικα ομόλογα.

Αν η εταιρεία του Νταρτ όντως αγόρασε τα ελληνικά ομόλογα στο 60% της ονομαστικής τους αξίας όπως εκτιμάται από παράγοντες της αγοράς, τότε ο κερδοσκόπος – βιομήχανος «καθάρισε» σχεδόν 210 εκατ. δολάρια σε ελάχιστο χρόνο συγκριτικά με την περίπτωση της Βραζιλίας και χωρίς καν να μπει στον κόπο να διεκδικήσει το δίκιο του σε διεθνή δικαστήρια.

ΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ. Η εξόφληση του επίμαχου ελληνικού ομολόγου ήταν το πρώτο θέμα που τέθηκε στη σύσκεψη των πολιτικών αρχηγών με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας την Κυριακή. Σύμφωνα με τα πρακτικά που δόθηκαν στη δημοσιότητα, ο Ευάγγελος Βενιζέλος δήλωσε ότι η δική του προδιάθεση, «πολιτική και οικονομική, ήταν και είναι να μην πληρωθεί αυτό το ομόλογο». Ομως, όλοι οι αρχηγοί που παρευρίσκονταν στην συνάντηση συμφώνησαν ότι για το συγκεκριμένο θέμα απαραίτητη ήταν μία γραπτή πρόταση από τον Πρωθυπουργό. Τελικά εκτιμήθηκε ότι θα ήταν παρακινδυνευμένο για τη χώρα να μην το εξοφλήσει. Η επίσημη ανακοίνωση του υπουργείου Οικονομικών επεσήμαινε ότι «η απόφαση στάθμισε προσεκτικά όλους τους σχετικούς παράγοντες και επιπτώσεις καθώς και την τρέχουσα συγκυρία». Από δηλώσεις αξιωματούχου σε διεθνές πρακτορείο αναφέρθηκε ότι η άρνηση πληρωμής του θα χειροτέρευε την εικόνα της Ελλάδας διεθνώς και ταυτόχρονα θα άφηνε περιθώριο στους κατόχους του συγκεκριμένου ομολόγου να απαιτήσουν με ένδικα μέσα αποζημίωση από το ελληνικό Δημόσιο, γεγονός που θα μπορούσε δυνητικά να παγώσει την παροχή βοήθειας από τον ευρωπαϊκό μηχανισμό, όπως αναφέρεται στο δημοσίευμα των «Τάιμς της Νέας Υόρκης».

Ωστόσο, δεν θα ήταν η πρώτη φορά που κερδοσκόποι σύρουν στα δικαστήρια χώρα επειδή δεν πλήρωσε στο ακέραιο την ονομαστική αξία ομολόγων που είχαν αγοράσει μισοτιμής ή και λιγότερο. Και όπως φαίνεται από υποθέσεις του παρελθόντος, η κατάληξη μίας τέτοιας υπόθεσης στη Δικαιοσύνη, ακόμα και εκτός ελληνικών συνόρων, δεν προεξοφλεί τη νίκη των «επαγγελματιών μηνυτών» που επενδύουν σε χρέος χωρών στα πρόθυρα της πτώχευσης.

ΠΩΣ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΟΥΝ. Από τα πλέον χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελεί η περίπτωση του Τζέι Νιούμαν, του 59χρονου πολυεκατομμυριούχου επενδυτή, ο οποίος στα πρώτα βήματα της καριέρας του προσπάθησε να κερδοσκοπήσει κατά του Παναμά. Ο αετονύχης Νιούμαν ποντάρισε σε ομόλογα που αγόρασε στο 40% της αξίας του λόγω της οικονομικής κρίσης που είχαν προκαλέσει τα χρέη του καθεστώτος Νοριέγκα και έπειτα από την άρνηση πληρωμής που εισέπραξε αποτάθηκε σε δικαστήρια της Νέας Υόρκης για να διεκδικήσει την πλήρη αποζημίωση – ήτοι να κερδίσει 150% της επένδυσής του μέσα σε λίγα χρόνια, χωρίς τα δικαστικά έξοδα. Ομως οι δικηγόροι που εκπροσωπούσαν τον Παναμά είχαν μάθει ότι πίσω από τον Νιούμαν κρύβονταν ευυπόληπτοι επιχειρηματίες, οι οποίοι δεν ήθελαν να εμπλακούν σε μια υπόθεση όπου χώρα με τεράστια οικονομικά προβλήματα σύρεται στα δικαστήρια για να αποζημιώσει κερδοσκόπους. Κι έτσι ζήτησαν τη δημοσιοποίηση της ταυτότητας των επενδυτών. Ο δικαστής ενέκρινε το αίτημα των νομικών εκπροσώπων του Παναμά και ο Νιούμαν μη έχοντας άλλη επιλογή απέσυρε τη μήνυση.

Το δάνειο της ΖάμπιαΣ. Ενδεικτική των καθυστερήσεων που μπορεί να προκύψουν κατά τη διαδικασία αποπληρωμής ληξιπρόθεσμων χρεών είναι η περίπτωση της Ζάμπιας και του δανείου ύψους 15 εκατ. δολαρίων που έλαβε το 1979 από τη Ρουμανία για την προμήθεια τρακτέρ. Λίγα χρόνια μετά αφρικανική χώρα παραδέχθηκε πως δεν μπορούσε να αποπληρώσει ολόκληρο το ποσό και προσπάθησε να ρυθμίσει τα χρέη της το 1998 προσφέροντας 3 εκατ. δολάρια. Ομως η Donegal International πρόλαβε και αγόρασε το χρέος της Ζάμπιας στη Ρουμανία για 3,3 εκατ. δολάρια. Τελικά, έπειτα από προσφυγή της Donegal για αποζημίωση ύψους 55 εκατ., απόφαση αγγλικού δικαστηρίου το 2007 ανάγκασε τη Ζάμπια να πληρώσει στην εταιρεία 15,5 εκατομμύρια, δηλαδή σχεδόν το 1/4 από αυτά που ζητούσαν οι κερδοσκόποι.