[Πρόσωπα] Ο πρόεδρος του Ορμπάν

Αλλο ένα «πιόνι» για να ενισχυθεί το «σύστημα Ορμπάν» σχολιάζει διαμαρτυρόμενη η αντιπολίτευση. Μετά τη θλιβερή αποχώρηση, στις αρχές Απριλίου, του Προέδρου της Ουγγαρίας Παλ Σμιτ επειδή βρέθηκε ένοχος λογοκλοπής στο διδακτορικό του, ο δεξιός ούγγρος Πρωθυπουργός βρήκε έναν άλλο δικό του άνθρωπο γι’ αυτό το ως επί το πλείστον διακοσμητικό αξίωμα. Ο Γιάνος Αντερ, 52 χρονών ευρωβουλευτής, νομικός και άνθρωπος της εμπιστοσύνης του Βίκτορ Ορμπάν, εξελέγη χθες Πρόεδρος με 262 ψήφους από το 386μελές Κοινοβούλιο της Βουδαπέστης. Εναντίον του ψήφισε το ακροδεξιό κόμμα Γιόμπικ ενώ οι Σοσιαλιστές, οι Πράσινοι και οι βουλευτές του νέου κεντροαριστερού σχηματισμού του πρώην πρωθυπουργού Φέρνετς Γκιούρσανι (Δημοκρατικός Συνασπισμός) δεν συμμετείχαν στην ψηφοφορία. Η ένστασή τους ήταν πως, όντας στρατηγικής σημασίας μέλος του κυβερνώντος συντηρητικού κόμματος Fidesz, ο Αντερ δεν μπορεί να εκπροσωπεί «την ενότητα του ουγγρικού έθνους», όπως απαιτεί το Σύνταγμα.

Ιδρυτικό μέλος, το 1988, μαζί με τον Βίκτορ Ορμπάν, του κινήματος νεολαίας που αντιτάχθηκε στον κομμουνισμό, ο Γιάνος Αντερ, ο οποίος έχει διατελέσει και πρόεδρος του Fidesz (2002-2003), φημίζεται για τη στρατηγική σκέψη του. Θεωρείται μετριοπαθής και είχε πολλές θέσεις στους κόλπους του κόμματος. Πρόεδρος του Κοινοβουλίου από το 1998 ώς το 2002, διετέλεσε επίσης αρχηγός της κοινοβουλευτικής ομάδας του Fidesz από το 2002 ώς το 2006. Το 2005, κατά την εκλογή στο Κοινοβούλιο του Προέδρου της Δημοκρατίας, ο Αντερ είχε καταφέρει μάλιστα να εκλέξει τον Λάζλο Σολιόμ, τον υποψήφιο του κόμματός του που βρισκόταν τότε στην αντιπολίτευση, αντί του υποψηφίου των Σοσιαλιστών, οι οποίοι ήταν κυβέρνηση αλλά και λιγότερο πειθαρχημένοι…

Στην Ουγγαρία αποκαλούν τον Αντερ «Τσαρλς Μπρόνσον της Τσόρνα» που είναι η γενέτειρά του, εξαιτίας της κάποιας ομοιότητάς του με τον αμερικανό ηθοποιό -ίσως το μουστάκι… Μερικοί πιστεύουν ότι θα έχει περισσότερο κριτική στάση έναντι του Πρωθυπουργού απ’ ό,τι είχε ο Παλ Σμιτ. «Ο Αντερ τουλάχιστον θα διαβάζει τους νόμους πριν τους υπογράψει» σχολίασε ένας αναλυτής. Ο Πρωθυπουργός υποσχέθηκε πως «ο νέος Πρόεδρος θα δημιουργήσει ένα αίσθημα ασφάλειας και ηρεμίας». Ομως δεν είναι και τόσο σίγουρο…

Η Αριστερά έχει μόνο περιφρόνηση να αντιτάξει σ’ αυτόν τον διορισμό. Αλλη μια «κακή προσωπική επιλογή» του Ορμπάν σχολίασε ο αρχηγός των Σοσιαλιστών Ατίλα Μεστερχάζι. Και ο επικεφαλής των Οικολόγων Μπένεντεκ Γιαβόρ υπενθύμισε πως το όνομα του Αντερ συνδέεται με δύο από τους πιο επαίσχυντους πρόσφατους νόμους: τον εκλογικό νόμο που ευνοεί τα μεγάλα κόμματα και τη μεταρρύθμιση του δικαστικού συστήματος, που έκανε την ΕΕ να ενεργοποιήσει σε βάρος της Ουγγαρίας τη διαδικασία για παράβαση συνθηκών. «Ο Ορμπάν εμπιστεύθηκε την προεδρία σ’ έναν πιστό του, συνεχίζοντας την πρακτική του να διορίζει συμμάχους επικεφαλής ανεξάρτητων θεσμών» σχολίασε ο Πέτερ Κρέκο, του ινστιτούτου Political Capital της Βουδαπέστης.