Το Ιντερνετ «θρέφει» τη ρετρομανία

Μην πετάξεις τίποτε, είναι το σύνθημα (της εποχής) Ή η νέα μόδα που είναι η… παλιά. Μην πετάξεις τίποτε. Οπως ανακυκλώνεις ένα φόρεμα από την γκαρνταρόμπα με ένα καινούργιο αξεσουάρ, έτσι ετοιμάζεσαι να δεις τον καινούργιο 007 – ο πρώτος Τζέιμς Μποντ έκανε την εμφάνισή του το 1953 και δεν μπορούσε να φανταστεί πού θα έφτανε – και δεν χορταίνεις από τις περιπέτειες του Σέρλοκ Χολμς, που συνεχώς επιστρέφει σε σινεμά και τηλεόραση.

Οι ήρωες των κόμικς, Μπάτμαν, Ανθρωπος-Αράχνη, Fantastic Four και άλλες παλιές καραβάνες, δεν πεθαίνουν ποτέ. Και αν κάτι χτύπησε φλέβα φλας μπακ, ήταν τα φετινά Οσκαρ και ο θρίαμβος της ασπρόμαυρης ταινίας «The Artist» που νοσταλγικά ζωντάνεψε την εποχή του βωβού. Κατόπιν αυτού, σιωπή.

Ακόμη και ένα καλό ριμέικ: έρχονται όπου να ‘ναι τα ριμέικ των ταινιών «Ενα αστέρι γεννιέται», «Μεγάλος Γκάτσμπι», «Ρεμπέκα» και μερικές δεκάδες ακόμη. Πίσω και στη ζωή του Ερνεστ Χέμινγουεϊ, κινηματογραφικά, από τον Φίλιπ Κάουφμαν και στη γενιά του μπιτ και τον Τζακ Κέρουακ, πάντα «Στον δρόμο», από τον Βάλτερ Σάλες.

Οσο και αν ακούγεται ελαφρώς οξύμωρο, για τη νοσταλγία που μας έχει κυριεύσει, ευθύνεται η τεχνολογία. Το μυστικό της ρετρομανίας, δηλαδή, βρίσκεται σε μεγάλο βαθμό στο Ιντερνετ. Μέσα από το YouTube και όχι μόνο, έχουμε πρόσβαση πολύ εύκολα στο άμεσο παρελθόν της ποπ κουλτούρας. Εκεί που παλιά έπρεπε να ψάξεις σε μαγαζιά, περιοδικά και να πληρώσεις ακριβά για να δεις ή να ακούσεις κάτι, τώρα έχεις τα πάντα – αλλά τα πάντα! – με ένα κλικ και δωρεάν.

Επεισόδιο του «Star Trek», με τον Κερκ και τον Σποκ από τη δεκαετία του ’60, ή τη σκηνή που η θάλασσα γίνεται κόκκινη στα «Σαγόνια του καρχαρία» από τη δεκαετία του ’70. Τίποτε δεν είναι δύσκολο να βρεθεί. Βλέπεις την Ντάστι Σπρίνγκφιλντ που τραγουδούσε τότε και καταλαβαίνεις τι κάνει η Αντέλ σήμερα.

Κάστρα της ποπ, επίσης, σαν τους ABBA δεν πέφτουν με τίποτε, και ας έχουν ξεκινήσει την καριέρα τους με «Βατερλώ». Μεγάλη τύχη.

Σε εποχές κρίσης άλλωστε, το κοινό στρέφεται στους «παλιούς καλούς καιρούς» για παρηγοριά και θαλπωρή. Και ενώ οι ρετρό διαφημιστές («Mad Men») ξεκίνησαν δειλά να «γαργαλάνε» τους τηλεθεατές με αναμνήσεις, ώς σήμερα που ο νέος κύκλος θριαμβευτικά ξεκινά, έχουν εμπνεύσει ουκ ολίγες τηλεσειρές φουλ νοσταλγίας (και ’60s ταπετσαρίας), όπως το «Pan Αm» με τις αεροσυνοδούς, το «Playboy Club» με κουνελάκια και ίντριγκες στο Σικάγο της δεκαετίας του ’60. Καθόλου περίεργο που τα μουσεία (της μουσικής, της τηλεόρασης, του σινεμά) γίνονται τα νέα… κλαμπ. Ξεφυτρώνουν παντού, πλούσια και αστραφτερά. Και το ροκ που ήταν η μουσική της στιγμής και η αντίδραση στο παρελθόν, γίνεται και αυτό μουσειακό είδος. Ετσι μπορείς να δεις από κοντά την πρώτη κιθάρα του Πολ ΜακΚάρτνεϊ, το κεντημένο φόρεμα της Ντόλι Πάρτον ή το καπέλο του Σλας από τους Guns ‘n’ Roses.

Kάπως έτσι, τα παλιά λογότυπα έχουν πια μεγάλη αξία, οι βιομηχανίες αυτοκινήτων αντιγράφουν παλιά μοντέλα τους και λανσάρουν νέα ρετρό αμάξια στους δρόμους, το ρετρό ντιζάιν έρχεται πρώτο στις προτιμήσεις της διακόσμησης. Ολο κάτι να θυμίζει από τα παλιά. Το παγωτό έτσι όπως ήταν παλιά, η κουζίνα της μαμάς, η αλυσίδα εστιατορίων που φέρνει την ιστορία του ροκ στο πιάτο σου, απολαμβάνοντας το καλοψημένο μπιφτέκι σου κάτω από τις μπότες του Τζίμι Χέντριξ, ενώ ακούς τους παλιοροκάδες Lynyrd Skynyrd που έρχονται το καλοκαίρι στην Ελλάδα για συναυλία στα πλαίσια περιοδείας.

Οι επανασυνδέσεις, επανενώσεις και άντε ξανά μαζί είναι καθημερινή ειδησεογραφία. Οι Beach Boys (60s), οι Blur και οι Pulp (80s-90s) είναι και πάλι κοντά μας. Οι Sex Pistols, και αυτοί στον χορό. Αλλά και όταν δεν συμβαίνει αυτό, όταν οι μπάντες συνεχίζουν να ηχογραφούν δίσκους και να παίζουν σταθερά αυτό που ζητάει ο κόσμος, τις παλιές τους επιτυχίες, συμβαίνει το άλλο, όπως είπε ο Χιου Κόρνγουελ, παλιός τραγουδιστής των Stranglers, «είμαστε όλοι tribute bands των εαυτών μας». Και εμείς ακούμε Ελβις Πρίσλεϊ και Νίνα Σιμόν στα smartphones, αγοράζουμε βινύλια πριν καν αποκτήσουμε πικάπ (α, ναι, έχουν αυξηθεί και αυτές οι πωλήσεις) και βλέπουμε στις χάι-τεκ οθόνες μας τη «Νύχτα των ζωντανών νεκρών», το ασπρόμαυρο φιλμ του Τζορτζ Ρομέρο.