Τα ανοίγματα του Καραμανλή

Για μια γενιά πολιτικών σχεδιαστών της ΝΔ, η διαπίστωση ήταν κοινός τόπος: «Ο αντίπαλός μας δεν ήταν η Αριστερά, αλλά το ΠΑΣΟΚ». Το λέει ένας από αυτούς που στάθηκε δίπλα τόσο στον Κώστα Καραμανλή όσο και στον Αντώνη Σαμαρά. Η αναδρομή στην πολιτική του νεότερου Καραμανλή απέναντι στην Αριστερά έχει μεγάλο ενδιαφέρον.

Στόχος τότε ήταν να πάρει η ΝΔ ψηφοφόρους από το ΠΑΣΟΚ, κάτι που είχε διπλό όφελος. Οχι μόνο ανέβαζε η ίδια το ποσοστό της, μείωνε και το ποσοστό του ανταγωνιστή της για την εξουσία. Για να γίνει αυτό, η ΝΔ έπρεπε να γίνει πιο ελκυστική, να πάρει απόσταση από το προφίλ της σκληρής Δεξιάς και να γίνει ένα κόμμα φιλικό στον μεσαίο χώρο, σύμφωνα και με τη διατύπωση του Γιάννη Λούλη. Ωστόσο, η ονοματολογία δεν έχει σημασία. Ολοι οι χειριστές ομοφωνούσαν ότι δεν έπρεπε η ΝΔ να συρρικνωθεί σε έναν συντηρητικό λόγο. Κι αυτό για δύο λόγους: πρώτον, ως αρχηγός της, ο Κώστας Καραμανλής δεν είχε τίποτα να αποδείξει, αφού ήταν «δεξιός από κούνια». Δεύτερον, η Δεξιά είχε χάσει από καιρό την ιδεολογική ηγεμονία. Αρα δεν είχε λόγο να ανοίγει μέτωπα χαμένα εκ των προτέρων και δεν έπρεπε να χάνει από το μάτι της την εξουσία. Η αντίληψη αυτή είναι προϊόν της δεκαετίας του ’90, όταν μεσουρανούσαν ο Κλίντον, ο Μπλερ και άλλες δημοκρατικές δυνάμεις, μεταξύ των οποίων το ΠΑΣΟΚ, ενώ η ΝΔ ήταν επί έντεκα συναπτά χρόνια στην αντιπολίτευση.

Οπως συνέβαινε παλαιότερα, η στρατηγική σκέψη υλοποιήθηκε με όρους επικοινωνίας. Κλασικό παράδειγμα η χειραψία του Κώστα Καραμανλή με τον Χαρίλαο Φλωράκη σε συναυλία του Μίκη Θεοδωράκη – αυτά το 2003, πριν γίνει πρωθυπουργός. Ο Καραμανλής, παρέα με τον Θόδωρο Ρουσόπουλο, άκουσε να τραγουδούν και τη Διεθνή στην κηδεία του «Καπετάν Γιώτη». Ως πρωθυπουργός πήγε και στην τιμητική εκδήλωση για τον Λεωνίδα Κύρκο στο Παλλάς. Σε πολιτικό επίπεδο, ο Καραμανλής είχε καλές σχέσεις με τον Νίκο Κωνσταντόπουλο, ως πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ, και την Αλέκα Παπαρήγα. Με τον Αλέκο Αλαβάνο η προσωπική επαφή ήταν καλή, αλλά στη Βουλή η σχέση γρήγορα εκτραχύνθηκε. Η παρουσία του Βύρωνα Πολύδωρα στην Κατεχάκη και η πολωτική αντίληψη της Μαριέττας Γιαννάκου στο Παιδείας δημιούργησαν διαχωριστικές γραμμές ανάμεσα στην Αριστερά και τη ΝΔ στο πεζοδρόμιο. Η δολοφονία του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου στα Εξάρχεια τον Δεκέμβριο του 2008 θα τα τινάξει όλα στον αέρα.