Αφθαρτος ώς την αιωνιότητα

Με μια πιο στρατιωτικοποιημένη εκδοχή, σε σχέση με την κηδεία του Αιώνιου Προέδρου, ετοιμάζεται να αποχαιρετήσει σήμερα τον Αγαπημένο Ηγέτη της η Βόρεια Κορέα. Κατά τα άλλα, η ασιατική χώρα αναμένεται να ζήσει σε επανάληψη εκείνη την ημέρα του 1994 όταν χιλιάδες κόσμου είχαν δώσει οδυρόμενοι το «παρών» στην κηδεία του Κιμ Ιλ Σουνγκ. Σε αυτό το παιχνίδι ομοιοτήτων και διαφορών ανάμεσα στις δυο τελετές, οι παρατηρητές αναμένουν εντονότερη στρατιωτική παρουσία χωρίς να αποκλείουν και κάποια παρέλαση, που τόσο αγαπούσε ο Αγαπημένος Ηγέτης. Πριν από 17 χρόνια, πάντως, η διαδικασία της τελετής είχε μείνει στο σκοτάδι μέχρις ότου η κρατική τηλεόραση μετέδωσε κάποια αποσπάσματα λίγες μέρες αργότερα. Οι ξένες αντιπροσωπείες είχαν αποκλειστεί και τότε, ενώ στη σημερινή τελετή οι μπιγκόνιες – ή κιμγιονγκίλια στη γλώσσα του καθεστώτος – προβλέπεται ότι θα αντικαταστήσουν τις μανόλιες που είχαν προτιμηθεί ως συνοδευτικά άνθη.

Ενα από τα ερωτήματα που παραμένουν αναπάντητα είναι αν ο Κιμ Γιονγκ Ιλ θα ακολουθήσει τον δρόμο της μουμιοποίησης, τον οποίο επιφύλαξε ο ίδιος στον πατέρα του, ή αν η εντολή του είναι να αποτεφρωθεί η σορός του. Αυτή την επιθυμία είχε και ο Κιμ Ιλ Σουνγκ, αλλά ο γιος επέλεξε να βαλσαμώσει τον πατέρα, ο οποίος εκτίθεται σήμερα στο μαυσωλείο του Κουμσουσάν, στην Πιονγκγιάνγκ. Εξπέρ της τέχνης θεωρούνται οι Ρώσοι, οι οποίοι ορκίζονται πάντως ότι μέχρι στιγμής οι Βορειοκορεάτες δεν έχουν έρθει σε επαφή μαζί τους. Οι ρώσοι ειδικοί της φορμόλης συντηρούν τη βαλσαμωμένη σορό του Λένιν που αναπαύεται στο μαυσωλείο της Κόκκινης Πλατείας και σε αυτούς είχε ανατεθεί το 1994 το έργο της βαλσάμωσης και της συντήρησης του Αιώνιου Προέδρου. Η επιχείρηση στοίχισε τότε ένα εκατομμύριο δολάρια, ενώ 800.000 δολάρια είναι το κόστος της συντήρησης κάθε χρόνο.

Το κέντρο που διευθύνει ο Βαλερί Μπικόφ στη Μόσχα δεν κρύβει το ενδιαφέρον του για έναν νέο διάσημο πελάτη, καθώς σε γενικές γραμμές η ζήτηση έχει ατονήσει. Μετά τον Λένιν το 1924 και τον Στάλιν το 1953, η τεχνική εφαρμόστηκε στον βούλγαρο Γκέοργκι Ντιμιτρόφ, άλλοτε ηγέτη της Κομμουνιστικής Διεθνούς, τον τσεχοσλοβάκο ομοϊδεάτη του Κλέμεντ Γκότβαλντ, τον βιετναμέζο Χο Τσι Μιν, τον Αγκοστίνιο Νέτο της Αγκόλας, τους προέδρους της Μογγολίας και της Γουιάνας. Η πελατεία των δώδεκα ειδικών της φορμόλης προέρχεται σήμερα κυρίως από τον χώρο του εγκλήματος. «Πολλές φορές είμαστε υποχρεωμένοι να αρνηθούμε», δηλώνει στην «Κοριέρε ντέλα Σέρα» ο διευθυντής του κέντρου. «Τα σώματά τους είναι σαν σουρωτήρια από τις σφαίρες». Ο Κιμ Γιονγκ Ιλ θα μπορούσε να είναι ο τελευταίος καλός πελάτης της εποχής της φορμόλης. Η νέα τάση επιβάλλει την κρυοσυντήρηση σε υγρό άζωτο.