Επίθεση στη φοροδιαφυγή

Νέα όπλα στη μάχη κατά της φοροδιαφυγής ρίχνει το υπουργείο Οικονομικών επιστρατεύοντας ιδιώτες φοροκυνηγούς, αλλαγές στους νόμους με «αναβάθμιση» του αδικήματος των ληξιπρόθεσμων οφειλών από πλημμέλημα σε κακούργημα και παράλληλες τροποποιήσεις στον Πτωχευτικό Κώδικα, με τις οποίες θα κλείνουν τα παράθυρα συλλήβδην ασυλίας για όσους έχουν χρέη στο Δημόσιο.

Στόχος, η είσπραξη όσο το δυνατόν περισσότερων εσόδων από τη δεξαμενή των 42 δισ. ευρώ ληξιπρόθεσμων οφειλών υπό το βάρος της πενιχρής αποτελεσματικότητας είσπραξης εσόδων μετά χιονοστιβάδας συλλήψεων.

Τα μέτρα πλαισιώνονται και από μια προσπάθεια αποκατάστασης της εικόνας των υπαλλήλων του υπουργείου Οικονομικών ή και τιμωρίας επίορκων υπαλλήλων, στον βαθμό που θα προκύψουν επιβαρυντικά στοιχεία. Μετά τις καταγγελίες του τέως γενικού γραμματέα του υπουργείου Οικονομικών Διομήδη Σπινέλλη για το σύστημα 4-4-2, σύμφωνα με το οποίο σε περίπτωση φορολογικού ελέγχου μόνο το 20% των βεβαιωθέντων οφειλών καταλήγει στο Δημόσιο και το υπόλοιπο μοιράζεται 40%-40% ανάμεσα σε ελεγχόμενο και ελεγκτή, ο υπουργός Οικονομικών Ευάγγελος Βενιζέλος έδωσε εντολή να γίνει φορολογικός επανέλεγχος καθώς και έλεγχος των δηλώσεων πόθεν έσχες όλου του προσωπικού που υπηρετεί στο υπουργείο Οικονομικών.

Σφίγγει ο κλοιός. Την ίδια ώρα, σε σύσκεψη των ανώτερων εισαγγελέων της χώρας υπό την προεδρία του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ι. Τέντε, αποφασίστηκαν μέτρα προκειμένου να σφίξει ο κλοιός γύρω από τους φοροφυγάδες και να πάψουν να διαφεύγουν από τα παραθυράκια των νόμων. Προωθούνται αλλαγές σύμφωνα με τις οποίες όσοι έχουν ληξιπρόθεσμα χρέη άνω των 150.000 ευρώ θα αντιμετωπίζουν διώξεις για κακούργημα και όχι για πλημμέλημα, σε συνδυασμό με αλλαγές στις προϋποθέσεις προφυλάκισης για υποθέσεις φοροδιαφυγής.

Στο σημείο αυτό έρχεται το δεύτερο επίπεδο αλλαγών που προωθείται σε συνεργασία του οικονομικού επιτελείου με τις εισαγγελικές Αρχές. Το πρόβλημα φαίνεται να κρύβεται στις διατυπώσεις του άρθρου 12 του Ν. 4013/2011 το οποίο προβλέπει πως με την επικύρωση της συμφωνίας (για ένταξη στο άρθρο 99) «εξαλείφεται το αξιόποινο των αδικημάτων έκδοσης ακάλυπτων επιταγών και καθυστέρησης οφειλών προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία, που έχουν τελεστεί πριν από τη σύναψη της συμφωνίας». Ετσι προωθούνται αλλαγές και στον Πτωχευτικό Κώδικα ώστε να κλείσουν τα παράθυρα γενικής ποινικής ασυλίας σε όσους έχουν χρέη προς το Δημόσιο και πρόλαβαν να υπαχθούν στο άρθρο 99 για να γλιτώσουν τα μπερδέματα τόσο με το Αυτόφωρο όσο και – κυρίως – με την εξόφληση των χρεών τους.

Επιστράτευση ιδιωτών. Το χτύπημα στη φοροδιαφυγή έρχεται να συμπληρωθεί με τη συμβολή του ιδιωτικού τομέα. Δικηγόροι, ελεγκτικά γραφεία και εισπρακτικές εταιρείες θα αναλάβουν να στήσουν μπλόκο στους οφειλέτες με ληξιπρόθεσμα χρέη σε τρία βήματα:

1. Εντοπισμός. Το Δημόσιο γνωρίζει ότι του χρωστούν 42 δισ. ευρώ, 900.000 φυσικά και νομικά πρόσωπα, για πολλούς όμως είναι το μοναδικό που γνωρίζει. Οι ιδιώτες θα αναλάβουν να εντοπίσουν τους 14.700 που χρωστούν στο Δημόσιο 37 δισ. ευρώ. Θα επιδιώξουν να ξεκαθαρίσουν, δηλαδή, με τη βοήθεια και της Γενικής Γραμματείας Πληροφορικών Συστημάτων, το αρχείο των οφειλετών προσδιορίζοντας ποιες είναι οι πραγματικές διευθύνσεις κατοικίας αυτών τους οποίους αδυνατούν να εντοπίσουν τα δικαστικά τμήματα των εφοριών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα «κρυμμένου» οφειλέτη αποτελεί η αλλαγή διεύθυνσης κατοικίας χωρίς ενημέρωση του αρμοδίου Τμήματος Μητρώου των ΔΟΥ, με αποτέλεσμα πληθώρα οφειλετών να θεωρούνται ουσιαστικά «αγνώστου διαμονής».

2. Καταγραφή περιουσίας. Παράλληλα με τον εντοπισμό του φορολογουμένου εξίσου σημαντική είναι η εικόνα της περιουσιακής του κατάστασης, ώστε να μπορεί το Δημόσιο διά της κατάσχεσης να εισπράξει τα οφειλόμενα. Οι ιδιώτες θα αναλάβουν να εντοπίσουν και να καταγράψουν πόσα και ποια ακίνητα, Ι.Χ. αυτοκίνητα και σκάφη αναψυχής κατέχει κάθε μεγαλοοφειλέτης, ποιο είναι το ύψος των καταθέσεών του στις τράπεζες, ποιες οι τοποθετήσεις του σε μετοχές, ομόλογα, αμοιβαία κεφάλαια κ.λπ., καθώς και τι εισοδήματα εισπράττει. Υποθηκοφυλακεία, τράπεζες, χρηματιστηριακές εταιρείες ή ακόμα και ο Τειρεσίας θα αποτελούν πηγές άντλησης δεδομένων.

3. Πρέσινγκ για εξόφληση. Εχοντας όλες τις πληροφορίες στη διάθεσή τους θα αρχίζει το σκληρό μαρκάρισμα από τις εισπρακτικές εταιρείες, οι οποίες έχουν χρόνια εμπειρία από το πεδίο των ληξιπρόθεσμων τραπεζικών δανείων.