Μουσικός γκουρού μιας γενιάς

Τα παιδιά της γαλαρίας που περιέγραφε ο Μάνος Χατζιδάκις θα μπορούσε να είναι και εκείνη η ανένταχτη γενιά ανθρώπων του 1960 και του 1970 οι οποίοι αγάπησαν με πάθος το ροκ, τα blues και το λαϊκό τραγούδι, τον αμερικανικό κινηματογράφο, τα ψαγμένα βιβλία, συμμετείχαν στα κοινωνικά δρώμενα, παιδιά της πόλης με κοσμοπολίτικη ματιά, με τους έρωτές τους, μακριά από τις εκατέρωθεν κομματικές νεολαίες του πολιτικού άξονα της Μεταπολίτευσης και με δράση σε πολλές εκδοχές του συλλογικού βίου.

Ο κύριος με τα τσιγάρα Ντάνχιλ και δαχτυλίδια που σύχναζε στο «Ντόλτσε» της οδού Σκουφά ήταν μια εμβληματική φιγούρα της παραπάνω γενιάς. Μάλλον ήταν ο κινητήρας και ο συνδετικός κρίκος πολλών συλλογικοτήτων: κατ’ αρχήν της πρωτοποριακής ομάδας που εξέδιδε το περιοδικό «Πάλι» (με τους Παναγιώτη Κουτρουμπούση, Νάνο Βαλαωρίτη, Δημήτρη Πουλικάκο, Τάσο Δενέγρη, Μαντώ Αραβαντινού και βέβαια τον ευφυή ποιητή και συγγραφέα Γιώργο Μακρή). Της παρέας της δεκαετίας του ’80 που εξέδιδε το «Ντέφι» (με τους Γιώργο Κοντογιάννη, Στέλιο Ελληνιάδη, Μανώλη Ρασούλη, Ακη Πάνου). Και των νεότερων λογοτεχνών, μουσικών, ανθρώπων της δισκογραφίας που μαζεύονταν γύρω του στο «Ντόλτσε» ή στο δισκάδικο – εντευκτήριο «Pop 11» του Κολωνακίου που είχε ανοίξει με τον αδελφό του Γρηγόρη και τον Πέτρο Μοροζίνη και έκαναν εισαγωγή δίσκων της παγκόσμιας μουσικής (από σόουλ μέχρι τζαζ).

Ο Τάσος Φαληρέας τυπικά ήταν μουσικός παραγωγός. Αρχικά στη Λύρα του Πατσιφά και μετά επικεφαλής παραγωγής στην Columbia – His Master’s Voice, CBS και άλλες εταιρείες, όπως αυτή που συνέστησε με τον αδελφό του. Ουσιαστικά όμως ο Φαληρέας ήταν κάτι παραπάνω. Ηταν ο οξυδερκής παρατηρητής της νεοελληνικής κοινωνίας. Ο ηθικός αυτουργός για τα πρώτα βήματα δημοφιλών συγκροτημάτων (όπως οι Φατμέ) και νεότερων καλλιτεχνών, όπως ο Φοίβος Δεληβοριάς. Αλλά και ο ραδιοφωνικός παραγωγός. O στενός φίλος και συνεργάτης (ανιδιοτελώς) του Διονύση Σαββόπουλου. Ο αρθρογράφος των underground περιοδικών «Σήμα», «Κούρος» και «Panderma» του Λεωνίδα Χρηστάκη, «Τζαζ» και άλλων.

Ο σχολιογράφος σε περιοδικά ο οποίος με τη λοξή ματιά του προείπε ή διαισθάνθηκε πολλά από τα σημερινά δεινά. Το καταλαβαίνει κανείς σήμερα, ξεφυλλίζοντας τα συγκεντρωμένα δημοσιογραφικά και λογοτεχνικά του κείμενα που επιμελήθηκε ο Μανόλης Σαββίδης και μόλις εξέδωσε.

Ο αρχικός τίτλος της ανθολογίας του Τάσου Φαληρέα ήταν «Ο εκσυγχρονισμός της προχειρότητας». Στον δοθέντα όμως από χθες τόμο στο κοινό ο τίτλος είναι «Χαριστική βολή» – από τη στήλη του αποθανόντος συγγραφέα στο περιοδικό «Ντέφι». Και εκτός από βιογραφικά στοιχεία και συνεντεύξεις του Τάσου περιλαμβάνονται κείμενα για εκείνον αλλά και πεζά και ποιήματά του, όπως το έξοχο έμμετρο «Θλίψις 1973» – μια απόπειρα για ελληνικά blues. Θα παραθέσω ένα μόνο μικρό απόσπασμα από κείμενο του Φαληρέα που δημοσιεύθηκε στον «Ηχο» (Νοέμβριος του 1996). Και που συμπυκνώνει τη σημερινή πραγματικότητα στο ελληνικό τραγούδι: «Το ελληνικό τραγούδι θα πορευτεί χωρίς τηλεοπτική εικόνα. Με τη ζωντανή εικόνα του μαγαζιού και της συναυλίας. Τελικά, καλύτερα». Είχες δίκιο Τάσο Φαληρέα.