Τα μεγάλα στοιχήματα των 100 ημερών

Αντιμέτωπη με τρεις προκλήσεις θα βρίσκεται από την ερχόμενη εβδομάδα, αμέσως μόλις εξασφαλισθεί η εκταμίευση της 6ης δόσης από το Eurogroup, η κυβέρνηση: οι διαπραγματεύσεις για το κούρεμα των ομολόγων, η διαμόρφωση και η υπογραφή του νέου οικονομικού προγράμματος, καθώς και μια προσπάθεια να στηριχθεί η ανάπτυξη και να βγει η χώρα από το τούνελ της ύφεσης στο τέλος του 2012 έχουν ήδη δρομολογηθεί στην κυβερνητική ατζέντα, αλλά ο δρόμος προβλέπεται δύσβατος.

Πέραν αυτών, η μείζων πρόκληση, που ξεπερνά τον χρονικό ορίζοντα των 100 ή 120 ημερών της παρούσας κυβέρνησης, είναι η διατήρηση της θέσης της χώρας στην ευρωζώνη, όπως και αν αυτή διαμορφωθεί, μετά την κρίση. Με τη δημοφιλία της χώρας να βρίσκεται στο ναδίρ, μόνο η θετική ανταπόκριση των ευρωπαίων ηγετών στην προσωπικότητα του νέου Πρωθυπουργού Λουκά Παπαδήμου μπορεί να βοηθήσει προς αυτή την κατεύθυνση.

1Διαπραγματεύσεις

για το PSI

Ενας νέος γύρος διαπραγματεύσεων για τη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα (PSI) στη μείωση του χρέους ξεκινά την ερχόμενη Τρίτη στις Βρυξέλλες μεταξύ των πιστωτών της χώρας, με επικεφαλής τον Τσαρλς Νταλάρα του Διεθνούς Χρηματοπιστωτικού Ινστιτούτου, και των ελληνικών αρχών, που θα εκπροσωπούνται από τον επικεφαλής του ΟΔΔΗΧ Πέτρο Χριστοδούλου και τον πρόεδρο του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων Γιώργο Ζανιά.

«Πρόκειται για δύσκολο, σύνθετο εγχείρημα, καθώς πρέπει να επιτευχθούν πολλοί στόχοι ταυτόχρονα», διαμηνύουν από το Μέγαρο Μαξίμου, παραπέμποντας στην επιδίωξη της ελληνικής πλευράς για μείωση του χρέους κατά 100 δισ. ευρώ, μείωση των δαπανών τόκων και βεβαίως εξασφάλιση μεγάλης συμμετοχής και μάλιστα σε οικειοθελή βάση. Από την πλευρά τους, οι τράπεζες επιμένουν, σύμφωνα με πληροφορίες, στην πρότασή τους για εξασφάλιση υψηλού επιτοκίου (αναφέρεται το 8%), κάτι το οποίο εξανεμίζει έως έναν βαθμό τα οφέλη από το κούρεμα επιβαρύνοντας τις δαπάνες τόκων.

Ολοι συμφωνούν ότι στο θέμα αυτό βρισκόμαστε ακόμη στην αρχή. «Μόνο αν βοηθήσει η τρόικα ασκώντας όλη την επιρροή της θα επιτευχθούν οι επιδιωκόμενοι στόχοι», επισημαίνεται από αρμόδιες ελληνικές πηγές.

2Νέο Μνημόνιο

με νέα μέτρα

Στις 12 Δεκεμβρίου, αμέσως μετά τη Σύνοδο Κορυφής , επιστρέφει η τρόικα για να ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις για το νέο Μνημόνιο, που δεν προβλέπεται να ψηφισθεί πριν από το τέλος Ιανουαρίου.

«Θα είναι ένα νέο τριετές Πρόγραμμα, αλλά με συγκεκριμένα μέτρα», σημειώνουν πηγές του οικονομικού επιτελείου, επισημαίνοντας ότι το αν θα περιέχει ή όχι πρόσθετα μέτρα θα εξαρτηθεί και από το πώς θα κλείσει το 2011 και από την επιτυχία του PSI. Οι εκτιμήσεις μέχρι στιγμής αναφέρουν ότι το έλλειμμα του 2011 θα διαμορφωθεί τελικά ακόμη ψηλότερα και από τις προβλέψεις του προϋπολογισμού (στο 9,3% του ΑΕΠ), ενώ πάνω από 5,5% είναι πιθανό να διαμορφωθεί και η ύφεση (εκτιμάται στο 5,8%). Ωστόσο, οι ίδιες πηγές σημειώνουν ότι οι αποκλίσεις αυτές ενδέχεται να καλυφθούν από το όφελος το οποίο θα εξασφαλίσει το PSI.

3 Ανάπτυξη

μέσω ΕΣΠΑ

Η κυβέρνηση προβλέπει τώρα σταδιακή έξοδο από την ύφεση από το τελευταίο τρίμηνο του 2012, αλλά δεν συμμερίζονται όλοι τις εκτιμήσεις της. Ο Λουκάς Παπαδήμος συζήτησε, σύμφωνα με πληροφορίες, το θέμα κατά τις επαφές του στις Βρυξέλλες και θα επιδιώξει ορισμένες άμεσα πραγματοποιήσιμες κινήσεις, όπως η απεμπλοκή των έργων των μεγάλων οδικών αξόνων, με την αξιοποίηση κονδυλίων του ΕΣΠΑ ως εγγυήσεων για την εξασφάλιση της τραπεζικής χρηματοδότησης, καθώς και με ταχύτερη απορρόφηση των διαθέσιμων 14 δισ. ευρώ από το Πρόγραμμα. Θα υποστηριχθούν, εξάλλου, οι πρωτοβουλίες του γερμανού επικεφαλής της Ομάδας Δράσης Χορστ Ράιχενμπαχ.

Παράλληλα, σύμφωνα με πληροφορίες, ο Πρωθυπουργός επεσήμανε στο Υπουργικό Συμβούλιο της περασμένης Πέμπτης ότι στις προτεραιότητες της κυβέρνησής του είναι η εξασφάλιση της ρευστότητας των τραπεζών, κάτι που επίσης αποτελεί προϋπόθεση ανάπτυξης.

Ακόμη, όπως ο Πρωθυπουργός επισήμανε μιλώντας στους υπουργούς, κρίσιμο είναι το να μη διακοπούν στο πλαίσιο κάποιας προεκλογικής λογικής οι μεταρρυθμίσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη.

«Το μεγαλύτερο ρίσκο είναι αν θα τελειώσει το 2012 η ύφεση», αναφέρουν πηγές από το περιβάλλον του Μεγάρου Μαξίμου.

4 Επιβιώνοντας

στην ευρωζώνη

Ζήτημα ζωής και θανάτου είναι, πάντως, πάνω απ’ όλα, η επιβίωση της χώρας στο πλαίσιο της κλυδωνιζόμενης ευρωζώνης.

Οπως εκτιμούν πηγές με γνώση των ευρωπαϊκών εξελίξεων, αλλά και πηγές από το περιβάλλον του Μεγάρου Μαξίμου, οι προτάσεις για την εισαγωγή του ευρωομολόγου και ενίσχυση της ρευστότητας από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα έχουν – αν έχουν – πιθανότητα να προωθηθούν μόνο σε συνδυασμό με ένα «ευρύτερο, δεσμευτικό και ενοποιημένο» πλαίσιο οικονομικής πολιτικής. Ενα πλαίσιο με αυστηρούς κανόνες δημοσιονομικής πειθαρχίας και «ποινές» για όσους τους παραβιάζουν.

Οπως επισημαίνουν οι ίδιες πηγές, αν στο πλαίσιο αυτό προβλεφθεί να «ανοίξει η πόρτα εξόδου της Ευρώπης», η Ελλάδα δεν θα είναι σε εύκολη θέση.

Και αυτό όχι μόνο λόγω των δημοσιονομικών της επιδόσεων και δυσκολιών, αλλά και γιατί το κλίμα είναι πολύ αρνητικό εις βάρος της.

Καλώς ή κακώς, θεωρείται ότι από εδώ ξεκίνησαν όλα και ότι η χώρα έχει ευθύνες γιατί ξεγέλασε τους εταίρους της.

Η ευθύνη αυτή δεν βαρύνει, βεβαίως, τον ίδιο τον Πρωθυπουργό, ο οποίος έγινε δεκτός σε θετικό κλίμα στις Βρυξέλλες. Στη Σύνοδο Κορυφής το κλίμα αυτό μπορεί να ενισχυθεί σε όφελος και της χώρας, δεδομένου ότι ο κ. Παπαδήμος, όπως και ο ιταλός Πρωθυπουργός Μάριο Μόντι θα είναι οι μόνοι τεχνοκράτες-ηγέτες που θα μιλήσουν με διαφορετική γλώσσα από τους πολιτικούς, οι οποίοι έχουν στο επίκεντρο του ενδιαφέροντός τους την εκλογική πελατεία τους.