Στην κόψη του ξυραφιού η ευρωζώνη

Στην κόψη του ξυραφιού βρίσκεται η Ευρώπη, που είναι εγκλωβισμένη στη «σχιζοφρένεια» της Γερμανίας: Η Ανγκελα Μέρκελ από τη μια θέλει περισσότερη και πιο ενωμένη Ευρώπη, αλλά από την άλλη δεν παίρνει αποτελεσματικά μέτρα για να αντιμετωπιστεί ο -υπαρκτός πλέον- κίνδυνος που συνιστά η κρίση χρέους για την επιβίωση του ευρώ. Η κρίση απειλεί να ξεφύγει από κάθε έλεγχο, αφού η Ισπανία εξετάζει και αυτή να ζητήσει διεθνή βοήθεια είτε από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο είτε από το ευρωπαϊκό ταμείο βοήθειας (EFSF), σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές που επικαλείται το Reuters.

Ο νέος πρωθυπουργός Μαριάνο Ραχόι έχει ήδη ξεκινήσει να διερευνά τη δημιουργία «κακών τραπεζών» οι οποίες με κρατική στήριξη θα μπορούσαν να απορροφήσουν απώλειες των πιστωτικών ιδρυμάτων της χώρας, σύμφωνα με το Bloomberg. Ο Μαριάνο Ραχόι φέρεται να έχει δεχτεί προτάσεις από συμβούλους για τη λήψη εξωτερικής βοήθειας 100 δισ. ευρώ ώστε να καλυφθούν και απώλειες των ισπανικών τραπεζών.

Χθες εξάλλου το κόστος δανεισμού της Ιταλίας εκτοξεύτηκε στα υψηλότερα επίπεδα από την είσοδο της χώρας στην ευρωζώνη αυξάνοντας τους φόβους ότι και η Ρώμη μπορεί να αποκλειστεί από τις αγορές και να στραφεί για βοήθεια στην ΕΕ ή στο ΔΝΤ.

Υπό το πρίσμα των νέων αυτών εξελίξεων μερίδα του ξένου Τύπου, όπως ο «Economist», κάνει πλέον ανοικτά λόγο για κίνδυνο διάλυσης του ευρώ, αν και στο τέλος εκτιμάται – όπως αναφέρει τουλάχιστον το περιοδικό – ότι οι Ευρωπαίοι θα λάβουν τα απαραίτητα μέτρα για να σωθεί το ενιαίο νόμισμα. Τα μάτια όλων είναι πλέον στραμμένα στο Eurogroup που θα πραγματοποιηθεί στις Βρυξέλλες στις 29 Νοεμβρίου και στη Σύνοδο Κορυφής που έχει προγραμματιστεί για τις 9 Δεκεμβρίου. «Μήπως είναι το τέλος του ευρώ;», διερωτάται ο «Economist», που εικονογράφησε την πρώτη του σελίδα με ένα φλεγόμενο ευρώ. Οι συντάκτες του περιοδικού ζητούν από τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να δράσουν άμεσα, προειδοποιώντας ότι σε αντίθετη περίπτωση είναι θέμα ολίγου χρόνου να επέλθει κατάρρευση. Ο «Economist» καλεί ευθέως την ΕΚΤ να παρέμβει δραστικά για να σταματήσει το ντόμινο, κάτι το οποίο έχουν ζητήσει οι Γάλλοι και άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

«Μια διάλυση του ευρώ θα μπορούσε να δημιουργήσει παγκόσμιο ντόμινο χειρότερο από εκείνο της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008-2009. Η επιβίωση της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ενωσης μπορεί να αμφισβητηθεί. Οι πιθανότητες να διαλυθεί η ευρωζώνη έχουν αυξηθεί ανησυχητικά χάρη στον χρηματοπιστωτικό πανικό, τις συνεχώς επιδεινούμενες οικονομικές προοπτικές και τις παρακινδυνευμένες πολιτικές. Οι πιθανότητες ασφαλούς προσγείωσης μειώνονται ταχέως».

ΣΤΟΝ ΠΡΟΘΑΛΑΜΟ. Τα περιθώρια στενεύουν επειδή η αύξηση στο κόστος δανεισμού της Ιταλίας κάνει ασύμφορο τον δανεισμό της από τις αγορές οδηγώντας την τρίτη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή οικονομία στον προθάλαμο του ΔΝΤ. Την ίδια στιγμή σημαντική άνοδο σημειώνει το κόστος δανεισμού χωρών όπως της Ισπανίας, του Βελγίου, ακόμη και της Γαλλίας. Αξίζει να σημειωθεί ότι στα τέλη Ιανουαρίου η Ιταλία πρέπει να δανειστεί περισσότερα από 30 δισ. ευρώ προκειμένου να καλύψει τις ανάγκες της. Εάν οι αγορές κάνουν πίσω ή ζητήσουν πολύ υψηλά επιτόκια ή η ΕΚΤ δεν τείνει χείρα βοηθείας, τότε η Ιταλία μπορεί να βρεθεί σε πολύ δύσκολη θέση – μπορεί ακόμη και να αναγκαστεί να προσφύγει σε ευρωπαϊκή βοήθεια.

Τα μηνύματα από την Ιταλία είναι πολύ ανησυχητικά. Τα επιτόκια που κλήθηκε να πληρώσει η Ρώμη για να πουλήσει διετή ομόλογα χθες ξεπέρασαν ακόμη και το 8%. Επίσης τα επιτόκια εξάμηνων εντόκων γραμματίων που πούλησε χθες έφτασαν το 6,5% από μόλις 3,5% τον Οκτώβριο. Οι αποδόσεις των δεκαετών ομολόγων αυξήθηκαν στο 7,3%.

Η ΒΟΗΘΕΙΑ. «Εάν πρέπει να το κάνουμε, πρέπει να το κάνουμε τώρα», δήλωσε πηγή της ισπανικής κυβέρνησης που δεν κατονομάζεται στο Reuters αναφερόμενη στην πιθανότητα να ζητήσει η χώρα βοήθεια από την ΕΕ ή το ΔΝΤ. «Δεν πιστεύω ότι η απόφαση (να ζητηθεί βοήθεια) έχει ληφθεί, αλλά είναι μια από τις επιλογές που έχουμε στο τραπέζι, επειδή έχω ρωτηθεί γι’ αυτό. Αλλά χρειαζόμαστε περισσότερο χρόνο και πληροφορίες για την παρούσα κατάσταση», τόνισε η ίδια πηγή.