«Μη δώσετε πρόσχημα να σας βγάλουν από το ευρώ»

Η Ελλάδα δεν πρέπει να δώσει καμία δικαιολογία στην τρόικα και στην ΕΕ να κόψουν τη ροή της χρηματοδότησης, όσες θυσίες κι αν συνεπάγεται αυτό, λέει στα «ΝΕΑ» ο Ντομίνγκο Καβάγιο, ο μοιραίος υπουργός που προκάλεσε τις πορείες με τις κατσαρόλες στους δρόμους της Αργεντινής την Πρωτοχρονιά του 2002 και «κάηκε» από τη χρεοκοπία της χώρας. Ο πρώην υπουργός Οικονομικών της Αργεντινής είναι ιδιαίτερα αιχμηρός για το ΔΝΤ που «αποσυνέδεσε την Αργεντινή από την πρίζα», ενώ πιστεύει ότι οι Γερμανοί «διεξάγουν έναν ανύπαρκτο πόλεμο».

Ο Καβάγιο, ο οποίος είναι σήμερα επισκέπτης καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Γέιλ, έχει βαρεθεί τους τελευταίους μήνες να απαντά σε ερωτήσεις για το αν η Ελλάδα θα γίνει Αργεντινή, γι’ αυτό και προτιμά να εστιάζει στο τι πρέπει να αποφύγει η Ελλάδα αν δεν θέλει να γίνει Αργεντινή. Η σύγκριση, άλλωστε, είναι χειρότερη για την Ελλάδα, κι αυτό επειδή «το χρέος σας είναι πολύ υψηλότερο, ενώ η Ελλάδα έχει και έλλειψη ανταγωνιστικότητας. Η Αργεντινή έπαθε εξωτερικό σοκ. Εσωτερικά η οικονομία ήταν πολύ ανταγωνιστική στα χρόνια που προηγήθηκαν της κρίσης», λέει ο 65χρονος Αργεντινός, ο οποίος βρέθηκε στην Αθήνα προσκεκλημένος της Ελληνικής Ενωσης Διοίκησης Επιχειρήσεων (ΕΕΔΕ) για να μιλήσει στο CEO Summit 2011.

ιδιωτικοποιησεις. Ούτως ή άλλως, ο Ντ. Καβάγιο προσπαθεί να υπερασπιστεί τα πεπραγμένα του. Υπουργός Οικονομικών του Μένεμ από το 1991 ώς το 1996, αρχιτέκτονας του φιξαρίσματος της ισοτιμίας πέσο – δολαρίου στο 1:1 κι ενός φιλόδοξου προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων πριν από την αργεντίνικη κρίση, εκλήθη ξανά στη θέση του υπουργού Οικονομικών τον Νοέμβριο του 2001 από τον Πρόεδρο Ντε λα Ρούα για να διαπραγματευθεί το χρέος της Αργεντινής με το ΔΝΤ και τους ομολογιούχους.

Αν, λοιπόν, η οικονομία ήταν τόσο ισχυρή, γιατί κατέρρευσε; «Γιατί οι αγορές θεώρησαν ότι η Αργεντινή δεν μπορεί να πληρώσει το χρέος της. Στην αρχή το ΔΝΤ μάς υποστήριξε, αλλά στη συνέχεια μας έβγαλε από την πρίζα. Ηταν σαν να μας έλεγαν ότι πρέπει να χρεοκοπήσουμε. Μας εγκατέλειψαν. Ο διευθυντής του ΔΝΤ, Χορστ Κέλερ, και οι άνθρωποι στην κυβέρνηση Μπους θεώρησαν ότι ήταν σημαντικότερο να εμποδίσουν τον ηθικό κίνδυνο. Και πίστεψαν ότι έπρεπε να παραδειγματίσουν τους πιστωτές αναγκάζοντας την Αργεντινή να χρεοκοπήσει. Στο τέλος της ημέρας, αυτοί που έχασαν τα περισσότερα ήταν οι απλοί άνθρωποι».

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς του 2002, οι άνθρωποι βγήκαν στους δρόμους με τις κατσαρόλες. Είχε προηγηθεί το περίφημο σχέδιο «corralito» που επέβαλε πλαφόν στις αναλήψεις που μπορούσαν να κάνουν οι καταθέτες από τις τράπεζες. Εμπνευστής του ήταν ο Καβάγιο. Το σύστημα κατέρρευσε υπό τον ήχο της κατσαρόλας και η κυβέρνηση παραιτήθηκε. «Η επόμενη κυβέρνηση αναγκάστηκε να υποτιμήσει το πέσο και οι άνθρωποι έχασαν την αξία των καταθέσεών τους και τις καταθέσεις τους. Ηταν φρικτό για τις μεσαίες τάξεις. Οι τιμές αυξήθηκαν και οι μισθοί έμειναν στα ίδια επίπεδα, με τους ανθρώπους να γίνονται φτωχότεροι κατά 30%», θυμάται σήμερα ο Καβάγιο.

Γι’ αυτό και το μήνυμά του είναι η Ελλάδα να κάνει ό,τι είναι δυνατόν για να μη βγει από το ευρώ και να διαψεύσει το όποιο επιχείρημα περί επιστροφής στη δραχμή. «Ο λόγος που ήλθα να μιλήσω στην Ελλάδα είναι για να στείλω αυτό το μήνυμα. Η Ελλάδα δεν πρέπει να εγκαταλείψει το ευρώ. Το ερώτημα είναι τι θα συμβεί αν χάσετε την υποστήριξη της ΕΕ και του ΔΝΤ ή τη δυνατότητα μιας συντεταγμένης χρεοκοπίας και αναγκαστείτε να χρεοκοπήσετε. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δεν θα δανείζει στις τράπεζές σας, οι άνθρωποι θα σηκώσουν τις καταθέσεις και θα έλθει το τέλος».

«Κανένας δεν ήθελε να εγκαταλείψει την ισοτιμία με το δολάριο, αλλά η έλλειψη στήριξης από το ΔΝΤ και το σήκωμα των καταθέσεων ανάγκασαν τη νέα κυβέρνηση να το κάνει. Οσο για το “corralito”, έπρεπε να το επιβάλουμε γιατί οι άνθρωποι διαφορετικά θα έκαναν επιδρομή στις τράπεζες. Αυτές είναι οι συνέπειες του να μην έχεις έναν δανειστή της ύστατης στιγμής. Οταν το ΔΝΤ ανακοίνωσε ότι δεν θα μας έδινε τα χρήματα, η κυβέρνηση κατέρρευσε. Και μετά ήλθε η υποτίμηση του νομίσματος κι όλα έγιναν χειρότερα», σημειώνει και επαναλαμβάνει: «Μη δώσετε στην τρόικα και την ΕΕ καμία δικαιολογία να σας αποσυνδέσει από την πρίζα της χρηματοδότησης. Αν η Ευρώπη και η ΕΚΤ δεν βοηθήσουν, η Ελλάδα θα βιώσει αυτό που βίωσε η Αργεντινή την Πρωτοχρονιά του 2002. Θα πρόκειται για μια ελληνική τραγωδία».

η υφεση. Και η όλο και μεγαλύτερη ύφεση στην οποία βυθίζεται η οικονομία και λόγω των μέτρων λιτότητας; «Πρέπει να κλείσετε την κρίση χρέους, να τελειώσετε με το κούρεμα. Αλλά εκεί πρέπει να φροντίσετε να έχετε χαμηλό επιτόκιο για τα πρώτα πέντε χρόνια, διαφορετικά το κούρεμα είναι δώρον άδωρον. Στη συνέχεια μπορείτε να δεσμευθείτε για να αυξήσετε το επιτόκιο αναλογικά με τον ρυθμό ανάπτυξης. Τότε οι αγορές θα δουν ότι το χρέος είναι βιώσιμο, οι επενδύσεις θα έλθουν και όλα θα αλλάξουν». Πολιτικά πώς θα γίνει αυτό; «Στην Αργεντινή δεν υπήρχαν κοινωνικές αντιδράσεις από το σφίξιμο του ζωναριού. Τα προβλήματα άρχισαν όταν βάλαμε περιορισμούς στις αναλήψεις χρημάτων. Αυτό δεν έγινε επειδή το θέλαμε, ούτε επειδή το αποφασίσαμε, αλλά επειδή το ΔΝΤ διέκοψε τη χρηματοδότησή μας. Δεν είναι κάτι που αποφασίζεις, αλλά κάτι που σου επιβάλλει η πραγματικότητα. Ελπίζω και εύχομαι να μη συμβεί ποτέ στην Ελλάδα», απαντά. Στην Αργεντινή υπήρχε συναίνεση μεταξύ των δύο μεγάλων κομμάτων για τα μέτρα λιτότητας. Το πρόβλημα ήταν «οι τοπικοί κυβερνήτες που διαφωνούσαν. Και υπήρχαν και συμφέροντα. Κάποιοι ήταν χρεωμένοι και τους συνέφερε να αποπληθωριστεί το χρέος τους. Κυρίως οι πλούσιοι και οι βιομήχανοι».