Δεν κατάλαβα γρυ!

Κέρδισε, λέει, βραβείο σεναρίου από την Μπερλινάλε της Βενετίας διά χειρός Ντάρεν Αρονόφσκι. Να έρθει εδώ ο Αμερικανός να μας μεταφράσει τι θέλει να πει ο Γιώργος Λάνθιμος στις «Αλπεις». Γιατί εγώ, από το πρώτο μέχρι το τελευταίο λεπτό, δεν κατάλαβα γρυ και αισθάνθηκα κουτός!

Το στόρι. Δηλαδή, αυτό που διάβασα στο δελτίο Τύπου. Γιατί από αυτά που συνέβαιναν στην οθόνη δεν έβγαλα άκρη. Λέει λοιπόν ότι μία νοσοκόμος, ένας τραυματιοφορέας, μία αθλήτρια της γυμναστικής και ο προπονητής της έχουν συγκροτήσει ομάδα, η οποία αντικαθιστά νεκρούς. Προσλαμβάνονται δηλαδή από συγγενείς και φίλους και υποδύονται τους ρόλους των νεκρών. Η ομάδα ονομάζεται Αλπεις – κάτι σαν συμβολικό νεκροτομείου και καταψύκτη – και ο αρχηγός της που είναι ο τραυματιοφορέας ονομάζεται Mont Blanc. Τουτέστιν, αν δεν με απατούν οι γεωγραφικές μου γνώσεις, η πιο ψηλή κορυφή των Αλπεων. Ακόμα, τα μέλη της ομάδας πρέπει να τηρούν αυστηρά δεκαπέντε κανόνες. Αλλιώτικα θα πέσει πέλεκυς και ο Διάβολος θα τους πάρει και θα τους σηκώσει. Ομως η νοσοκόμα δεν υπακούει σε αυτούς τους κανόνες. Καταλάβατε; Εγώ όχι!

Τι είδα; Καμιά δεκαριά νοματαίους να πετάνε ακατανόητες ατάκες, να μπαινοβγαίνουν σε σπίτια και στη συνέχεια να πέφτει βρωμόξυλο. Κάπως έτσι. Επί περίπου δύο ώρες. Αυτό το σενάριο. Το περιεχόμενο. Οπου μπερδεύονται οι ζωντανοί με τους νεκρούς και τα μέλη της ομάδας με τους φίλους και συγγενείς. Ποιος είναι ποιος don’t know. Χάος.

Το στυλ. Ομολογουμένως ο Λάνθιμος διαθέτει προσωπικό στυλ. Δική του φόρμα, δική του αισθητική. Κάτι που έγινε φανερό και πιστώθηκε στα χαρίσματά του, με τον «Κυνόδοντα». Μια κρυστάλλινη αλληγορία. Στέρεη, συμπαγής, διαυγής και ανατρεπτική. Μια αλληγορία που αποκαλύπτει τη στρέβλωση εννοιών, λέξεων, επικοινωνίας, αισθημάτων και σχέσεων. Εξαιρετική ταινία. Μπορεί να μην άρεσε σε πολλούς, αλλά τα επιτεύγματα και οι αρετές της ήταν και είναι εκεί.

Ο φορμαλισμός. Εδώ, όμως, φορμαλισμός. Που σημαίνει ότι το στραμπουληγμένο πλανάρισμα των σκηνών, η χρήση των φακών, η αποσπασματικότητα στην αφηγηματική διαδικασία και η ελλειπτικότητα στην ερμηνεία υποκαθιστούν το βίωμα και την εμπειρία. Λάθος. Με απλά λόγια, αυτό για το οποίο ως πρόθεση ο Λάνθιμος κατηγορεί τη σημερινή κοινωνία, το αναπαράγει ο ίδιος στη σκηνοθεσία. Δηλαδή, ένας ζωντανός υποκαθιστά έναν νεκρό. Αυτό ακριβώς. Οι «Αλπεις» υποκατάστατο αληθινής ταινίας. Γιατί μία η βασική αρετή κάθε καλλιτεχνικής έκφρασης. Η διαλεκτική σχέση περιεχομένου – αισθητικής. Το ένα σε διαρκή συνουσία με το άλλο. Η αριστοτεχνική σταυροβελονιά μιας πραγματικής πρωτοπορίας.

Το καστ. Απαντες εγκλωβισμένοι στους αυστηρούς κανόνες του Λάνθιμου. Δηλαδή Αγγελική Παπούλια, Αρης Σερβετάλης, Αριάν Λαμπέντ, Τζόνι Βεκρής.