Αγνωστος «Χ» ο νέος ηγέτης

Ποιος θα διοικήσει τη Λιβύη μετά τον Καντάφι; Το ερώτημα θα τεθεί επίμονα όταν οι εξεγερμένοι θα έχουν ξεμπερδέψει με τον συνταγματάρχη. Θα πρέπει τότε, παραδόξως, να βρουν έναν άνθρωπο που θα αναλάβει μια δημοκρατική εκδοχή του ρόλου που είχε ο Ηγέτης: να συντηρήσει την πολύ πρόσφατη ενότητα ενός κράτους το οποίο σχηματίστηκε στην αρχή του 20ού αιώνα από παλιές οθωμανικές επαρχίες που κατακτήθηκαν από την Ιταλία, την Τριπολίτιδα και την Κυρηναϊκή, στις οποίες προστέθηκε η Φεζάν, ένα τεράστιο κομμάτι ερήμου, πλούσιο σε πετρέλαιο.

Οι τρεις περιφέρειες, κυρίως οι δύο πρώτες, παρέμειναν αντίπαλες μεταξύ τους, θέλοντας η καθεμιά να διατηρήσει τις ιδιαιτερότητές της. Και δεν πρέπει να ξεχνάμε την ιδιαίτερη περίπτωση της Μισράτα, πόλης της αντίστασης στα ανατολικά της Τρίπολης, οι μισοί κάτοικοι της οποίας είναι τουρκικής καταγωγής.

Σήμερα οι διαφορές τους έρχονται ξανά στο φως. Εξαιτίας αυτών το Εθνικό Μεταβατικό Συμβούλιο, το πολιτικό όργανο των εξεγερμένων που μεταφέρθηκε χθες από τη Βεγγάζη στην Τρίπολη προσπαθώντας να αναλάβει τον πολιτικό έλεγχο, δεν καταφέρνει από τον Ιούλιο να φτιάξει μια νέα Εκτελεστική Επιτροπή (κυβέρνηση). Η προηγούμενη Επιτροπή διαλύθηκε μετά την ανεξιχνίαστη ακόμη δολοφονία του στρατιωτικού αρχηγού της εξέγερσης, του Αμπντέλ Φάταχ Γιουνές, πρώην υπουργού Εσωτερικών του Καντάφι. Ο πρόεδρος του Εθνικού Μεταβατικού Συμβουλίου, ο Μουσταφά Αμπντελτζαλίλ, σκοντάφτει στις αντεγκλήσεις των διαφόρων περιφερειών, καθεμιά από τις οποίες ζητάει να εκπροσωπηθεί ανάλογα με τα στρατιωτικά κατορθώματά της.

Από τους ηγέτες του Εθνικού Μεταβατικού Συμβουλίου, οι περισσότεροι από τους οποίους είναι πρώην αξιωματούχοι του καθεστώτος, δεν ξεχωρίζει καμιά προσωπικότητα. Ο πρόεδρος Αμπντελτζαλίλ, πρώην υπουργός Δικαιοσύνης, είναι ένας γηραιός σεβάσμιος και πολύ συντηρητικός σε θρησκευτικό επίπεδο κύριος. Ο πρωθυπουργός χωρίς κυβέρνηση Μαχμούντ Τζιμπρίλ, πρώην διπλωμάτης και πρώην υπεύθυνος για την ανάπτυξη υπό τον Καντάφι, γνωρίζει πολύ κόσμο στο εξωτερικό, όμως το παρελθόν του μπορεί να αποδειχθεί βαρίδι. Ο Σούκρι Γάνεμ, πρώην πρωθυπουργός του Καντάφι, μπορεί να ωφεληθεί από την εικόνα του ως τεχνοκράτη που περιθωριοποιήθηκε από τους σκληρούς του καθεστώτος. Η εμπειρία του ως πρώην υπουργού Πετρελαίου μπορεί να τον οδηγήσει στην ίδια θέση στους κόλπους της νέας εξουσίας, η οποία θέλει να ξαναρχίσει όσο το δυνατόν συντομότερα τις εξαγωγές του μαύρου χρυσού. Μεταξύ των παλιών του καθεστώτος που επιχειρούν να ενισχύσουν τις θέσεις τους, ο διοικητής Τζαλούντ, πρώην δεύτερος στην ιεραρχία του καθεστώτος που έπεσε σε δυσμένεια το 1994, δεν μπορεί να γοητεύσει, παρά την αποστασία του της τελευταίας στιγμής. Οι Λίβυοι δεν έχουν ξεχάσει ότι εκπροσωπούσε την πιο σκληρή και καταπιεστική τάση του καθεστώτος. Ομως δεν είναι μόνον αυτοί. Νέοι ηγέτες ενδέχεται να έρθουν από τη Δύση και από τις στρατιωτικές και πολιτικές επιτροπές που έχουν σχηματιστεί στα βουνά.