Διάλογο με το υπουργείο ζητούν πανεπιστημιακοί
Το νομοσχέδιο του υπουργείου Παιδείας προκαλεί αντιδράσεις από τους καθηγητές κυρίως για τις μεταρρυθμίσεις που προτείνονται στον τρόπο διοίκησης των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων (φωτογραφία αρχείου από αμφιθέατρο της Νομικής)
Πρόσκληση για διάλογο – «έστω και την ύστατη ώρα» – απευθύνει ομάδα δέκα πανεπιστημιακών καθηγητών προς το υπουργείο Παιδείας. Στο κείμενό τους οι 10 πανεπιστημιακοί – το οποίο, όμως, υπογράφουν πάνω από 400 συνάδελφοί τους – αναφέρουν ότι το σχέδιο νόμου του υπουργείου Παιδείας που ήδη έχει πάρει το πράσινο φως από το Υπουργικό Συμβούλιο περιλαμβάνει μεν θετικές ρυθμίσεις, ωστόσο εκφράζουν την αντίθεσή τους στο μοντέλο διοίκησης των πανεπιστημίων που προβλέπει. Οι πανεπιστημιακοί σημειώνουν ότι «το υπουργείο οφείλει να προσέλθει στον διάλογο με σκοπό τη δημιουργία ευρύτερων συναινέσεων. Οφείλει να ακούσει τους πανεπιστημιακούς που επιθυμούν την ουσιαστική μεταρρύθμιση των ελληνικών ΑΕΙ. Οφείλει να ακούσει όλους όσους ανησυχούν για την επερχόμενη κατεδάφιση των ακαδημαϊκών θεσμών που κυοφορείται από το παρόν σχέδιο νόμου». Η επιστολή έχει ως εξής:
«Για την υπεράσπιση και τη μεταρρύθμιση του δημόσιου πανεπιστημίου
Οσοι και όσες υπογράφουμε αυτό το κείμενο πιστεύουμε πως το δημόσιο πανεπιστήμιο χρειάζεται υπεράσπιση και ουσιαστική μεταρρύθμιση με άξονα το δημόσιο συμφέρον και την προοπτική ανάπτυξης της χώρας. Ο στόχος αυτός απαιτεί προσπάθεια, σχέδιο, χρόνο, ευρύτερες συναινέσεις στην κοινωνία αλλά και την ίδια την ακαδημαϊκή κοινότητα που θα κληθεί να εφαρμόσει τις αλλαγές στα πανεπιστήμια, όπως γίνεται και στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Στο πλαίσιο αυτό, είναι σαφές ότι τα ελληνικά πανεπιστήμια θα έπρεπε να αποκτήσουν ένα νέο συμβόλαιο με εγγυήσεις, έναν λιτό νόμο – πλαίσιο, ο οποίος θα θεράπευε τις αδυναμίες του προηγουμένου, θα έβαζε τέλος στα εκφυλιστικά φαινόμενα και θα δημιουργούσε τους όρους ώστε το δημόσιο πανεπιστήμιο να αναπτυχθεί προκειμένου να ανταποκριθεί στην κοινωνική αποστολή του και να εγγυηθεί με τους καλύτερους όρους το κοινωνικό αγαθό της δημόσιας και δωρεάν παιδείας.
Με το σχέδιο νόμου που παρουσιάστηκε πρόσφατα από το υπουργείο Παιδείας και Διά βίου Μάθησης, παρά τις επιμέρους θετικές ρυθμίσεις, η κυβέρνηση έρχεται να επιβάλει ένα ολιγαρχικό και δεσποτικό μοντέλο διοίκησης και διαχείρισης των πανεπιστημίων. Η μειωμένη δημοκρατική νομιμοποίηση των διοικητικών οργάνων, η επαναφορά της σκληρής ιεραρχίας της έδρας, η σύγχυση της εκπαίδευσης με την κατάρτιση, καθώς και η μείωση της έρευνας έναντι της διδασκαλίας οδηγούν σε ένα μοντέλο εκπαιδευτικών υπηρεσιών, που δεν έχει αναλογία με την ακαδημαϊκή λειτουργία και αντιστοιχία με τις κοινωνικές ανάγκες.
Οσοι και όσες πιστεύουμε στη μεταρρύθμιση του δημόσιου πανεπιστημίου θεωρούμε ότι οι αλλαγές έχουν ιδεολογικό και εκπαιδευτικό πρόσημο. Υπάρχουν αλλαγές που βασίζονται στη δυσπιστία και την καχυποψία, που επιβάλλουν την ετερονομία και την τιμωρία, και αλλαγές που βασίζονται στην εμπιστοσύνη, τη συμμετοχή και τη δημιουργικότητα των ανθρώπων. Αν το ζητούμενο τρίπτυχο της μεταρρύθμισης είναι η “αυτοτέλεια – αξιολόγηση – λογοδοσία”, το προτεινόμενο σχέδιο νόμου καταγράφει μια σαφή έκπτωση και εκτροπή αυτών των εννοιών προς τον ετεροκαθορισμό, την επιτήρηση και την αδιαφάνεια.
Εστω και την ύστατη ώρα, το υπουργείο οφείλει να προσέλθει στον διάλογο με σκοπό τη δημιουργία ευρύτερων συναινέσεων. Οφείλει ν’ ακούσει τους πανεπιστημιακούς που επιθυμούν την ουσιαστική μεταρρύθμιση των ελληνικών ΑΕΙ. Οφείλει να ακούσει όλους όσους ανησυχούν για την επερχόμενη κατεδάφιση των ακαδημαϊκών θεσμών, που κυοφορείται από το παρόν σχέδιο νόμου.
Ιωάννα Λαλιώτου (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας), Αντώνης Λιάκος (Πανεπιστήμιο Αθηνών), Ηλίας Νικολακόπουλος (Πανεπιστήμιο Αθηνών), Μάρω Παντελίδου – Μαλούτα (Πανεπιστήμιο Αθηνών), Γιάννης Παπαθεοδώρου (Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων), Γρηγόρης Πασχαλίδης (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης), Στέφανος Πεσμαζόγλου (Πάντειο Πανεπιστήμιο), Μαρία Ρεπούση (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης), Φωτεινή Τσαλίκογλου (Πάντειο Πανεπιστήμιο), Κωνσταντίνος Τσουκαλάς (Πανεπιστήμιο Αθηνών)»
Το κείμενο των 10 έχει μέχρι στιγμής ξεπεράσει τις 400 υπογραφές. Ενδεικτικά: Αναγνωστοπούλου Σία, Ανανιάδης Γρηγόρης, Ανδρέου Στέλιος, Ανθόπουλος Μπάμπης, Ασκούνη Νέλλη, Βαρνάβα – Σκούρα Τζέλα, Βαρουφάκης Γιάννης, Βουδούρη Δάφνη, Γαγανάκης Κώστας, Γαζή Εφη, Γιανουλόπουλος Γιάννης, Δεμερτζής Παναγιώτης, Ηρακλείδης Αλέξης, Κάλφας Βασίλης, Καραμανωλάκης Βαγγέλης, Καρδάσης Βασίλης, Κομνηνού Μαρία, Κορωναίου Αλεξάνδρα, Κούβελας Ηλίας, Κουλούρη Χριστίνα, Λιοναράκης Αντώνης, Μπακαλάκη Αλεξάνδρα, Μπακουνάκης Νίκος, Μπουρνόβα Ευγενία, Παναγιωτόπουλος Παναγής, Παπαγεωργίου Στέφανος, Πλουμπίδης Δημήτρης, Πούλος Τάκης, Σημίτη Μαριλένα, Σπουρδαλάκης Μιχάλης, Στυλιανίδης Στέλιος, Στυλιανού Αρης, Τζελίνα Χαρλαύτη, Τσιμπιρίδου Φωτεινή, Φλάισερ Χάγκεν, Χατζημιχάλης Κωστής, Ψυχοπαίδης Γιάννης.